II SA/Wa 1273/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-22
Skład orzekający: Danuta Kania, Andrzej Góraj, Ewa Pisula-Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą wojskową, powstałego na skutek wypadku, jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych. Takie orzeczenia nie mają charakteru decyzji administracyjnej i podlegają kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W konsekwencji skarga na takie orzeczenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.Stan faktyczny
K.C. zaskarżył orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z kwietnia 2013 r., które utrzymało w mocy wcześniejsze orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z grudnia 2012 r. dotyczące zaliczenia K.C. do grupy II inwalidztwa trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Skarżący kwestionował brak ustalenia inwalidztwa w związku ze służbą wojskową powstałego na skutek wypadku komunikacyjnego z 1998 r. oraz pominięcie niektórych schorzeń. Komisja II instancji utrzymała orzeczenie I instancji, wskazując, że schorzenia powstałe w wyniku wypadku zostały prawidłowo zakwalifikowane jako schorzenia współistniejące i że nie zachodzą przesłanki do uznania ich za inwalidztwo w związku ze służbą wojskową.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę K.C. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia kwietnia 2013 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Ewa Pisula-Dąbrowska, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Rosińska-Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi K. C. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą wojskową postanawia - odrzucić skargę -
Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa, wydanym na podstawie art. 20 ust. 1 - 3 i art. 21 ust 1 i 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.), § 4, § 17, § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2006 r. Nr 12, poz. 75 ze zm.) oraz § 4 i § 16 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2010 r. Nr 15, poz. 80), zaliczyła K.C. do grupy II, kategorii N trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Jako schorzenia powodujące niezdolność do służby wojskowej rozpoznano: (1) [...] (§ 66 pkt 3 Zał. 1 do ww. rozporządzenia), (2) [...] (§ 39 pkt 2). Jako schorzenia współistniejące rozpoznano m.in. (3) [...](§ 73 pkt 2). Stwierdzono również, że badanego zalicza się do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia oraz w związku ze służbą wojskową, zaś datę powstania grupy inwalidztwa określono na grudzień 2012 r. Jednocześnie stwierdzono, że nie zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego na skutek wypadku/choroby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze.
K.C. wniósł w przewidzianym terminie odwołanie od powyższego orzeczenia podnosząc, iż nie zgadza się z brakiem ustalenia grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową w następstwie nieszczęśliwego wypadku komunikacyjnego, mającego miejsce w 1988r. (pkt 3 rozpoznania, schorzenia współistniejące). Nadto wskazał, iż w orzeczeniu pominięto następujące schorzenia: [...].
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska orzeczeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013r. utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu wskazano, iż Komisja I instancji właściwie rozpoznała schorzenia ad. 3 oraz zastosowała właściwą kwalifikację orzeczniczą ujmując schorzenie w grupie chorób współistniejących. Schorzenie ad. 3 ([...]) oraz z jego następstwami) miało miejsce na skutek wypadku w dniu [...] grudnia 1998r. Z tytułu związku wypadku ze służbą wojskową wojskowe komisje lekarskie orzekły uszczerbek na zdrowiu (25%) i z tego tytułu odwołujący się otrzymał odszkodowanie.
Nadto wskazano, iż z analizy dokumentacji leczenia wynika, iż aktualne schorzenia [...] K.C. istnieją głównie na tle [...] rozpoznanej w pkt 1 orzeczenia i będącego w związku ze służbą wojskową. Wymieniony zakończył służbę wojskową [...] października 2011 r. Przez tak długi okres służby schorzenie na skutek [...] nie przeszkadzało ww. w pełnieniu służby, był on zdolny do pełnienia służby na wyznaczonym stanowisku. W związku z powyższym organ nie stwierdził przesłanek do uznania ww. schorzenia w kategorii grupy inwalidzkiej.
K.C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej. W jej motywach skarżący stwierdził, iż uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia jest lakoniczne i niedotyczące zarzutów odwołania, w którym podniesiono kwestię następstw przebytego urazu głowy w wyniku wypadku w 1998 r. Nadto wskazał, iż orzeczenie Komisji I instancji jest wadliwe merytorycznie, bowiem schorzenie spowodowane ww. wypadkiem zostało rozbite na dwa rozpoznania (pkt 3 i pkt 12), co uniemożliwiło prawidłową kwalifikację orzeczniczą. Schorzenia te nie ulegają samoistnemu wyleczeniu, lecz nasilają się w miarę upływu lat, co powinno kwalifikować skarżącego do grupy inwalidzkiej w związku z wypadkiem przy pierwotnie orzeczonym 25% uszczerbku na zdrowiu. Skarżący wskazał również, że Komisja II instancji nie odniosła się do zarzutów odwołania, w którym wskazał na pominięcie następujących schorzeń: [...].
W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o odrzucenie skargi wskazując, iż skarżący nie kwestionuje zdolności do służby wojskowej, a jedynie żąda ustalenia w zakresie uznania ewentualnego inwalidztwa powstałego na skutek wypadku w związku ze służbą wojskową, tj. w zakresie, który byłby przydatny do celów odszkodowawczych. Zaskarżone w tej części orzeczenie nie jest decyzją administracyjną i nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), bowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia, tj. określenie inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego na skutek wypadku, nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Zauważyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w tezach wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04 (publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, iż wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy.
Pierwsza grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby wojskowej, to jest zagadnień ustalania stanu zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczania jej do określonego stopnia zdolności do służby. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń przysługuje skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy – zdolność do służby wojskowej.
Natomiast drugą grupę orzeczeń stanowią orzeczenia ustalające schorzenia, czy też inwalidztwo danej osoby i ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego. Podstawę takich orzeczeń stanowią w obecnym stanie prawnym przepisy: ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 648 ze zm.), ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz. U. z 2003 r. Nr 83, poz. 760 ze zm.), czy ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.). Orzeczenia z tej grupy poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zakresu zaopatrzenia emerytalnego.
Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie ze skargi żołnierza na orzeczenie komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby czy inwalidztwa ze służbą wojskową (v. uchwała z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, publ.: OSNP 2000/5/167). Podobne stanowisko w tym zakresie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu składu 7 sędziów z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00 (publ.: ONSA 2001/2/47) stwierdzając, iż w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził NSA w ww. wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04.
Z treści skargi wynika, że [...] nie kwestionuje orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. w zakresie dotyczącym określenia zdolności do służby wojskowej, lecz jedynie w części dotyczącej ustalenia schorzeń oraz inwalidztwa w związku ze służbą wojskową powstałego na skutek wypadku z 1998 r. Zarzuca w istocie brak określenia ewentualnego inwalidztwa powstałego na skutek tego wypadku dla celów odszkodowawczych. Jednakże, jak już wyżej wskazano, od orzeczenia dotyczącego określenia grupy inwalidztwa oraz ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Zatem skarga K.C. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło