II SA/Wa 1312/15
WyrokWSA w Warszawie2016-02-22
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Andrzej Góraj, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną sportową jest uzasadnione, gdy osoba posiadająca pozwolenie wydane na podstawie przepisów wcześniejszych nie legitymuje się aktualnie wymaganą licencją Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego?Ratio decidendi
Pozwolenie na broń palną sportową może zostać cofnięte, jeżeli ustały okoliczności faktyczne stanowiące podstawę jego wydania, zgodnie z art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji. W przypadku zmiany przepisów, wcześniejsze uprawnienia należy badać przez pryzmat aktualnych regulacji. Brak aktualnej licencji Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego, potwierdzającej kwalifikacje do uprawiania sportu strzeleckiego, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia, nawet jeśli zostało ono wydane na podstawie przepisów poprzednich.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P.S. na decyzję Komendanta Głównego Policji, która utrzymała w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną sportową. Organ uznał, że skarżący przestał spełniać wymogi, ponieważ nie posiada patentu ani licencji Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o broni i amunicji oraz K.p.a., argumentując, że jego aktywność sportowa i członkostwo w towarzystwie strzeleckim są wystarczające, a przepisy nie obligują do zrzeszania się w PZSS.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.), Eugeniusz Wasilewski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów sportowych oddala skargę.
Decyzją z [...] czerwca 2015 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z [...] kwietnia 2015 r. cofającą P.S. pozwolenie na broń palną sportową.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w jego ocenie, w odniesieniu do strony, ustały okoliczności faktyczne stanowiące podstawę wydania pozwolenia na broń sportową. Skarżący nie dysponuje bowiem ani patentem, ani licencją Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego potwierdzającymi posiadanie kwalifikacji do uprawiania sportów strzeleckich.
Podniósł, że wymóg dotyczący obowiązku posiadania licencji na uprawianie określonej dziedziny sportu rozciąga się również na skarżącego. W myśl bowiem art. 65 ustawy o sporcie, do obecnie obowiązującej ustawy o broni i amunicji, został wprowadzony przepis art. 10b, zgodnie z którym uprawianie wszelkich sportów o charakterze strzeleckim, wymaga m.in. posiadania odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych stosownym dokumentem – tj. patentem strzeleckim, który jest wydawany przez właściwy polski związek sportowy.
Wskazał też, że strona była dwukrotnie, lecz w efekcie bezskutecznie wzywana do dostarczenia patentu strzeleckiego i licencji Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego.
W uzasadnieniu podkreślone też zostało, iż członkowstwo w [...] Towarzystwie Strzeleckim "[...]" nie jest wystarczającą przesłanką do zachowania posiadanego pozwolenia na broń. Nie zmienia bowiem tego, że strona nie posiada omawianej licencji.
Od powyższej decyzji skargę do tutejszego Sądu wywiódł skarżący, wnosząc o jej uchylenie. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 1, art. 10 ust. 3 pkt 3, art. 18 ust. 4 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i art. 155 K.p.a. oraz § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 marca 2000 r. w sprawie egzaminu ze znajomości przepisów dotyczących posiadania broni oraz umiejętności posługiwania się bronią.
W uzasadnieniu strona podkreśliła, iż bierze czynny udział we współzawodnictwie sportowym w ramach Towarzystwa Strzeleckiego "[...]", co uzasadnia pozostawienie jej posiadanych uprawnień w zakresie broni palnej sportowej. Dla wykazania trafności tej tezy skarżący odniósł się do materii celów związanych z tematyką szeroko pojętej "kultury fizycznej".
Skarżący podniósł również, iż przepisy prawa nie obligują osób chcących posiadać sporne pozwolenie, do zrzeszania się w PZSS. Byłoby to bowiem sprzeczne z wolnością zrzeszania się w stowarzyszeniach.
Powołał się również na treść art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, wywodząc, że organy Policji są uprawnione do potwierdzania kwalifikacji dotyczących posiadania broni sportowej. Stąd więc, w ocenie strony, osoby niewymienione w art. 16 ust. 2 omawianej ustawy winny przystąpić do egzaminu.
Zwrócił też uwagę na fakt, że w skład komisji przeprowadzającej teoretyczną i praktyczną część egzaminu, dotyczącego materii przyznania uprawnienia do posiadania broni, może wchodzić osoba posiadająca kwalifikacje co najmniej instruktora strzelectwa sportowego. Świadczy to zaś o posiadaniu przez skarżącego kwalifikacji do posiadania broni gdyż, jak to ujął w skardze, "warunki te były spełnione w trakcie egzaminu na Policji, który zdawał".
Strona przywołała także stanowiska wyrażone przez prof. M.F.
i dr P.R..
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy istniały przesłanki do wydania skarżonej decyzji.
W pierwszej kolejności należało podkreślić, iż w polskim prawodawstwie uprawnienie do posiadania broni palnej nie należy do zakresu konstytucyjnych praw i wolności obywatelskich. Wręcz przeciwnie, uprawnienie to stanowi odstępstwo od generalnej zasady, iż prawo do posiadania broni jest ściśle reglamentowane i zawarowane jedynie dla ogólnie ujmowanej grupy funkcjonariuszy służb mundurowych.
Skoro więc omawiane uprawnienie stanowi wyjątek od reguły, to takie ustalenie prowadzi do konkluzji, iż przepisy regulujące przedmiotową kwestię, winny być interpretowane w sposób wysoce restrykcyjny. Wykładnia zaś przepisów ustawy o broni i amunicji, powinna zmierzać w kierunku zawężającym zamiast rozszerzającym.
Przechodząc zaś do meritum sprawy - materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był przepis art. 18 ust. 4 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń, jeżeli ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jej wydania. Powołany przepis daje możliwość organom Policji, działającym w ramach uznania administracyjnego, cofnięcia pozwolenia na broń w przypadku ustania okoliczności stanowiących podstawę wydania pozwolenia. Badanie materii istnienia okoliczności stanowiących podstawę wydania pozwolenie, należy zaś dokonywać w oparciu o aktualnie obowiązujące regulacje prawne. Brak jest bowiem podstaw do uznania, że dawniej przyznane uprawnienie, wykreowało po stronie skarżącego swoiste prawa nabyte. Co się bowiem tyczy problematyki dostępu do broni palnej, to nie można w odniesieniu do niej podnosić w sposób skuteczny twierdzeń o prawach nabytych. Wynika to ze ściśle reglamentowanego charakteru uprawnień do posiadania broni, które nie należą do zakresu praw i wolności obywatelskich.
Stąd w sytuacji, gdy nastąpiła zmiana regulacji prawnych, odnośnie sposobu uzyskiwania licencji zawodniczych i ich ważności, te nowe uregulowania należy również odnosić do uprawnień nabytych wcześniej. Wcześniejsze uprawnienia należy wiec badać przez pryzmat aktualnych regulacji prawnych.
W sposób zbieżny z powyższymi wywodami wypowiedział się także Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 października 2010 r. (sygn. akt P 10/10), stwierdzając m.in., że pod rządami nowej ustawy o sporcie, nastąpiła likwidacja mechanizmu kontroli decyzji licencyjnych przez sądy administracyjne. Trybunał podkreślił także, iż dawne uregulowania prawne należy stosować jedynie w odniesieniu do spraw, w których postępowanie zostało wszczęte zanim weszła w życie nowa ustawa o sporcie.
W związku z powyższym, w sytuacji gdy postępowanie w sprawie zostało wszczęte w chwili, gdy obowiązywała już nowa ustawa o sporcie z 25 czerwca
2010 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 127, poz. 857 ze zm.), organ orzekający miał pełne podstawy do tego, aby badać sprawę z uwzględnieniem zapisów regulaminu przyznawania i pozbawiania licencji zawodniczych uprawniających do uczestnictwa we współzawodnictwie sportowym w dyscyplinach wchodzących w skład sportu strzeleckiego, wydanego przez Polski Związek Strzelectwa Sportowego, działającego na podstawie ustawy z 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. 2010 r. Nr 127, poz. 857 ze zm.). Aktualnie obowiązująca ustawa o broni i amunicji, w art. 10b, odsyła bowiem do obowiązującej ustawy z 25 czerwca 2010 r. o sporcie i do zawartych w niej regulacji odnośnie polskiego związku sportowego.
Treść wyżej powołanych regulacji nie pozostawia więc najmniejszych wątpliwości co do tego, że organ postępuje właściwie, domagając się od osób deklarujących chęć uprawiania sportu strzeleckiego z użyciem własnej broni, posiadania stosownej licencji wydanej przez Polski Związek Strzelectwa Sportowego.
W świetle powyższego, należy zgodzić się z organem, że w sytuacji gdy skarżący nie posiada licencji uprawniającej do współzawodnictwa sportowego ani choćby patentu strzeleckiego potwierdzającego posiadanie kwalifikacji do uprawiania sportów o charakterze strzeleckim – co jest w sprawie okolicznością niesporną – to tym samym przestał spełniać wymogi niezbędne do zachowania pozwolenia na broń palną sportową, o jakich mowa w art. 10b ustawy o broni i amunicji.
Na poprawność przedmiotowej konkluzji bez wpływu pozostaje treść art. 52 ustawy o broni i amunicji. Stosownie do powołanej normy prawnej, zachowują ważność pozwolenia na broń i legitymacje noszące nazwę "pozwolenie na broń", wydane na podstawie dotychczasowych przepisów. Zapis ten oznacza, iż ustawodawca zagwarantował osobom, które uzyskały takie pozwolenie na podstawie przepisów ustawy z 31 stycznia 1961 r. prawo do legalnego posługiwania się posiadaną bronią, nabytą na podstawie tego pozwolenia. Należy jednakże wyjaśnić, że gwarancja ta nie oznacza tego, aby osoby, do których odnosił się ustawodawca, miały nie być związane regulacjami wynikającymi z przepisów obecnie obowiązującej ustawy. Skoro więc, zgodnie z obecnie obowiązującym porządkiem prawnym, wymagane są dokumenty w postaci licencji wydanej przez PZSS dla skutecznego potwierdzenia faktu uprawiania sportu strzeleckiego, to obowiązkowi temu podlega także osoba posiadająca pozwolenie na broń, wydane na podstawie przepisów dawniej obowiązujących ustaw regulujących materię dostępu do broni palnej. Niedopełnienie zaś tego obowiązku może skutkować, również dla tych osób, uznaniem organu, że ustały okoliczności uzasadniające wydanie pozwolenia na broń dla celów sportowych.
Podkreślenia wymagała też okoliczność, że członkowstwo skarżącego w [...] Towarzystwie Strzeleckim "[...]", nie może być potraktowane jako wypełniające przesłankę z art. 10b ustawy o broni i amunicji. Powyższa organizacja nie jest bowiem Polskim Związkiem Sportowym, o którym mowa w ustawie o sporcie.
Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostawały też dywagacje skarżącego dotyczące posiadania przez niego kwalifikacji do posiadania broni. Organ w skarżonej decyzji nie kwestionował bowiem braku takich kwalifikacji po stronie skarżącego, a jedynie brak potwierdzenia ich posiadania, w formie przewidzianej prawem. Podstawą rozstrzygnięcia organu było stwierdzenie ustania – w znaczeniu prawnym – okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydania pozwolenia na broń. Ta zaś materia nie jest tożsama z problematyką posiadania kwalifikacji. Ustanie okoliczności faktycznych, o jakim mowa powyżej, nie musi bowiem równocześnie świadczyć o utracie omawianych kwalifikacji. Osoba ubiegająca się o pozwolenie na posiadanie broni jest jednak zobowiązana do udowodnienia w sposób zgodny z ustawą (tj. załączając patent i aktualną licencję PZSS) że posiada przedmiotowe kwalifikacje.
W świetle powyższego, uwypuklana w skardze możliwość przystąpienia do egzaminu, o jakim mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, nie przesądza o wadliwości skarżonej decyzji. Nie stanowi bowiem dowodu na zawodnicze uprawianie strzelectwa sportowego. Nie może więc wyeliminować konieczności legitymowania się patentem i aktualną licencją PZSS przez osobę chcącą posiadać pozwolenie na broń sportową.
Powyższe wnioski pozostają w zgodzie z poglądem zaprezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 2 lipca 2013 r. wydanego w sprawie o sygn. akt. II OSK 2211/12. Skarżący powołując w skardze powyższe rozstrzygnięcie Sądu kasacyjnego nie dostrzegł zaś jednoznacznego stwierdzenia jakie się w nim znalazło, a mianowicie, że "rolą właściwych organów policji jest tylko ocena, czy osoba ubiegająca się o pozwolenie na posiadanie broni palnej do celów sportowych, spełnia łącznie normatywne przesłanki, tj. czy nie stanowi zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, oraz czy udokumentowała członkowstwo w stowarzyszeniu o charakterze strzeleckim, posiada kwalifikacje sportowe, o których mowa w art. 10b, oraz licencję właściwego polskiego związku sportowego". Tak wiec, wbrew twierdzeniom skargi, także Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, iż jedną z przesłanek udzielenia pozwolenia na posiadanie broni sportowej jest legitymowanie się przez stronę licencją właściwego polskiego związku sportowego.
Na marginesie podnieść należało, że, w ocenie tutejszego Sądu, postępowanie organu nie uzasadnia tezy, aby skarżona decyzja ograniczała prawo obywatela do wolności zrzeszania się. Organ nie kwestionował przecież uprawnienia strony do członkowstwa w Towarzystwie Strzeleckim "[...]". Stwierdził jedynie, iż fakt tego członkowstwa, w świetle obecnych regulacji prawnych, nie jest wystarczający dla wykazania posiadania kwalifikacji do uprawiania strzelectwa sportowego.
Dla prawidłowości skarżonego rozstrzygnięcia bez wpływu pozostają również powołane w skardze poglądy przedstawicieli doktryny. Nie wiążą one bowiem organu przy rozpoznawaniu omawianych kwestii.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło