II SA/Wa 1278/14

WyrokWSA w Warszawie2015-03-10

Skład orzekający: Ewa Grochowska – Jung, Olga Żurawska – Matusiak, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału odmawiającą nadania stopnia doktora habilitowanego, badając jedynie aspekty proceduralne, a nie merytoryczne dorobku naukowego kandydata?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata ani trafności opinii recenzentów w postępowaniu o nadanie stopnia doktora habilitowanego. Kontrola sądu ogranicza się do zbadania, czy w toku postępowania nie naruszono przepisów proceduralnych, które mogłyby wpłynąć na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie stwierdzono takich naruszeń, a zaskarżona decyzja Centralnej Komisji utrzymująca w mocy uchwałę Rady Wydziału była zgodna z prawem.
Stan faktyczny
Skarżący, dr W.G., złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, która utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału odmawiającą nadania stopnia doktora habilitowanego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 i 77 § 1 Kpa, oraz wskazał na rzekome wady recenzji. Centralna Komisja wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung (spr.), Sędziowie WSA Olga Żurawska – Matusiak, Sławomir Antoniuk, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. sprawy ze skargi W.G. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego – oddala skargę – Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów (dalej Centralna Komisja) decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65 poz. 595 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania dr W. G. od uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lipca 2013 r., odmawiającej nadania stopnia doktora habilitowanego utrzymała zaskarżoną uchwałę w mocy. W uzasadnieniu powyższej decyzji Centralna Komisja podniosła, że Sekcja Nauk [...] Centralnej Komisji, po zapoznaniu się z odwołaniem dr W. G. od uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] odmawiającej nadania stopnia doktora habilitowanego nauk [...] w dyscyplinie [...] i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, której dotyczy odwołanie (wynik głosowania: za - 0 głosów, przeciw - 16 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Prezydium Centralnej Komisji, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji w rozpatrywanej sprawie, postanowiło w głosowaniu tajnym nie przyjąć odwołania i utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę ww. Rady Wydziału (wynik głosowania: za - 0 głosów, przeciw-10 głosów wstrzymujących się - 0 głosów). Centralna Komisja wskazała, iż procedura w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego dr W. G. była prowadzona według nowych zasad postępowania habilitacyjnego wynikających z przepisów ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r., Nr 84, poz. 455). Zgodnie z obecnym przepisem art. 16 ust. 1 ustawy, do postępowania habilitacyjnego może zostać dopuszczona osoba, która posiada stopień doktora oraz osiągnięcia naukowe uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora, stanowiące znaczny wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej oraz wykazuje się istotną aktywnością naukową. Centralna Komisja wskazała, iż nie znalazła podstaw do uwzględnienia odwołania. Nie stwierdzono bowiem nieprawidłowości proceduralnych, mających wpływ na końcowy wynik przewodu. Rada Wydziału zachowała odpowiednie procedury wynikające z przepisów ustawy o stopniach naukowych tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. W ocenie Centralnej Komisji zawarta w recenzjach, w dyskusji oraz przeprowadzonych głosowaniach komisji habilitacyjnej i Rady Wydziału argumentacja, potwierdzająca wady i słabości dorobku dr W. G. jest poważna i głęboko ugruntowana. W jej wyniku uznano, że dorobek habilitanta jest jakościowo wątpliwy, jeżeli chodzi o wkład do dorobku teoretycznego w zakresie [...]. Oceny te znalazły potwierdzenie również w ustaleniach Centralnej Komisji. W ocenie Centralnej Komisji uchwała Rady Wydziału o odmowie nadania stopnia była w pełni zasadna i merytorycznie trafna. Wyjaśnienia Kandydata odnośnie stawianych mu w recenzjach zarzutów nie wnoszą do sprawy nowych, istotnych elementów. Argumenty podniesione przez Wnioskodawcę w zakresie braku docenienia jakości jego osiągnięcia naukowego uznać należy za bezzasadne. Treść odwołania oraz lektura dokumentacji, w tym tzw. osiągnięcia (pt. Sprawozdawczo-analityczne zagadnienia [...]) wskazuje, że Wnioskodawca nie wie lub nie rozumie, na czym polegają wymagania stawiane monografii habilitacyjnej. Z powyższych względów Centralna Komisja postanowiła nie uwzględnić odwołania strony. Decyzja Centralnej Komisji z dnia [...] marca 2014 r. stała się przedmiotem skargi złożonej przez dr W. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie powyższej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania skarżący podniósł naruszenie przepisów postępowania w tym art. 7, 77 § 1 Kpa. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż w odwołaniu szczegółowo przedstawiła zarzuty w stosunku do podjętej uchwały, nadto zarzuciła recenzentom brak znajomości języków obcych oraz wskazała, iż recenzja prof. A. S. została sporządzona po terminie ustawowym. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej oddalenie oraz podtrzymała stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi nie zaś według kryteriów słusznościowych. W ocenie Sądu, skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Centralnej Komisji utrzymująca w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] nie narusza prawa w stopniu mającym wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Na wstępie należy wyjaśnić, iż sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 212/08 publikowany w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 z późn. zm.), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać przy tym należy, iż czynności przewodu habilitacyjnego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, co wynika z art. 18 a ustawy. Instytucję postępowania habilitacyjnego normuje bowiem art. 18a ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.). Wskazuje on m.in., że postępowanie habilitacyjne wszczyna się na wniosek osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, skierowany wraz z autoreferatem do Centralnej Komisji (ust. 1). Centralna Komisja w terminie 6 tygodni od dnia otrzymania wniosku spełniającego wymagania formalne powołuje komisję habilitacyjną w celu przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego (...) (ust. 5). W terminie nie dłuższym niż sześć tygodni od dnia powołania komisji habilitacyjnej recenzenci, o których mowa w ust. 5, oceniają czy osiągnięcia naukowe wnioskodawcy spełniają kryteria określone w art. 16 i przygotowują recenzje (ust. 7). Komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego (ust. 11). Zgodnie z art. 21 ust. 1 cytowanej ustawy osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora lub doktora habilitowanego może wnieść od uchwał, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18a ust. 11, jeżeli są one odmowne, odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Rada przekazuje odwołanie Centralnej Komisji wraz ze swoją opinią i aktami sprawy w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia odwołania. Stosownie zaś do art. 29 ust. 1 w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Do zaskarżania decyzji wydanych w tych postępowaniach stosuje się przepisy o zaskarżaniu decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Jak już wcześniej wskazano zakres kontroli sądu administracyjnego jest jednak ograniczony, bowiem Sąd ten nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji. Nie dokonuje także merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego oraz tego, czy rozprawa habilitacyjna kandydata stanowiła znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki. Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się zatem jedynie do stwierdzenia, czy w postępowaniu przed Centralną Komisją jej organy nie naruszyły norm postępowania wynikających z przepisów ustawy i statutu Centralnej Komisji, a także przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Sądowa kontrola musi zatem ograniczać się jedynie do tego, czy zachowane były reguły proceduralne, tzn. czy powołano odpowiednio kwalifikowanych recenzentów, czy przygotowali oni umotywowane recenzje, czy dochowano przepisów dotyczących kworum i głosowania oraz innych przewidzianych przepisami reguł postępowania (por. H. Izdebski, J. Zieliński "Komentarz do art. 29 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym" [w:] H. Izdebski, J. Zieliński "Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym. Komentarz", publ., LEX nr 141291). Ten szczególny charakter postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy dotyczy również postępowania odwoławczego toczącego się przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów. W postepowaniu tym osoba, której dotyczy uchwała nie korzysta z praw strony w rozumieniu art. 28 kpa. Postępowanie dowodowe prowadzone przez Centralną Komisję ograniczone jest natomiast wyłącznie do uzyskania recenzji co wynika z art. 35 ust. 3 ustawy. Zgodnie z art. 21 ust. 2 powołanej ustawy Centralna Komisja, po rozpatrzeniu odwołania, w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy, albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia radzie tej samej lub innej jednostce organizacyjnej. Wskazać należy, że Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone do kontroli, a nie meteorycznego orzekania w sprawie. Kontrola ta sprowadza się do kontroli prawidłowości czynności prawnych, których wadliwość powoduje uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Radzie. Z tego względu powołani przez Centralną Komisję recenzenci mają za zadanie ocenę legalności postępowania przed Radą Wydziału. Zwrócić uwagę także należy, że samo postępowanie przed Centralną Komisją do czasu podjęcia uchwały ma charakter niejawny (§ 23 statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów) a zapadające w jego toku uchwały są podejmowane w tajnym głosowaniu (§ 15 ust. 2 tego statutu). W sprawie o nadanie stopnia naukowego, ze względu na szczególny tryb postępowania nie może być wprost stosowany art. 10 § 1 k.p.a. Dlatego w tych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Ponadto decyzje Centralnej Komisji należą to decyzji wydawanych przez organ kolegialny. Decyzje tego typu stanowią podsumowanie postępowania mającego charakter niejawny i zapadają w głosowaniu tajnym. Zatem brak przedstawienia szczegółowych motywów podjęcia tej decyzji, z uwagi na specyfikę tego postępowania nie może być uznane za naruszenie prawa dające podstawę do uchylenia decyzji. Ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji nie stanowi naruszenia prawa, gdyż są to decyzje kolegialne podejmowane w głosowaniu tajnym, a wyniki tajnego głosowania nie można przedstawić w formie uzasadnienia, o jakim mowa w art. 107 § 3 kpa (patrz wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2010 r. sygn. akt l OSK 1226/09 - tam też publikowany). W świetle postanowień art. 18 ust.1 powołanej ustawy stopień doktora habilitowanego nadaje w szkole wyższej Rada Wydziału lub rada innej jednostki organizacyjnej szkoły wyższej. Zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy, uchwały, o których mowa w art 14 ust. 2 i art. 18a ust. 11 są podejmowane w głosowaniu tajnym i zapadają bezwzględną większością oddanych głosów przy obecności co najmniej połowy ogólnej liczby osób uprawnionych do głosowania. Do głosowania, o którym mowa w ust. 1, uprawnieni są członkowie właściwej rady jednostki organizacyjnej posiadający tytuł profesora lub stopień doktora habilitowanego (ust. 2). Uprawnienie, o którym mowa w ust. 2, przysługuje ponadto osobom wymienionym w art. 10 oraz recenzentom, a w czynnościach przewodu doktorskiego - także promotorowi rozprawy doktorskiej (ust. 3). W przewodach doktorskich powołuje się co najmniej dwóch recenzentów. Spośród osób zatrudnionych w szkole wyższej lub jednostce organizacyjnej innej niż ta, której pracownikiem jest osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora i niebędąca członkiem rady jednostki organizacyjnej prowadzącej przewód (ust. 5). Recenzentów w przewodzie habilitacyjnym powołują rada właściwej jednostki organizacyjnej i Centralna Komisja (art. 18a ust.5). W przedmiotowej sprawie powołano recenzentów: prof. zw. dr. hab. S. O., prof. zw. dr. hab. A. S. i dr. hab. J. S. Opinie recenzentów były dla skarżącego negatywne. Komisja habilitacyjna powołana przez Centralną Komisję w celu przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego dr. W. G. w dniu [...] czerwca 2013 r. w głosowaniu tajnym podjęła uchwałę o wyrażeniu negatywnej opinii w sprawie nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk [...] w dyscyplinie [...] i nie rekomendowania Radzie Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego. Następnie Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] po zapoznaniu się z opiniami recenzentów i dyskusji w głosowaniu tajnym (na 54 osoby uprawnione do głosowania, głosowało 38 osób w tym za odmową nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego głosowało 36 osób, 1 osoba wstrzymała się od głosu, 1 osoba była przeciwko) ogłosiła uchwałę o odmowie nadania dr. W. G. stopnia doktora habilitacyjnego w dziedzinie nauk [...] w dyscyplinie [...]. Biorąc powyższe pod uwagę należy zgodzić się z oceną wyrażoną w zaskarżonej decyzji, że w toku postępowania przed Radą Wydziału ww. Uniwersytetu nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego. Podjęta uchwała jest wyrazem woli organu kolegialnego, który biorąc pod uwagę całość okoliczności sprawy, zarówno przemawiających na korzyść strony jak i przeciwko niej, podjął w głosowaniu autonomiczną decyzję o sposobie załatwienia sprawy. Samo zaś merytoryczne rozstrzygnięcie, w tym ocena recenzji, ich rzetelność i fachowość, mogła zostać wyrażona tylko w dyskusji i następnie głosowaniu nad treścią uchwały, co w niniejszej sprawie miało miejsce. W postępowaniu odwoławczym Centralna Komisja działa w oparciu o tryb określony statutem tej Komisji. Przepis § 19 ust. 1 i 4 statutu nakazuje, w postępowaniu opiniodawczym powołanie co najmniej jednego recenzenta spośród osób mających tytuł naukowy. Recenzentem może być członek Komisji. W postępowaniu opiniodawczym sekcji, po otrzymaniu negatywnej opinii recenzenta, powołuje się recenzenta dodatkowego, przy czym, jeżeli recenzentem jest członek Komisji, recenzentem dodatkowym może być jedynie osoba niebędąca członkiem Komisji. Z materiału aktowego wynika jednoznacznie, że powołana przez Centralną Komisję kolejni recenzenci prof. zw. dr. hab. M. Z. o prof. D. D., nie znaleźli podstaw do pozytywnego rozpoznania odwołania skarżącego. Również Rada wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] po zapoznaniu się z odwołaniem skarżącego uchwałą z dnia [...] października 2013 r. w głosowaniu tajnym (na 52 osoby uprawnione do głosowania, 31 osób obecnych uprawnionych do głosowania, 31 głosów oddanych, 0 głosów pozytywnych, 30 głosów negatywnych, 1 głos wstrzymujący) nie przyjęło odwołania W. G. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, postępowanie to było zgodne z przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, a także postanowieniami statutu Centralnej Komisji. Podkreślenia wymaga, iż Sąd nie był uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę wydania uchwały przez organ I Instancji i decyzji Centralnej Komisji. W postępowaniu tym nie doszło także do naruszenia przepisów k.p.a. w zakresie w jakim miały one zastosowanie w tym postępowaniu. Tym samym należało stwierdzić, iż analiza czynności podjętych w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją wskazuje, iż Centrala Komisja nie naruszyła prawa w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło