II SA/Wa 1253/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. P. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2014r. [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia [...] marca 2014r. W. P. złożył wniosek do Komendanta Głównego Policji o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko [...] K. Z., Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...], jednocześnie wskazując na siebie jako osobę pokrzywdzoną. Podstawą żądania wszczęcia postępowania dyscyplinarnego był fakt nierozpoznania odwołania W. P. z dnia [...] grudnia 2013r. od decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] (w sprawie odmowy wypłaty odszkodowania za zwolnienie ze służby) w zakreślonym w myśl art. 37 § 2 k.p.a. dodatkowym terminie (wyznaczonym decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2014r.) do dnia [...] marca 2014r. W odpowiedzi, pismem z dnia [...] kwietnia 2014r. (podpisanym przez Zastępcę Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji [...]) W. P. został poinformowany, iż w zachowaniu [...] K. Z. nie dopatrzono się naruszenia dyscypliny służbowej lub nieprzestrzegania "Zasad etyki zawodowej policjanta", a ponadto wskazano, że nie przyznano W. P. statusu pokrzywdzonego w rozumieniu art. 134i ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U.2011.287.1687 j.t.). W kolejnym piśmie (z dnia [...] maja 2014r.), zatytułowanym "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa", skierowanym do Komendanta Główny Policji, W. P. ponownie wniósł o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Zarzucił jednocześnie, iż osoba podpisana pod pismem z dnia [...] kwietnia 2014r. ([...]) nie jest upoważniona do udzielania odpowiedzi i decydowania o nadawaniu statusu pokrzywdzonego. Odpowiadając (pismem z dnia [...] czerwca 2014r.[...], sporządzonym przez Zastępcę Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji [...]) wskazano W. P., że Komendant Główny Policji jest przełożonym dyscyplinarnym Komendanta Wojewódzkiego w [...] i na podstawie art. 133 ust. 6 ustawy o Policji może w formie pisemnej upoważniać Sygn. akt II SA/Wa 1253/14 swoich zastępców lub innych policjantów z kierowanej przez niego jednostki organizacyjnej Policji do załatwiania spraw dyscyplinarnych w jego imieniu w ustalonym zakresie. Poinformował również, że wniosek z dnia [...] marca o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko [...] K. Z. został już rozpatrzony przez [...] M. S., Zastępcę Komendanta Głównego Policji, który nie dopatrzył się naruszenia dyscypliny służbowej lub nieprzestrzegania "Zasad etyki zawodowej policjanta", oraz nie przyznał W. P. statusu pokrzywdzonego w rozumieniu art. 134i ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji. Ponadto pismo z dnia [...] kwietnia 2014r. informujące o powyższych ustaleniach podpisała [...], Zastępca Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji, która miała pisemne upoważnienie do udzielenia odpowiedzi. Pismem z dnia 25 czerwca 2014r., W. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na pismo (w skardze wskazane jako "postanowienie Komendanta Głównego Policji") z dnia [...] czerwca 2014r.[...], sporządzone przez [...] T. S. Pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie art. 135 ust. 1 pkt. 1 ustawy o Policji, poprzez odmowę wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przeciwko [...] M. E. o naruszenie dyscypliny służbowej. Ponadto podniesiono w skardze niewłaściwe zastosowanie art. 135 lit. j ust. 1 pkt. 3 w zw. z art. 132 ust. 2 i ust 3 pkt 3 i art. 132 lit. a pkt. 2 ustawy o Policji poprzez zaniechanie wydania orzeczenia dyscyplinarnego i wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Komendanta Głównego Policji wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie wskazując, iż zaskarżone pismo nie jest postanowieniem Komendanta Głównego Policji i nie służy na nie skarga do Sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sygn. akt II SA/Wa 1253/14 kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1–3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Z kolei zgodnie z art. 3 § 3 powołanej ustawy, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Podkreślenia wymaga, że kontrola sądu administracyjnego w sprawach dyscyplinarnych dopuszczalna jest tylko wtedy, gdy przepis szczególny tak stanowi. Pogląd ten jest akceptowany zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego (por. przykładowo postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2007 r. o sygn. akt II SA/Wa 1236/07, publ. https://cbois.nsa.gov.pl; J. P. Tarno – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis Warszawa 2006 r., s. 47). W odniesieniu do postępowań dyscyplinarnych dotyczących funkcjonariuszy Policji, przepisem szczególnym, dopuszczającym kontrolę sądu administracyjnego, Sygn. akt II SA/Wa 1253/14 jest art. 138 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.: Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), zgodnie z którym od orzeczenia oraz postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne policjantowi przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Oznacza to, że tylko orzeczenie oraz postanowienie kończące postępowanie dyscyplinarne może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, wnoszonej przez zainteresowanego policjanta. Wprawdzie, zgodnie z art. 134i ust. 5 powołanej ustawy, postępowanie dyscyplinarne wszczyna się postanowieniem, a stosownie do treści art. 135 ust. 2 tej ustawy, także odmowa wszczęcia postępowania następuje w formie postanowienia, na które pokrzywdzony może wnieść zażalenie w terminie 7 dni od dnia doręczenia, to jednak podkreślić należy, że postanowienia wydawane w oparciu o powołane przepisy ustawy o Policji nie są postanowieniami wydawanymi w postępowaniu administracyjnym, ani też postanowieniami wydawanymi w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Zażalenie, o którym mowa w art. 135 ust. 2 ustawy o Policji nie jest bowiem zażaleniem składanym w żadnym z wymienionych postępowań, określonych w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne w odniesieniu do aktów podejmowanych przez organy Policji w postępowaniu dyscyplinarnym jest kontrolą, o której mowa w art. 3 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ograniczona jest – jak już wskazano – wyłącznie do prawnych form działania wymienionych w przepisie szczególnym, tj. art. 138 ustawy o Policji. W przedmiotowej sprawie, nie zostało wydane postanowienie kończące postępowanie dyscyplinarne, które mogłoby zostać zaskarżone do sądu administracyjnego. W żadnym razie nie można uznać za takie pismo z dnia [...] czerwca 2014r. [...], będące przedmiotem skargi, sporządzone przez Zastępcę Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji [...] T. S. Nie zostało ono wydane przez Komendanta Głównego Policji jako przełożonego dyscyplinarnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], lecz przez Zastępcę Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji, jako odpowiedź na pismo skarżącego z dnia [...] maja 2014r., bez żadnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Zastępca Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji Sygn. akt II SA/Wa 1253/14 jest komórką organizacyjną Policji do spraw kadr, w tym postępowań dyscyplinarnych. Z treści zaskarżonego pisma w żadnym razie nie wynika żeby [...] T. S. działał z upoważnienia Komendanta Głównego Policji w jego imieniu. Zauważyć także należy, iż w sprawie o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...], nie przysługiwał skarżącemu status pokrzywdzonego. Według cytowanego art. 135 ust. 2 ustawy o Policji, organ nie miał więc obowiązku załatwienia złożonego wniosku w formie postanowienia, gdyż taki rodzaj rozstrzygnięcia podejmowany jest w przypadku odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, którą to odmowę kieruje się właśnie do pokrzywdzonego, składającego wniosek o wszczęcie postępowania wobec określonego funkcjonariusza. Innymi słowy, jeśli – w ocenie organu – wnioskodawca nie posiada statusu osoby pokrzywdzonej, organ nie załatwia sprawy przez wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Wydanie bowiem postanowienia w trybie art. 135 ust. 2 cyt. ustawy, wskazuje przede wszystkim, że osoba składająca wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego posiada status osoby pokrzywdzonej. Skoro więc nie został przyznany skarżącemu statusu pokrzywdzonego, to tym samym Komendant Główny Policji nie mógł wydać postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Pismo z dnia [...] czerwca 2014r. będące przedmiotem skargi, nie ma charakteru postanowienia wydanego w trybie powyższego przepisu. Jako pismo informujące min. o braku przyznania skarżącemu statusu pokrzywdzonego w postępowaniu dyscyplinarnym, w świetle przywołanego na wstępie art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. W takiej sytuacji skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.