II SA/Wa 1252/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-02

Skład orzekający: Ewa Grochowska - Jung, Anna Mierzejewska, Stanisław Marek Pietras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o niezdolności do zawodowej służby wojskowej, wydane na podstawie rozpoznania osobowości nieprawidłowej, jest zgodne z prawem, jeśli skarżący zarzuca błędy w procedurze i uzasadnieniu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego przez komisję lekarską ani do zmiany takiej oceny. Kontrola sądu obejmuje przede wszystkim prawidłowość zastosowanej procedury i podstawy materialno-prawnej. W niniejszej sprawie organy prawidłowo zastosowały przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej dotyczące orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej, a uzasadnienie spełnia wymogi art. 107 § 3 kpa. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżący P.L. został uznany przez Rejonową Wojskową Komisję Lotniczo-Lekarską za niezdolnego do szkolenia lotniczego w Wyższej Szkole Oficerskiej Sił Powietrznych z uwagi na rozpoznanie osobowości nieprawidłowej, guzków Schmorla i zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy orzeczenia pierwszej instancji. Skarżący zarzucił organom błędy proceduralne, w tym brak dodatkowych badań i wadliwe uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska - Jung (spr.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi P.L. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej - oddala skargę - Orzeczeniem z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] powołując w podstawie prawnej § 3 i § 11 ust. 1 pkt. 1 z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r. poz. 1013) a także § 12 pkt. 1 i § 30 pkt. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 15 poz. 80 z póżn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania P. L. utrzymała w mocy orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lotniczo-Lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2015 r. Nr [...] oraz [...] Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: P. L. został skierowany przez Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] do Rejonowej Wojskowej Komisji Lotniczo-Lekarskiej w [...] w celu ustalenia aktualnej zdolności do zawodowej służby wojskowej jako kandydat do WSOSP w [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lotniczo-Lekarska w [...], po przeprowadzeniu badań lekarsko-specjalistycznych, rozpoznała u P. L. osobowość nieprawidłową nieznacznie upośledzającą zdolności adaptacyjne – m § 68 pkt 1 ( w zast.), guzki Schmorla w obrębie blaszek granicznych kręgosłupa w odcinku [...]. Dehydratacja krążka [...].Przepuklina tylno-lewoboczna na tym poziomie uciskająca w niewielkim stopniu worek opony twardej oraz lewy korzeń nerwowy w zachyłku bocznym - § 34 pkt 1, oraz Zapis EEG na pograniczu normy - § 65 pkt 1 (w zast.), i – orzeczeniem oznaczonym Nr [...] (z dnia [...] marca 2015 r.) uznała P.L. za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów naddżwiękowych (Kategoria [...] - Zał. 2,1 Gr. IA); – orzeczeniem oznaczonym Nr [...] (z dnia [...] marca 2015 r.) uznała P.L.za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów poddżwiękowych (Kategoria [...] - Zał. 2,1 Gr. IB); – orzeczeniem oznaczonym Nr [...] (z dnia [...]marca 2015 r.) uznała P.L.za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów transportowych, łącznikowych i śmigłowców (Kategoria [...]- Zał. 2,I Gr. IC); W uzasadnieniu orzeczeń stwierdzono, że rozpoznania ujęte w pkt. 1, 2 i 3 powodują niezdolność do szkolenia lotniczego w gr. IA, IB, natomiast rozpoznanie ujęte w pkt. 1 w grupie IC na podstawie wykazu stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 15, poz. 80). Powyższe orzeczenia P. L. uczynił przedmiotem odwołania do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...], w którym podniósł, że podczas badań psychologicznych był zmęczony psychicznie oraz pod wpływem stresu związanego z badaniami lekarskimi co uniemożliwiało realne i dokładne przebadanie jego zdrowia psycho-fizycznego. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] utrzymała w mocy orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lotniczo-Lekarskiej w [...] (Nr [...], Nr [...] i Nr [...] z dnia [...]marca 2015 r.) wydane w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, uznające P. L. za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów naddźwiękowych, samolotów poddźwiękowych oraz samolotów transportowych, łącznikowych i śmigłowców. Uzasadniając, podjęte rozstrzygnięcie Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] wskazała, iż zespół psychologów w trakcie badan komisyjnych stwierdził u orzekanego występowanie cech niedojrzałej osobowości, impulsywność, niską tolerancję na frustrację oraz tendencję do podejmowania działań ryzykownych, które budzą poważne wątpliwości co do zdolności przystosowania się do warunków służby wojskowej. Podnoszony przez orzekanego fakt obniżenia zdolności psychologicznych z powodu zmęczenia i osłabienia przed badaniami psychologicznymi nie może być brany pod uwagę ze względu na oświadczenie zainteresowanego, w którym stwierdza iż jest zdrowy i w dobrej kondycji psychofizycznej oraz rozumie czekające go zadania przed wykonaniem testów psychologicznych co potwierdził własnoręcznym podpisem. Natomiast organ odwoławczy skierował skarżącego na kolejne badania i konsultację psychologiczną oraz psychiatryczną. Badanie psychologiczne zostało wykonane [...] Systemem Testów. Uzyskane wyniki badań w zakresie sprawności funkcji poznawczych i psychomotorycznych wskazują na duże trudności w zakresie antycypacji czasowo-ruchowej i są niezadowalające dla kategorii zdrowa IA ,IB i IC. Stwierdzone u orzekanego guzki Schmorla kręgosłupa oraz zmiany zwyrodnieniowe mają swoje implikacje kliniczne. Schorzenie, to w trakcie trwania służby wojskowej, a w szczególności służby w charakterze pilota wojskowego będą ulegały nasileniu i mogą doprowadzić nawet do znacznego upośledzenia sprawności ustroju. Tym samym organ pierwszej instancji prawidłowo dokonał kwalifikacji schorzeń ujętych w pkt 1, 2 i 3 rozporządzenia zgodnie z przepisami zawartymi w wykazie stanowiącym załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 15, poz. 80 ze zm.). Schorzenia te jednoznacznie powodują niezdolność kandydata do szkolenia lotniczego odpowiednio w gr. IA, IB i IC. Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi P. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniósł, że orzeczenie jest dla niego krzywdzące i niesprawiedliwe, bowiem nie został poddany dodatkowym badaniom. W piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. stanowiącym uzupełnienie skargi P. L. zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu niezachowanie prawnych wymogów o jakich stanowi art. 107 § 3 kpa - a mianowicie błędne, niepełne uzasadnienie stanu faktycznego, który to stan faktyczny stanowi uzasadnienie faktyczne skarżonego orzeczenia. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako: "P.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy administracyjne - wydając zaskarżony akt - nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu była, co należy podkreślić, wyłącznie kwestia stwierdzonej u skarżącego niezdolności do służby wojskowej, nie zaś związek (brak związku) ustalonych przez organ ułomności z czynną służbą wojskową. Na tę bowiem część orzeczenia nie przysługuje skarżącemu skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00, publ.: LEX nr 45587). Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska, która wydaje w tej sprawie orzeczenie. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej jest decyzją. W myśl art. 5 ust. 6 ustawy ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej: (1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej oraz służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, (la) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych, (2) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego. Z kolei według brzmienia art. 5 ust. 7 ustawy, orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza lub innej osoby do jednej z ww. kategorii, właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej. Podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez wojskowe komisje lekarskie stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80 ze zm.). Rozporządzenie to w załączniku nr 2 określało wykaz chorób lub ułomności uwzględniany przy orzekaniu o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych. Zgodnie z zawartymi tam zapisami wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie dokumentów, o których mowa w § 14 i po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich (§ 22 i § 23 ust. 1 rozporządzenia). Przedmiotem sądowej kontroli orzeczenia ustalającego zdolność do pełnienia służby wojskowej, które z natury rzeczy obejmuje kwestie wymagające wiedzy specjalistycznej, jest przede wszystkim prawidłowość zastosowanej w toku postępowania przed organem procedury oraz prawidłowość przyjętej podstawy materialno-prawnej w zakresie zastosowanego wzorca uprawniającego do zakwalifikowania strony do kategorii zdolności lub niezdolności do zawodowej służby wojskowej. W ramach tak pojętej kontroli sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej, niż uczyniła to komisja w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie. Badając pod tym kątem zaskarżone orzeczenie Sąd uznał, że odpowiada ono prawu. Orzekając w sprawie Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] podzieliła stanowisko komisji lekarskiej I instancji zawarte w orzeczeniach z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], [...] oraz [...] odnośnie uznania skarżącego za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów naddźwiękowych (kat. [...]-zał. 2,1 Gr IA), niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSPSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów poddźwiękowych (kat. [...] zał. 2,1 Gr IB) oraz niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów transportowych, łącznikowych i śmigłowców (kat. [...] zał. 2,1 Gr. IC) ze względu na rozpoznanie osobowości nieprawidłowej nieznacznie upośledzającej zdolności adaptacyjne tj. ułomności określonej w § 68 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. W § 68 pkt 1 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (rozdział XVI - stan psychiczny) wykazana została "osobowość nieprawidłowa nieznacznie upośledzająca zdolności adaptacyjne", jako rozpoznanie powodujące niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej we wszystkich podgrupach, to jest podgrupie IA (obejmującej, między innymi kandydatów i pilotów samolotów bojowych naddźwiękowych) podgrupie IB (obejmującej, między innymi kandydatów i pilotów samolotów bojowych poddźwiękowych) oraz podgrupie IC (obejmującej, między innymi kandydatów i pilotów samolotów transportowych, łącznikowych i śmigłowców). JCi W wyniku przeprowadzonych konsultacji specjalistycznych, w tym ponownych, przeprowadzonych na wniosek skarżącego (konsultacja dr n. med. W.Z., specjalisty neurologa - psychiatry z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz psychologiczne badanie odwoławcze, przeprowadzone przez Zespół Psychologów w dniu [...] kwietnia 2015 r. ) jednoznacznie stwierdzono u skarżącego "występowanie cech niedojrzałej osobowości, impulsywność, niską tolerancje na frustrację oraz tendencję do podejmowania działań ryzykownych, które budzą poważne wątpliwości co do zdolności przystosowania się do warunków służby wojskowej oraz pilota wojskowego" co - zdaniem Zespołu Psychologów "dyskwalifikuje kandydata do szkolenia lotniczego w WSOSP". Orzekając w sprawie komisja lekarska I instancji oparła się na wynikach badań przeprowadzonych w Wojskowym Instytucie Medycyny Lotniczej co odzwierciedla znajdująca się w aktach sprawy dokumentacja medyczna. Przeprowadzający badania psychologiczne lekarz specjalista stwierdził w wydanej opinii, że u badanego występują cechy niedojrzałej osobowości, impulsywność, niska tolerancja na frustrację oraz tendencja do podejmowania działań ryzykownych, które budzą poważne wątpliwości co do zdolności przystosowania się do warunków służby wojskowej komisja lekarska II instancji uzupełniła zgromadzony materiał dowodowy o wyniki badań skarżącego przeprowadzone przez powołany Zespół Psychologów w Wojskowym Instytucie Medycyny Lotniczej oraz lekarza psychiatrę. Badania zostały przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2015 r. i potwierdziły opisaną powyżej opinię psychologiczną. W świetle powyższego w ocenie Sądu komisje lekarskie obu instancji prawidłowo uznały na podstawie wskazanego powyżej materiału orzeczniczego że postawienie diagnozy w oparciu o § 68 pkt 1 załącznika do ww rozporządzenia kwalifikuje skarżącego do kategorii N tj. niezdolnego do szkolenia lotniczego w Wyższej Szkole Oficerskiej Sił Powietrznych w [...] w charakterze kandydata na pilota samolotów naddźwiękowych, samolotów poddźwiękowych oraz samolotów transportowych, łącznikowych i śmigłowców. Niezasadny jest również zarzut skarżącego, dotyczący naruszenia przez organy orzekające art. 107 § 3 kpa. Podjęte w sprawie rozstrzygnięcia zostały uzasadnione w sposób adekwatny do wymagań określonych w ww przepisie i jako takie poddaje się kontroli sądu. Konkludując Sąd stwierdza, iż brak jest podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego orzeczenia doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu ,mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło