II SA/Wa 129/13

WyrokWSA w Warszawie2013-07-10

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Eugeniusz Wasilewski, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Wydziału może odmówić wszczęcia przewodu habilitacyjnego, mimo spełnienia wymogów formalnych, opierając się na ocenie merytorycznej dorobku naukowego kandydata?
Ratio decidendi
Rada Wydziału ma prawo odmówić wszczęcia przewodu habilitacyjnego, nawet jeśli kandydat spełnia wymogi formalne, opierając swoją decyzję na ocenie merytorycznej dorobku naukowego. Uchwała rady w przedmiocie wszczęcia przewodu habilitacyjnego jest samodzielnym aktem, będącym wynikiem oceny dorobku naukowego habilitanta, podejmowanym w głosowaniu tajnym, a ustawodawca nie przewiduje nadania stopnia naukowego z mocy ustawy po spełnieniu określonych warunków.
Stan faktyczny
J. M. złożył wniosek o wszczęcie postępowania habilitacyjnego. Rada Wydziału nie poparła wniosku, mimo pozytywnej oceny formalnej przez komisję. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału, wskazując na niewystarczającą jakość dorobku naukowego. J. M. zaskarżył decyzję Centralnej Komisji, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących wymogów formalnych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Janusz Walawski, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2013 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia przewodu habilitacyjnego - oddala skargę - Pismem z dnia [...] września 2011 r. [...] J. M. [...] Instytutu [...] zwrócił się do Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] o wszczęcie postępowania habilitacyjnego na podstawie rozprawy "[...]". Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] na posiedzeniu w dniu [..] listopada 2011 r. powołała skład komisji do przeprowadzenia przewodu habilitacyjnego [...] J. M., zmieniony na posiedzeniu w dniu [...] grudnia 2011 r. w związku z rezygnacją [...]J. K. Powołana Komisja, jak wynika z jej protokołu z dnia [...] marca 2012 r., przedłożyła Radzie Wydziału [...] jednomyślnie wniosek dotyczący wszczęcia postępowania zmierzającego do nadania [...] J. M. stopnia naukowego doktora habilitowanego. Wniosek ten nie uzyskał poparcia Rady Wydziału, która na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2012 r. w głosowaniu tajnym, przy 6 głosach za wnioskiem, 10 przeciwnych i 5 wstrzymujących się, nie poparła wniosku [...] J. M. o wszczęcie przewodu habilitacyjnego w dziedzinie nauk [...], dyscyplinie [...]. Dziekan Wydziału [...] przekazał [...] J. M. stanowisko Rady Wydziału wraz z uzasadnieniem. Od uchwały Rady Wydziału J. M. złożył odwołanie do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z wnioskiem o jej uchylenie i ponowne rozpatrzenie wniosku o wszczęcie przewodu habilitacyjnego w myśl art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595 z późn. zm.) W ocenie odwołującego się pozytywna ocena wymogów formalnych wniosku o wszczęcie przewodu habilitacyjnego, przedstawiona na posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] kwietnia 2012 r. sprowadzała się do usankcjonowania jej uchwałami Rady Wydziału, która nie wykazała żadnych formalnych uchybień wniosku. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], na podstawie art. 21 ust. 2 w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki po rozpatrzeniu odwołania [...] J. M. od uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., odmawiającej wszczęcia przewodu habilitacyjnego, zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału utrzymała w mocy. W uzasadnieniu decyzji Centralna Komisja wskazał, iż Sekcja [...], po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji w głosowaniu tajnym, wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały (wyniki głosowania: za uchyleniem uchwały – 2 głosy, przeciw – 25 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów). Prezydium Centralnej Komisji, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji, postanowiło w głosowaniu tajnym utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały – 1 głos, przeciw – 9 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów). Podano, iż dorobek naukowy odwołującego się obejmuje 21 pozycji, z których 6 składa się na rozprawę habilitacyjną. Spośród pozostałych 15 tylko niektóre ukazały się w czasopismach uznanych w obiegu międzynarodowym, a inne w wydawnictwach lokalnych (w latach publikowania) nieujmowanych w większości baz danych. Wątpliwości członków Rady, co do znaczenia dorobku Kandydata w naukach [...] – rzeczoznawcy Centralnej Komisji i Członkowie Sekcji [...] uznali jako uzasadnione. Uogólniając je należy stwierdzić, że Rada Wydziału miała prawo do oceny dorobku oraz że w dorobku tym dominują prace o nieznacznej sile oddziaływania w specjalnościach, w których publikuje [...] J. M. W [...] wynosi 2.849, [...] 2.380, w [...] 2.485. Wartość ilorazu [...], wynosi poniżej 1 (poza 1 pracą). Większość prac w ostatnich latach (od 1989 r.) ukazało się w czasopismach polskich o słabej sile oddziaływania. [...] J. M. nie kierował żadnym projektem badawczym (zewnętrznym). Wniosek należy więc wzmocnić kilkoma dobrymi pracami ulokowanymi w dobrych wydawnictwach, a w niniejszej wersji jest przedwczesny. Dorobek dydaktyczny i organizacyjny kandydata jest bogaty i szeroki. Autor ma duże doświadczenie w popularyzacji wiedzy. Recenzenci i Sekcja [...] nie wnoszą w tej kwestii krytycznych uwag. Sekcja [...] nie dopatrzyła się natomiast w dyskusji Rady Wydziału – wypowiedzi dyskryminujących [...] J. M. ze względu na jego wiek. Stwierdzenia o liczbie lat pracy, czy terminie przejścia na emeryturę nie miały jak wynika z analizy dokumentów kontekstu pejoratywnego. Reasumując, Centralna Komisja po zapoznaniu się z treścią odwołania i oceną dwu powołanych ekspertów–recenzentów, uznała niezasadność odwołania kandydata. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. M. zarzucił decyzji Centralnej Komisji naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. w związku z § 11 i 13 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. oraz w zw. z zarządzeniem nr [...] Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] marca 2011 r. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zgodnie z przywołanymi w skardze podstawami prawnymi, Rada Wydziału może odmówić wszczęcia przewodu habilitacyjnego (art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy), jeżeli ubiegający się o jego wszczęcie nie spełnia wymogów formalnych – to jest przepisów rozporządzenia oraz wydanego na jego podstawie zarządzenia Dziekana Wydziału [...]. Zdaniem skarżącego zgromadzona w sprawie dokumentacja świadczy, iż spełnił on wszystkie wymogi i kryteria niezbędne do wszczęcia postępowania, w tym, w zakresie posiadanej liczby punktów wydziałowych determinujących wszczęcie tego postępowania. Decyzja organu I instancji odmawiająca wszczęcia postępowania nie podaje w uzasadnieniu jakich wymogów formalnych nie dopełnił skarżący. Z uzasadnienia decyzji wynika natomiast, iż mimo niewszczęcia postępowania, organ ten postępuje tak, jakby wszczął postępowanie i rozpatruje merytorycznie jakość dorobku skarżącego, w jego przekonaniu w sposób dowolny, względny i subiektywny. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o jej oddalenie, nie podzielając zarzutów skarżącego odnoszących się do naruszenia wymienionych w skardze przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sąd administracyjny bada legalność zaskarżonych rozstrzygnięć, to jest ich zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew podniesionym w niej zarzutom, Rada Wydziału odmawiając wszczęcia przewodu habilitacyjnego nie naruszyła art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki i wskazanych w skardze przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. z 2004 r. Nr 15, poz. 128 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 przewód habilitacyjny przeprowadza i stopień doktora habilitowanego nadaje: 1. w szkole wyższej – rada wydziału lub rada innej jej jednostki organizacyjnej; 2. w innej placówce naukowej – rada naukowa. Art. 18 ust. 2 stanowi zaś, iż czynności przewodu habilitacyjnego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej w przedmiocie: 1. wszczęcia przewodu habilitacyjnego, 2. wyznaczenia recenzentów; 3. dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego; 4. przyjęcia kolokwium habilitacyjnego; 5. nadania stopnia doktora habilitowanego. W świetle powyższych unormowań prawidłowym działaniem Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] było podanie pod głosowanie wniosku dotyczącego wszczęcia przewodu habilitacyjnego, który nie uzyskał jednak bezwzględnej większości. Z powołanego art. 18 ust. 2 pkt 1 nie wynika jednak, co podnosi skarżący, iż Rada Wydziału może odmówić wszczęcia przewodu habilitacyjnego tylko w przypadku, gdy ubiegający się o jego wszczęcie nie spełnia wymogów formalnych wynikających z rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. Podzielenie stanowiska skarżącego podważałoby sens głosowania rady nad uchwałą w przedmiocie wszczęcia przewodu habilitacyjnego, gdyż w niniejszej sprawie wniosek spełniał warunki formalne. Natomiast na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2012 r. Rady Wydziału, po zapoznaniu się z dorobkiem naukowym, organizacyjnym, dydaktycznym oraz protokołem Komisji powołanej do uzasadnienia wniosku o wszczęcie przewodu habilitacyjnego, głosowała nad uchwałą w sprawie wszczęcia przewodu habilitacyjnego. Uchwała w tym przedmiocie ma charakter aktu samodzielnego właściwej rady jednostki organizacyjnej, podejmowanej w głosowaniu tajnym, a zatem nie ma możliwości ustalenia powodów głosowania za podjętą uchwałą. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż ustawodawca nie stanowi o nadaniu stopnia naukowego z mocy ustawy po spełnieniu określonych warunków. Czynności przewodu habilitacyjnego, o których mowa w art. 18 ust. 2 ustawy, kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, które są samodzielnym aktem będącym wynikiem oceny dorobku naukowego habilitanta. W tych warunkach skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu, w postępowaniu przed organami I i II instancji były zachowane podstawowe reguły proceduralne, regulujące postępowanie w sprawach stopni naukowych. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło