II SA/Wa 1257/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Danuta Kania, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Z. I. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów łowieckich – oddala skargę – Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 17 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 576), utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o odmowie wydania Z.I. pozwolenia na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu podał, że podstawą do wydania powyższego rozstrzygnięcia był fakt, że strona nie wywiązała się z nałożonego na nią obowiązku przedstawienia aktualnych orzeczeń potwierdzających jej zdolność do dysponowania bronią. Ustawodawca wymaga, aby zdolność ta została ustalona orzeczeniem lekarskim, jak i psychologicznym. W toku postępowania organ odwoławczy ustalił, że pismem z dnia [...] maja 2013 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w P. odwołał się od pozytywnego dla Z.I. orzeczenia lekarskiego z dnia [...] maja 2013 r. Strona, bez podania przyczyny nie stawiła się na badanie lekarskie w trybie odwoławczym, którego termin został wyznaczony na dzień [...] października 2013 r. Natomiast pismem z dnia [...] października 2013 r. poinformowała organ I instancji, że przyczyną jej niestawiennictwa była sytuacja rodzinna i majątkowa utrudniająca dojazd do placówki mającej wykonać badanie, a znajdującej się w L. Jednocześnie zwróciła się o wyznaczenie kolejnego terminu badania lekarskiego w placówce w W. lub G., z uwagi na możliwość zatrzymania się u rodziny. Organ I instancji odmówił uwzględnienia wniosku Z.I. dotyczącego zmiany podmiotu wyznaczonego do przeprowadzenia badania lekarskiego w trybie odwoławczym, wyjaśniając, że koszty badania ponosi [...] Komendant Wojewódzki Policji w P., a w celu ponownego umówienia terminu badania strona powinna zwrócić się do lekarza, który wydał zaskarżone orzeczenie z dnia [...] maja 2013 r. i dysponuje jej dokumentacją medyczną, o ponowne jej przesłanie do wskazanego w odwołaniu podmiotu. Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. Z.I. poinformował, że zamierza poddać się badaniu lekarskiemu w trybie odwoławczym, jednak pomimo wyznaczenia kolejnego terminu badania lekarskiego na dzień [...] stycznia 2014 r. strona ponownie nie stawiła się. Organ stwierdził, że Z.I. dostarczając organowi Policji pozytywne orzeczenie psychologiczne, nie poddając się badaniu lekarskiemu w trybie odwoławczym, nie może skutecznie powoływać się na pozytywne dla niego orzeczenie lekarskie wydane w I instancji. Zostało ono bowiem podważone przez fakt złożenia od niego odwołania przez organ Policji i nie może potwierdzać jego zdolności do posługiwania się bronią (tryb odwoławczy od orzeczeń lekarskich i psychologicznych wydawanych w sprawach dotyczących pozwoleń na broń został uregulowany w przepisie § 8 ust. 6 i 8 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń – Dz. U. z 2000 r. Nr 79, poz. 898 ze zm.). Niestawienie się zatem strony na powtórne badania powoduje, że pozytywne dla niej orzeczenie lekarskie wydane przez lekarza orzecznika w I instancji, lecz niezweryfikowane w trybie odwoławczym, nie ma dla organów Policji mocy wiążącej. Odnosząc się do argumentu strony zawartego w odwołaniu, że nie przystąpiła do badań lekarskich w trybie odwoławczym ze względów finansowych wyjaśnił, iż z pisma z dnia [...] listopada 2013 r. wynika, że posiadała wiedzę, iż koszt przedmiotowych badań ponosi organ odwołujący się. Strona nie wykonała jednak obowiązku, jakim jest potwierdzenie stosownymi orzeczeniami jej zdolności do dysponowania bronią palną, co stanowi jeden z obligatoryjnych warunków otrzymania pozwolenia na broń. Zaznaczył, że ustawodawca nie przewidział żadnych okoliczności pozwalających na zwolnienie z określonego w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji obowiązku dostarczenia aktualnych orzeczeń, z wyjątkiem osób, wymienionych w art. 15 ust. 6, które z mocy prawa obowiązkowi poddane nie zostały. Są to funkcjonariusze państwowych formacji uzbrojonych oraz sił zbrojnych RP, którzy posiadają broń służbową. Z.I. do takich osób nie należy, a zatem nie może być z niego zwolniony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z.I. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2014 r. i wydanie pozwolenia na broń palną myśliwską zgodnie z wnioskiem z dnia [...] grudnia 2011 r., ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił : a) naruszenie przepisów, tj.: art. 217 § 1 k.p.a. w zw. z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 218 § 1 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP, a także art. 15 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji oraz art. 42 ust. 3 Konstytucji RP i art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. b) błędne rozpoznanie stanu faktycznego oraz błędy merytoryczne i procesowe, c) stronniczość, dyskryminację oraz rażącą obrazę przepisów prawa, d) naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wydane rozstrzygnięcie. Opisując obszernie stan faktyczny sprawy skarżący wskazał, że w kwietniu 2013 r. zwrócił się do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. o wydanie pozwolenia na broń palną myśliwską do celów łowieckich, załączając do wniosku aktualne orzeczenie lekarskie, stwierdzające, że może dysponować bronią palną. Orzeczenie to zostało wydane przez uprawnionego lekarza. [...] Komendant Wojewódzki Policji w P. wniósł od tego orzeczenia odwołanie, co w jego ocenie, w sytuacji gdy złożył 5 dodatkowych orzeczeń lekarskich potwierdzających zdolność do dysponowania bronią, miało na celu nieuzasadnione przedłużanie postępowania. Uznając zatem odwołanie organu za niemerytoryczne zakończył swój udział w postępowaniu, a organ I instancji wydał decyzję odmawiającą wydania mu pozwolenia na broń palną myśliwską do celów łowieckich. Podkreślił, że powyższe rozstrzygnięcie jest krzywdzące i powołując się na literaturę przedmiotu, artykuły prasowe, wyroki sądów administracyjnych oraz określone ustawy omówił obligatoryjne i fakultatywne przesłanki odmowy wydania pozwolenia na broń w świetle przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji przed ich zmianą ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), tj. obowiązujące do dnia 10 marca 2011 r. Z.I. zaznaczył, że nie należy do żadnej kategorii osób określonych w art. 15 ust. 1 tej ustawy, a co do decyzji fakultatywnych odmawiających wydania pozwolenia, spełnił wszystkie wymogi, bowiem przedłożył wymagane orzeczenia lekarskie i psychologiczne, wystawione przez osoby do tego uprawnione, a zaskarżone przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. orzeczenie nie zawierało uzasadnienia. Zaznaczył również, że popełniony w przeszłości czyn przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji nie powinien mieć żadnego wpływu, gdyż daje rękojmię bezpiecznego posiadania i dysponowania bronią potwierdzoną stosownym orzeczeniem lekarskim i psychologicznym i może, a wręcz powinien powtórnie otrzymać pozwolenie na broń. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Istota sprawy w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny, czy Z.I. spełnił wymagania formalne dla uzyskania pozwolenia na broń palną myśliwską. Zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 576), osoba, która występuje z podaniem o wydanie pozwolenia na broń lub zgłasza do rejestru broń pneumatyczną, przedstawia właściwemu organowi Policji orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane przez upoważnionych: lekarza i psychologa, stwierdzające, że nie należy ona do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 (tj. z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1375), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej; wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego; uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych), i potwierdzające, że może ona dysponować bronią. Stosownie do treści art. 17 ust. 4 tej ustawy, właściwy organ Policji odmawia wydania pozwolenia na broń osobie, która nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3. Zakaz wydawania pozwoleń określonym w tym przepisie osobom jest kategoryczny i nie pozostawania organowi w tym względzie jakiegokolwiek luzu decyzyjnego. Z powyższych regulacji wynika wniosek, że organy Policji mają zatem obowiązek odmówienia wydania pozwolenia na broń osobie, która nie złożyła orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, wydanych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, albo, w sytuacji gdy orzeczenia pierwszoinstancyjne zostały zaskarżone i nie wniosła stosownych orzeczeń wydanych w postępowaniu odwoławczym. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. z 2000 r. Nr 79, poz. 898 ze zm.), badania lekarskie osoby posiadającej pozwolenie na broń, obejmują: 1) ogólną ocenę stanu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem układu nerwowego, stanu psychicznego, stanu narządu wzroku, słuchu i równowagi oraz sprawności układu ruchu, 2) badania specjalistyczne i pomocnicze zlecone przez lekarza przeprowadzającego ogólną ocenę stanu zdrowia, zwanego dalej "lekarzem upoważnionym", w tym: a) badanie przez lekarza psychiatrę, b) badanie przez lekarza okulistę, przy uwzględnieniu sposobu oceny określonego w załączniku nr 10 do rozporządzenia, c) konsultacje innych lekarzy specjalistów i badania pomocnicze, które lekarz uzna za niezbędne w wyniku przeprowadzonej oceny stanu zdrowia, a lekarz upoważniony, na podstawie wyników badań, o których mowa w ust. 1, wydaje orzeczenie lekarskie (ust. 2) według wzoru orzeczenia lekarskiego stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia (ust. 5). Natomiast w myśl § 3 ust. 1 powołanego rozporządzenia, badanie psychologiczne osoby ubiegającej się obejmuje w szczególności określenie poziomu rozwoju intelektualnego i opis cech osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także określenie poziomu dojrzałości społecznej tej osoby. Od orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego, na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia, przysługuje odwołanie zarówno osobie zainteresowanej posiadaniem broni, jak i właściwemu organowi Policji. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że w dostarczonym przez Z.I. orzeczeniu lekarskim i psychologicznym z dnia [...] maja 2013 r. stwierdzono, że nie należy on do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4 oraz w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji i wobec powyższego może dysponować bronią. Z uwagi jednak na okoliczność, że w opinii z miejsca zamieszkania zawarto informację, że skarżący w wyniku wypadku doznał [...], organ I instancji skorzystał z możliwości weryfikacji orzeczenia lekarskiego i złożył odwołanie do podmiotu odwoławczego. Podkreślić należy, że orzeczenia: lekarskie i psychologiczne wydane w trybie odwoławczym, są niepodważalne, bowiem stosownie do brzmienia § 8 ust. 9 rozporządzenia, są ostateczne. W konsekwencji organy Policji są nimi związane i nie mogą dokonywać ich oceny. Dopiero wydanie orzeczenia ostatecznego, od którego nie przysługuje środek zaskarżenia w toku instancyjnym przesądza w znaczeniu prawnym o posiadaniu przez daną osobę stanu zdrowia, warunków i odpowiednich predyspozycji do posługiwania się bronią palną (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1709/09, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). W rozpoznawanej sprawie Z.I. mimo dwukrotnie wyznaczanych terminów w dniach: [...] października 2013 r. i [...] stycznia 2014 r. nie zgłosił się na badania lekarskie do placówki odwoławczej, a więc nie spełnił wymogu określonego w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, bowiem nie uzyskał ostatecznego orzeczenia potwierdzającego jego zdolność psychofizyczną do dysponowania bronią palną. Wnoszenie zatem przez skarżącego kolejnych orzeczeń lekarskich w przedmiocie zdolności fizycznych do posiadania broni palnej, bez poddania się obowiązkowi wynikającemu z art. 15 ust. 3 ustawy, nie mogły być brane pod uwagę oraz mieć wpływu na końcowy wynik sprawy. W tej sytuacji organ Policji był zobowiązany do wydania decyzji odmawiającej skarżącemu wydania pozwolenia na broń palną myśliwską, na podstawie art. 17 ust. 4 tej ustawy. W ocenie Sądu podnoszone przez Z.I. zarzuty dotyczące naruszenia art. 15 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji są niezasadne, bowiem wskazane przepisy nie miały zastosowania. W niniejszej sprawie skarżący nie poddając się procedurze odwoławczej od orzeczenia lekarskiego nie przedstawił ostatecznego orzeczenia lekarskiego. Ponadto ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 art. 10 tej ustawy dotyczą broni palnej do ochrony osobistej, a nie broni palnej myśliwskiej, o którą ubiegał, się skarżący. Powołany zaś przepis art. 15 ust. 1 ustawy zawiera katalog negatywnych przesłanek wydania pozwolenia na broń, których w tej sprawie nie ustalono. Nie naruszono także art. 2 i art. 42 ust. 3 Konstytucji RP. Prawo do posiadania broni nie jest prawem podmiotowym objętym konstytucyjnym katalogiem praw i wolności obywatelskich, a dostęp do niego podlega administracyjnej reglamentacji, zatem zasada sprawiedliwości społecznej nie ma tu zastosowania, a przyczyną odmowy wydania pozwolenia na broń nie była okoliczność, iż wobec skarżącego toczy się jakiekolwiek, nierozstrzygnięte prawomocnym wyrokiem sądu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa. Zarzut naruszenia art. 216 k.p.a. i art. 217 k.p.a. również nie może odnieść skutku, ponieważ sprawy pozwoleń na broń, a zatem i odmowę ich wydania, organy Policji rozstrzygają w drodze decyzji administracyjnej, a nie zaświadczeń. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zakończyło się decyzją administracyjną o odmowie wydania pozwolenia na broń palną, a nie postanowieniem o odmowie wydania zaświadczenia. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 268a k.p.a. należy zwrócić uwagę, że organ w odpowiedzi na skargę słusznie wskazał, że nie znajduje on uzasadnienia, gdyż organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Jak wynika z akt sprawy decyzje organów Policji wydały w ich imieniu osoby upoważnione do takiego działania (dowód: upoważnienie [...] Komendanta Wojewódzkiego w P. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] oraz decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]). Ponadto należy podkreślić, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie Komendanta Głównego Policji w sprawie wniosku o wydanie pozwolenia na broń skierowanego do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r., który wpłynął w dniu [...] kwietnia 2013 r., a nie wniosku z dnia [...] grudnia 2011 r. Jednocześnie należy wyjaśnić skarżącemu, że przedmiotowa sprawa była rozpatrywana w świetle przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji w brzmieniu obowiązującym po jej zmianie ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), tj. po dniu 10 marca 2011 r., a nie w brzmieniu obowiązującym przed tą datą. Powoływanie się zatem przez skarżącego na wyroki sądów administracyjnych, które kontrolowały decyzje dotyczące stanu prawnego do dnia 10 marca 2011 r. jest nieuprawnione. Również wskazywana przez skarżącego okoliczność popełnienia w przeszłości przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. (przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji) w obecnie rozpoznawanej sprawie nie ma znaczenia. Reasumując, zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów ustawy o broni i amunicji oraz przepisów postępowania są niezasadne. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.