II SA/Wa 1309/05

WyrokWSA w Warszawie2005-10-18

Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Ewa Kwiecińska, Jacek Fronczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty szkolenia, na które skierowano osobę, która utraciła status osoby bezrobotnej przed rozpoczęciem szkolenia, stanowią nienależnie pobrane świadczenie pieniężne podlegające zwrotowi na podstawie art. 76 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy?
Ratio decidendi
Koszty szkolenia, na które skierowano osobę, która utraciła status osoby bezrobotnej przed rozpoczęciem szkolenia, nie stanowią nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego w rozumieniu art. 76 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, ponieważ nie mają one charakteru pieniężnego. Nałożenie obowiązku zwrotu tych kosztów stanowi rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca M. T. została uznana za osobę bezrobotną i odmówiono jej prawa do zasiłku. Następnie wydano decyzję o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 października 2004 r. z powodu uzyskania przychodu przekraczającego połowę minimalnego wynagrodzenia. W kolejnej decyzji nałożono na nią obowiązek zwrotu kosztów szkolenia w kwocie 3.300 zł, uznając je za nienależnie pobrane świadczenie, ponieważ szkolenie odbywało się po utracie statusu osoby bezrobotnej. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, podkreślając, że skarżąca złożyła nieprawdziwe oświadczenia o uzyskanych przychodach. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując m.in. brak informacji o obowiązku zgłaszania każdego dochodu oraz wysokość kosztów szkolenia.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji (Prezydenta W. o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Asesor WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Krzysztof Klimkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2005 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r., wydaną z up. Prezydenta W., uznano z dniem 3 sierpnia 2004 r. M. T. za osobę bezrobotną i odmówiono jej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W dniu [...] stycznia 2005 r. Prezydent W. wydał decyzję orzekającą o utracie przez M. T. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 października 2004 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż skarżąca uzyskała miesięczny przychód w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, co powoduje z mocy art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "h" utratę statusu osoby bezrobotnej. W dniu [...] lutego 2005 r. wydana została z up. Prezydenta W., na podstawie art. 76 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. "c" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), decyzja orzekająca o obowiązku zwrotu przez M. T. nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 3.300 zł, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, iż skarżąca została skierowana na szkolenie "Asystent w dziale księgowości", odbywające się w dniach od 16 grudnia 2004 r. do 28 stycznia 2005 r. Koszty ww. szkolenia poniesione przez urząd są, w ocenie organu, nienależnie pobranym świadczeniem, ponieważ w dniu wydania skierowania na szkolenie skarżąca nie powinna posiadać statusu osoby bezrobotnej, zaś szkolenia organizowane są dla osób bezrobotnych. W wyniku rozpatrzenia odwołania od ww. decyzji Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż stosownie do art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się świadczenia pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą to świadczenie. Organ II instancji podkreślił, iż skarżąca dopiero w dniu 14 stycznia 2005 r. złożyła w Urzędzie Pracy oświadczenie, w którym poinformowała, że w dniu 1 października 2004 r. zawarła umowę najmu mieszkania i uzyskała z tego tytułu przychód. Natomiast w dniach 16 listopada 2004 r., 16 grudnia 2004 r. i 12 stycznia 2005 r. składała oświadczenia o uzyskanych przychodach niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, podając, iż od sierpnia 2004 r. nie uzyskała żadnego przychodu. Skargę na powyższą decyzję złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. T. W skardze podniesiono m.in., iż w dniu rejestracji w Urzędzie Pracy skarżąca nie została poinformowana, że powinna zgłaszać każdy dochód lub przychód. Cena kursu, jaką obciążono skarżącą, jest ponad czterokrotnie wyższa od ceny podobnego kursu organizowanego przez [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) statuuje zasadę kontroli przez sąd administracyjny zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej przepisów należy stwierdzić, że zasługuje ona na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż wskazano w skardze. Przepis art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, iż osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się, w myśl art. 76 ust. 2 ustawy: 1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach; 2) świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie; 3) zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty rodzinnej, renty socjalnej, zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 78; 4) koszty szkolenia, w przypadku określonym w art. 41 ust. 6, gdyby osoba z własnej winy nie ukończyła szkolenia; 5) zasiłek wypłacony za okres, za który, w związku z orzeczeniem sądu, wypłacono wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy lub odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę; 6) świadczenie pieniężne wypłacone z Funduszu Pracy za okres po śmierci uprawnionego. Z powyższego wynika, iż nałożenie w drodze decyzji administracyjnej, w oparciu o przepis art. 76 cyt. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obowiązku zwrotu pobranego nienależnie świadczenia, może nastąpić jedynie w przypadku, gdy pobrane świadczenie ma charakter pieniężny. Koszty nienależnie pobranego świadczenia w postaci szkolenia, jedynie wówczas należy poczytywać za nienależnie pobrane świadczenie, gdy osoba z własnej winy nie ukończyła szkolenia, na które została skierowana, chyba że powodem nieukończenia szkolenia było podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, co wynika z przepisu art. 76 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 41 ust. 6 ustawy. W pozostałych zatem przypadkach koszty szkolenia nie stanowią świadczenia o charakterze pieniężnym. W przypadku skierowania bezrobotnego na szkolenie, koszty tego szkolenia są finansowane przez właściwego starostę z Funduszu Pracy (art. 41 ust. 4 w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy). Z akt administracyjnych wynika, iż skarżąca przedmiotowe szkolenie, które odbywało się w dniach od 16 grudnia 2004 r. do 28 stycznia 2005 r., ukończyła z wynikiem ogólnym dobrym. Skarżąca, począwszy od 1 października 2004 r., utraciła na mocy decyzji administracyjnej status osoby bezrobotnej. Z powyższego wynika, iż skarżąca w czasie, gdy uczestniczyła w szkoleniu, nie posiadała już statusu osoby bezrobotnej, zatem pobrała nienależne świadczenie w postaci szkolenia. Koszty tego szkolenia nie stanowią jednakże nienależnie pobranego świadczenia o charakterze pieniężnym, o którym mowa w przepisie art. 76 ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Nałożenie zatem, w drodze decyzji administracyjnej, na skarżącą obowiązku ich zwrotu stanowi rażące naruszenie przepisu art. 76 ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło