II SA/Wa 130/13

WyrokWSA w Warszawie2013-04-05

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung, Jacek Fronczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy utrata członkostwa w Polskim Związku Łowieckim, spowodowana wykluczeniem za przewinienie łowieckie, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, nawet jeśli przyczyna wykluczenia nie jest badana przez organy Policji?
Ratio decidendi
Utrata członkostwa w Polskim Związku Łowieckim, będąca konsekwencją wykluczenia za przewinienie łowieckie, skutkuje ustaniem faktycznych okoliczności, które stanowiły podstawę do wydania pozwolenia na broń palną myśliwską. Organy Policji, otrzymując informację o wykluczeniu, mają podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń, ponieważ nie można już korzystać z niej w celu, do którego została wydana, co uzasadnia prymat interesu społecznego nad interesem strony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi F. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską. Powodem cofnięcia było wykluczenie skarżącego z Polskiego Związku Łowieckiego, co skutkowało utratą członkostwa i niemożnością wykonywania polowań. Skarżący zarzucił organom, że wydały decyzję bez czekania na rozstrzygnięcie sądu powszechnego w sprawie jego wykluczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Grochowska – Jung (spr.), Jacek Fronczyk, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi F. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę - [...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 576) oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), cofnął F. W. pozwolenie na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż dyspozycja art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń, jeżeli ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jej wydania. Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego w P. poinformował [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji o utracie z dniem [...] stycznia 2012 r. członkowstwa w tym Zrzeszeniu na podstawie art. 19 ust. 2 Statutu PZŁ. W związku z tym uznano, że ustały okoliczności faktyczne, uzasadniające posiadanie przez zainteresowanego pozwolenia na broń myśliwską. Od powyższej decyzji F. W. złożył odwołanie do Komendanta Głównego Policji, podnosząc, iż organ I instancji pośpieszył się z wydaniem decyzji, ponieważ nie zostały jeszcze wyczerpane wszystkie możliwości prawne, tj. skierowanie wniosku do sądu powszechnego w trybie art. 33 ust. 6 Prawa łowieckiego o uchylenie orzeczenia Głównego Sądu Łowieckiego w W. z dnia [...] stycznia 2012 r., którym wykluczono go z Polskiego Związku Łowieckiego. Dlatego też wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż skarżący uzyskał pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich, ponieważ był członkiem Polskiego Związku Łowieckiego, należał do koła łowieckiego [...] w P. i broń była mu potrzebna do wykonywania polowania (decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] marca 1994 r. nr [...]). Natomiast, jak wynika z materiału dowodowego, F. W. prawomocnym orzeczeniem Głównego Sądu Łowieckiego w W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., utrzymującym w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Łowieckiego w P. nr [...] z dnia [...] września 2011 r., został wykluczony z Polskiego Związku Łowieckiego na podstawie § 19 ust. 2 Statutu PZŁ i z dniem [...] stycznia 2012 r. utracił członkostwo w tym Zrzeszeniu (k. 46). Tymczasem przynależność do Polskiego Związku Łowieckiego jest wymogiem wynikającym z ustawy z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie, z której wynika, że uprawnienie do wykonywania polowań przysługuje wyłącznie członkom Polskiego Związku Łowieckiego lub cudzoziemcom (art. 42 ust. 1 ), o ile posiadają uprawnienia do wykonywania polowania w państwie członkowskim Unii Europejskiej i złożą egzamin uzupełniający w języku polskim przed komisją powołaną przez Polski Związek Łowiecki (art. 42a ust. 1). F. W. nie jest cudzoziemcem i nie jest już członkiem Polskiego Związku Łowieckiego, ponieważ za przewinienie łowieckie został z listy jego członków wykluczony. Nie może więc wykonywać polowań, a tym samym używać broni palnej myśliwskiej w celu, do którego ją otrzymał. Tymczasem zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy z 1995 r. Polski Związek Łowiecki posiada osobowość prawną, a nadzór nad jego działalnością sprawuje minister właściwy do spraw środowiska (art. 35a). Na podstawie art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji organy Policji uzyskały prawo – poprzez nałożenie takiego obowiązku na Polski Związek Łowiecki – do otrzymywania aktualnych wykazów członków uprawiających łowiectwo z użyciem broni własnej oraz informacji o wykluczeniu członków tej organizacji w terminie 30 dni od dnia wykluczenia, przy czym powody tego wykluczenia, czy też jego zasadność nie mają – z punktu widzenia przepisu art. 18 ust. 4 prawa materialnego – żadnego znaczenia. Informacja O wykluczeniu stanowi natomiast dla organów Policji potwierdzenie ustania w określonym przypadku okoliczności faktycznych, które w przeszłości legły u podstaw wydania pozwolenia na broń. Wprawdzie przepis art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji ma charakter fakultatywny (właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń ...), jednak zważywszy na omówioną wyżej okoliczność, że wraz ze skreśleniem z listy członków PZŁ myśliwy traci prawną możliwość wykorzystywania broni myśliwskiej do celu, do jakiego uzyskał na nią pozwolenie, pozwolenia tego zachować nie może. Ustanie celu przyznania prawa do broni wyraźnie bowiem rzutuje na sens utrzymywania w mocy odpowiedniego pozwolenia. W niniejszej sprawie niewątpliwie ustały okoliczności, które stanowiły podstawę faktyczną wydania stronie pozwolenia na broń myśliwską. Dlatego też cofnięcie stronie pozwolenia na broń palną myśliwską jest zasadne i celowe, bowiem organy Policji realizują w ten sposób generalną zasadę ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którą pozwolenie na broń posiadać mogą jedynie osoby mające uzasadnione i faktyczne, obiektywnie istniejące powody do dysponowania bronią danego rodzaju. W tym sensie utrata członkowstwa w Polskim Związku Łowieckim, powoduje, że strona nie może korzystać z broni w celu, do którego ją uzyskała, co przekłada się na prymat interesu społecznego nad interesem strony (art. 7 k.p.a.) w zachowaniu jej pozwolenia na broń. Natomiast, jeśli strona uzyska korzystne dla siebie rozstrzygnięcie na drodze sądowej i zostanie jej przywrócone członkostwo w Polskim Związku Łowieckim, będzie mogła ubiegać się o wzruszenie decyzji w sprawie cofnięcia jej pozwolenia na broń palną myśliwską w trybie art. 154 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie F. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji niesłuszność i niecelowość polegającą na tym, iż organ wydał decyzję, nie czekając na orzeczenie Sądu Powszechnego, czym działał na jego szkodę. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Z powyższego wynika, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej, a – jak wspomniano wyżej – ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga wniesiona przez F. W. nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości. Skarżący prawomocnym orzeczeniem Głównego Sądu Łowieckiego w W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., utrzymującym w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Łowieckiego w P. nr [...] z dnia [...] września 2011 r. został wykluczony z Polskiego Związku Łowieckiego na podstawie § 19 ust. 2 Statutu PZŁ i z dniem [...] stycznia 2012 r. utracił członkostwo w tym Zrzeszeniu. W wyniku utraty członkostwa w PZŁ organy wydały i utrzymały w mocy decyzję o cofnięciu stronie pozwolenia na broń palną myśliwską. Zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawa łowieckiego (Dz. U. z 2005 r. nr 127, poz. 1066 ze zm.) uprawnienie do wykonywania polowań przysługuje wyłącznie członkom Polskiego Związku Łowieckiego lub cudzoziemcom (art. 42 ust. 1), o ile posiadają uprawnienia do wykonywania polowania w państwie członkowskim Unii Europejskiej i złożą egzamin uzupełniający w języku polskim przed komisją powołaną przez Polski Związek Łowiecki (art. 42a ust. 1). Skarżący nie jest cudzoziemcem i nie jest już członkiem Polskiego Związku Łowieckiego, ponieważ za przewinienie łowieckie został z listy jego członków wykluczony. Nie może więc wykonywać polowań, a tym samym używać broni palnej myśliwskiej w celu, do którego ją otrzymał. Z kolei zgodnie z art. 27 ust. 5 powołanej ustawy z 1999 r. o broni i amunicji Polski Związek Łowiecki i zarządy stowarzyszeń strzeleckich są obowiązane do corocznego składania właściwym organom Policji aktualnych wykazów członków uprawiających łowiectwo lub strzelectwo z użyciem własnej broni oraz powiadamiania tych organów o wykluczeniu wymienionych członków tych organizacji w terminie 30 dni od dnia wykluczenia. Tak więc przynależność do Związku warunkuje uzyskanie a następnie posiadanie pozwolenia na broń palna myśliwską. Skoro więc skarżący tę przynależność utracił, ustały okoliczności faktyczne pozwalające na dalsze posiadanie broni. Tym samym wyczerpane zostały przesłanki określone w art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji i organy Policji miały podstawę do cofnięcia stronie w formie określonej w art. 20 ustawy, tj. decyzji administracyjnej, pozwolenia na broń palną myśliwską. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy z 1995 r. Polski Związek Łowiecki posiada osobowość prawną, a nadzór nad jego działalnością sprawuje minister właściwy do spraw środowiska (ust. 3). Na podstawie art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji organy Policji uzyskały niejako drugostronnie – poprzez nałożenie takiego obowiązku na Polski Związek Łowiecki – uprawnienie do otrzymywania aktualnych wykazów członków uprawiających łowiectwo z użyciem broni własnej oraz informacji o wykluczeniu członków tej organizacji w terminie 30 dni od dnia wykluczenia. Organów Policji co do zasady nie interesują powody tego wykluczenia. Dla organów Policji informacja ta stanowi natomiast przesłankę przewidzianą w art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji. Innymi słowy, informacja ta potwierdza, że w określonym przypadku ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do wydania pozwolenia na broń i pozwolenie to może być cofnięte w drodze decyzji administracyjnej. Wobec literalnego brzmienia art. 18 ust. 4 ustawy z 1999 r. decyzja taka i charakter uznaniowy, choć to uznanie wyraźnie ogranicza reglamentacyjny charakter samej oraz związek pozwolenia na broń z określonym celem jej wydania; w tej sytuacji ustanie celu wydania broni wyraźnie rzutuje na sens utrzymywania w mocy odpowiedniego pozwolenia. Zgodzić się należy również z organem, że utrata członkostwa w Polskim Związku Łowieckim powoduje, że skarżący nie może już korzystać z broni w celu, do którego tą broń uzyskał, co przekłada się na prymat interesu społecznego nad interesem strony (art. 7 k.p.a.) w zachowaniu mu pozwolenia na broń. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa i na zasadzie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło