II SA/Wa 1317/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-11
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Andrzej Góraj, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o wypłatę uposażenia żołnierza zawodowego za okres pozostawania w rezerwie uległo przedawnieniu, jeśli skarżący podejmował działania mające na celu dochodzenie tego roszczenia w latach 2004-2007?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy wadliwie zastosowały przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń, ponieważ działania podejmowane przez skarżącego w latach 2004-2007, mające na celu uzyskanie wypłaty zaległego uposażenia, skutecznie przerwały bieg 3-letniego terminu przedawnienia. W konsekwencji, na dzień złożenia wniosku o wypłatę uposażenia w 2008 r., roszczenie nie było przedawnione.Stan faktyczny
Skarżący J. S. domagał się wypłaty uposażenia za okres pełnienia zawodowej służby wojskowej od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. Organy administracji odmówiły wypłaty, powołując się na przedawnienie roszczenia. Skarżący argumentował, że podejmował działania mające na celu dochodzenie należności w latach 2003-2007, co powinno przerwać bieg terminu przedawnienia. Sprawa trafiła do WSA w Warszawie po odmowie wypłaty przez Dowódcę Wojsk Lądowych i utrzymaniu tej decyzji przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dowódcy [...] Dywizji [...], stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Dowódcy Wojsk Lądowych na rzecz skarżącego J. S. kwotę 2.400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Anna Mierzejewska, Protokolant Sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dowódcy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Dowódcy Wojsk Lądowych na rzecz skarżącego J. S. kwotę 2.400 (dwa tysiące czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Dowódca Wojsk Lądowych decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy [...] Dywizji [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. odmawiającą [...] J. S. wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
J. S. w 2002 r. roku pełnił zawodową służbę wojskową w Dowództwie [...] Dywizji [...]. Decyzjami, nr [...] z dnia [...] lipca 2001 r. i następnie utrzymującą ją w mocy nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. wypowiedziano mu stosunek służbowy i z dniem [...] lipca 2002 r. przeniesiono do rezerwy. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Minister Obrony Narodowej stwierdził nieważność wyżej wymienionych decyzji. Decyzja ta została doręczona wnioskodawcy w dniu 6 lutego 2003 r. i z tym dniem stała się ostateczna i wykonalna.
Rozkazem dziennym nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Dowódca [...] Dywizji [...] stwierdził przywrócenie [...] J. S. do służby i z dniem 24 lutego 2003 r. polecił wykonywać obowiązki na stanowisku [...] Dowódcy Dywizji [...] zgodnie z ostatnio zajmowanym stanowiskiem.
Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. J. S. został ponownie zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2004 r. Decyzja ta nie była zaskarżona i stała się ostateczna.
Decyzją Dowódcy [...] Dywizji [...] nr [...] z dnia [...] października 2005 r., utrzymaną następnie w mocy decyzją Dowódcy Wojsk Lądowych nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., ustalono J. S. prawo do uposażenia należnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, tj. od dnia 1 lutego 2004 r. do dnia 31 stycznia 2005 r. zaliczając na poczet tego uposażenia wypłacone uposażenie w lipcu 2002 r. oraz ustalając do wypłaty z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej kwotę brutto 1.906,32 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 780/06 oddalił skargę J. S. na powyższą decyzję, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 902/07 oddalił skargę kasacyjną J. S. od powyższego wyroku WSA.
Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2008 r. J. S., powołując się na powyższy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystąpił do Dowódcy Wojsk Lądowych o wypłatę należnego mu uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. Dowódca Wojsk Lądowych przekazał wniosek strony do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w L. jako organu właściwego w sprawie.
Dowódca [...] Dywizji [...] decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r., odmówił wnioskodawcy przyznania prawa do uposażenia ze względu na przedawnienie się roszczenia.
Powyższa decyzja została utrzymana następnie w mocy decyzją Dowódcy Wojsk Lądowych nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r.
Na skutek wniesionej przez J. S. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt II SA/WA 33/09 Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż w toku rozpoznawania sprawy doszło do naruszenia przez organy przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim organ I instancji nie wyjaśnił w jednoznaczny sposób, czy dochodzone przez skarżącego roszczenie w ogóle mu przysługuje i w związku z tym jest wymagalne. Ponadto, organ nie uzasadnił, dlaczego ustalił datę wymagalności dochodzonego uposażenia na dzień 25 lutego 2003 r. Nadto organy obu instancji nie wyjaśniły w wyczerpujący sposób podnoszonej przez skarżącego kwestii dotyczącej istnienia pisma z dnia [...] maja 2004 r. kierowanego do Dowódcy [...] Dywizji [...], które mogłoby mieć wpływ na brak możliwości podniesienia zarzutu przedawnienia. Decyzja organu odwoławczego nie odnosi się zaś do zarzutu skarżącego, dotyczącego złożenia przez niego pisma do Dowódcy [...] Dywizji [...] z dnia 24 lutego 2003 r. o wypłatę uposażenia za powyższy okres. W konkluzji Sąd wskazał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe zgodnie z wymogami art. 7 i 77 k.p.a. w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Dowódca [...] Dywizji [...], w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 71 ust. 1, art. 75 ust. 1 i art. 104 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 z późn. zm.) odmówił J. S. wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres od 1 lipca 2002 r. do 23 lutego 2003 r., w związku z przedawnieniem tego roszczenia oraz za 24 lutego 2003 r. z tego powodu, iż uposażenie za ten dzień zostało wypłacone.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż data doręczenia stronie decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. jest miarodajna dla wyliczenia upływu okresu przedawnienia roszczenia do uposażenia za miesiące od lipca 2002 r. do lutego 2003 r. Z tą datą stały się bowiem wymagalne uposażenia, które winny być wypłacone za okres pozostawania J. S. w rezerwie. Organ podkreślił przy tym, że uposażenie było płatne z góry pierwszego dnia każdego miesiąca, a więc również za cały luty 2003 r., z tym jednak zastrzeżeniem, iż za dni od 24 do 28 tego miesiąca wedle ustaleń organu, uposażenie to zostało wypłacone. Na podstawie wyciągów z kartotek podatkowych, prowadzonych przez dział księgowy Jednostki Wojskowej Nr [...] w L., tj. jednostki budżetowej, na której zaopatrzeniu finansowym pozostaje Dowództwo [...] Dywizji [...], ustalono bowiem, iż w 2002 r. wnioskodawcy wypłacono uposażenie za 6 miesięcy, w 2003 r. za 10 miesięcy, a w 2004 r. za 1 miesiąc. W konsekwencji należy przyjąć, że za okres od lipca 2002 r. do 23 lutego 2003 r. uposażenie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej nie zostało wypłacone, a wartość tego uposażenia wynosi 34.195,54 zł. Z kolei w terminie płatności uposażenia za kwiecień 2003 r. wypłacono przysługujące uposażenie za ten miesiąc z wyrównaniem od 24 lutego 2003 r.
Powołując się na treści art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych organ podkreślił, że roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych należności pieniężnych przedawniają się z upływem trzech lat, od dnia w którym roszczenie stało się wymagalne. W niniejszej sprawie roszczenia można było żądać od dnia 6 lutego 2003 r., bowiem w tym dniu decyzja Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. nabrała waloru ostateczności. Tym samym 3-letni okres przedawnienia przedmiotowego roszczenia upłynął 6 lutego 2006 r.
Wskazując z kolei na treść art. 75 ust. 2 ww. ustawy organ stwierdził, iż nie ustalono takiej okoliczności, aby do 6 lutego 2006 r. wnioskodawca podjął czynności mające bezpośrednio na celu dochodzenie lub ustalenie albo zaspokojenie roszczenia z tytułu niewypłaconego uposażenia za wskazywany przez niego okres. Odnosząc się do podnoszonego przez stronę, zarówno przed Sądem, jak i przed organem odwoławczym, zarzutu zgłoszenia żądania wypłaty uposażenia w dniu 24 lutego 2003 r. organ podkreślił, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że takiego pisma nie było. W toku postępowania przed organem pierwszej instancji nie stwierdzono również istnienia notatki z rozmowy kadrowej, na którą to okoliczność powoływał się pełnomocnik wnioskodawcy.
Podobnie rzecz się ma z pismem z dnia [...] maja 2004 r., z którego treści wynika, że w dniu [...] lutego 2004 r. wnioskodawca wniósł odwołanie do Ministra Obrony Narodowej na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2004 r., dotyczącą wysokości przyznanego mu uposażenia za okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Swoją argumentację, ukierunkowaną na zmianę decyzji Dyrektora WBE w [...], wnioskodawca opierał na tym, iż nie zostało mu wypłacone uposażenie za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r., ani odszkodowanie za bezpodstawne zwolnienie. Jednakże nie można uznać w tym zakresie, iż doszło do przerwania biegu przedawnienia. Nie zostały bowiem spełnione przesłanki określone w art. 75 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Odnosząc się do zarzutu zastosowania w sprawie niewłaściwego prawa, organ podkreślił natomiast, że wniosek o wypłatę uposażenia został złożony do Dowódcy Wojsk Lądowych w dniu 23 sierpnia 2008 r. Dlatego też działanie organu winno mieć podstawę w przepisach prawa właściwych w dniu złożenia tego wniosku, a na pewno w dniu wydania decyzji i co za tym idzie skutki prawne wynikające z przedawnienia należy oceniać w kontekście art. 75 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a nie w świetle art. 9 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693). W obecnym stanie prawnym brak jest zaś możliwości nieuwzględnienia upływu okresu przedawnienia roszczenia przez organ.
W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik J. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez przyznanie stronie należności finansowych.
W uzasadnieniu odwołania podniósł, iż skarżący skutecznie przerywał bieg terminu przedawnienia powołując się na pisma, które znajdują się w aktach sprawy, tj:
• pismo z dnia [...].05.2003 r. – ogólne żądanie wyjaśnienia stanu skarżącego po "przywróceniu", w tym należności z tego tytułu;
• odwołanie z dnia [...].02.2004 r. – dotyczące innego świadczenia należnego skarżącemu, poruszające w uzasadnieniu kwestię należnego uposażenia;
• pismo Dyrektora DKiSZ MON z dnia [...].04.2004 r. – nakazujące Dowódcy [...] D [...] zajęcie się roszczeniem skarżącego o wypłatę uposażenia;
• pismo Dowódcy [...] D [...] z dnia [...].05.2004 r. – wskazujące skarżącemu, iż nie należy mu się uposażenie.
Ponadto w ocenie pełnomocnika do niniejszej sprawy powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, a nie obowiązującej obecnie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie bowiem z art. 169 obecnie obowiązującej ustawy "sprawy wszczęte, lecz niezakończone ostateczną decyzją przed 1 lipca 2004 r. prowadzi się nadal według przepisów dotychczasowych". Tymczasem w niniejszej sprawie pierwsze wnioski w sprawie wypłaty uposażenia skarżący zgłaszał już w okresie obowiązywania poprzedniej ustawy. Zarzucił także organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym ogólnych zasad wyrażonych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a.
Dowódca Wojsk Lądowych, w wyniku rozpoznania odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podtrzymał w całości stanowisko organu I instancji zarówno co do daty wymagalności dochodzonego roszczenia, upływu terminu przedawnienia, jak i przepisów mających zastosowanie w sprawie. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził ponadto, iż żadne z pism wymienionych w treści odwołania, nie doprowadziło do przerwania biegu przedawnienia, gdyż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 75 ust. 2 ustawy, tj. brak było bezpośredniego lub ewentualnego żądania wypłaty uposażenia oraz nie nastąpiło uznanie roszczenia.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik J. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, tj. w kwocie 2.400 zł.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) § 12 ust. 1, § 17 i § 18 rozporządzenia MON z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. Nr 62, poz. 729), poprzez ich niezastosowanie w sprawie, podczas gdy wskazują one tryb wypłacania skarżącemu uposażeń z okresu od 01.02.2002 r. do 24.02.2003 r.,
b) art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, podczas gdy nie ma on zastosowania do świadczeń należnych skarżącemu,
c) art. 9 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, poprzez ich niezastosowanie w sprawie, podczas gdy na ich podstawie należałoby oceniać kwestię przedawnienia świadczeń należnych skarżącemu za okres od 01.02.2002 r. do 24.02.2003 r.,
d) art. 9 ust. 2 ustawy o uposażeniu żołnierzy, poprzez jego niezastosowanie w sprawie, podczas gdy w sprawie dotyczącej wypłaty skarżącemu świadczeń z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej w okresie od 01.02.2002 r. do 24.02.2003 r. mamy do czynienia z wyjątkowymi okolicznościami, co uzasadniało jego zastosowanie,
ewentualnie, w razie uznania, że w kwestii przedawnienia roszczeń w niniejszej sprawie zastosowanie mają obecnie obowiązujące przepisy ustawy pragmatycznej:
e) art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez błędną jego wykładnię polegającą na nieprawidłowym określeniu daty wymagalności uposażeń z okresu od 01.02.2002 r. do 24.02.2003 r., a w konsekwencji również nieprawidłowe określenie terminu przedawnienia roszczeń (06.02.2006 r.), podczas gdy skarżący uprawniony był do dochodzenia należnych mu świadczeń z tego okresu dopiero po uprawomocnieniu się decyzji MON nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. (a nie z chwilą doręczenia decyzji, od której przysługiwały środki odwoławcze), ewentualnie doręczeniu mu wyroku NSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt II SA 1579/02,
f) art. 75 ust. 2 ustawy pragmatycznej, poprzez jego niezastosowanie w sprawie, podczas gdy należałoby uznać, że skarżący skutecznie przerwał bieg przedawnienia, wnioskując wielokrotnie o wypłatę należnych mu świadczeń;
II. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w sprawie, podczas gdy decyzja organu I instancji wydana została na podstawie nieprawidłowych przepisów, a zatem bez podstawy prawnej,
b) art. 6, 8 i art. 156 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a., polegające na braku oparcia działań organu o obowiązujące normy prawne, nieprawidłowym ustaleniu znaczenia tych norm, wadliwym dokonaniu subsumpcji oraz nieprawidłowym ustaleniom następstw prawnych, a także na skorzystaniu z zarzutu przedawnienia w sytuacji, gdy cała sytuacja została wywołana niezgodnym z prawem działaniem organów wojskowych i nie powinno się niekorzystnymi skutkami tych działań obciążać skarżącego (przez co zarzut przedawnienia należałoby uznać za nadużycie prawa przez organ),
c) art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a., poprzez niezbadanie w sposób wystarczający sprawy i niepodjęcie kroków niezbędnych do załatwienia sprawy w sposób praworządny i z uwzględnieniem słusznego interesu skarżącego, który wyraża się w zapewnieniu realizacji przyznanego mu przez przepisy prawne prawa do świadczeń finansowych z tytułu pełnienia służby.
Dowódca Wojsk Lądowych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz zaznaczając, że w sprawie nie doszło do uznania roszczenia, co sugeruje skarżący.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W myśl zaś art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) (dalej p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Dowódcy [...] Dywizji [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. wydane zostały z naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy, za prawidłowe uznać należy ustalenia organu, iż roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. stało się wymagalne w dacie doręczenia skarżącemu ostatecznej decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. stwierdzającej nieważność wcześniejszych decyzji o wypowiedzeniu J. S. stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, tj. w dniu 6 lutego 2003 r.
Należy także zgodzić się z organem, iż w sprawie niniejszej o wypłatę uposażenia za ww. okres, która zainicjowana została wnioskiem skarżącego z dnia 23 sierpnia 2008 r. skierowanym do Dowódcy Wojsk Lądowych zastosowanie miały przepisy, obowiązującej w dacie złożenia tego wniosku, ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 z późn. zm.), w tym także art. 75 tej ustawy, a nie przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z treścią art. 169 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, tylko sprawy wszczęte, lecz niezakończone ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r., prowadzi się nadal według przepisów dotychczasowych.
Za wadliwe, w świetle zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego uznać należy natomiast ustalenia organu, iż w sprawie doszło do przedawnienia roszczenia o wypłatę uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r.
Zgodnie z art. 75 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Przepis ust. 2 tego artykułu stanowi natomiast, że bieg przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, przerywa:
1) każda czynność przed organem właściwym do rozpatrzenia roszczenia podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia;
2) uznanie roszczenia.
Analogiczną regulację zawierał wcześniej art. 9 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy.
Istotą przerwania biegu przedawnienia, o którym mowa w tych przepisach, jest po pierwsze to, że termin przedawnienia przestaje upływać z chwilą zaistnienia okoliczności powodującej przerwę i nie biegnie przez cały czas jej trwania, po drugie zaś to, że po ustaniu tej okoliczności termin przedawnienia biegnie od początku, w całej swej długości, tak jakby wcześniej nie upłynęła żadna jego część. Przerwanie biegu terminu przedawnienia ma zatem skutek niweczący w stosunku do biegu tego terminu (inaczej niż przy zawieszeniu biegu terminu przedawnienia), a wierzyciel po przerwaniu biegu terminu przedawnienia znajduje się w takiej samej sytuacji prawnej, jaka istniała, gdy jego roszczenie stało się wymagalne, bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się bowiem od początku.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ wykazał, iż wbrew zarzutom skarżącego, nie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia w 2003 r.
W ocenie Sądu, nie można jednak zgodzić się z ustaleniami organu, że nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia w roku 2004.
J. S. w odwołaniu z dnia [...] lutego 2004 r. wniesionym do Ministra Obrony Narodowej od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2004 r. podniósł wyraźnie kwestię niewypłacenia mu uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r.
Minister Obrony Narodowej przesłał wówczas kopię powyższego odwołania Dowódcy [...] Dywizji [...] wraz z pismem przewodnim z dnia 30 kwietnia 2004 r., w którym zwrócił się o udzielenie odpowiedzi zainteresowanemu w tej kwestii.
W odpowiedzi na powyższe pismo Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w piśmie z dnia [...] maja 2004 r. poinformował J. S., iż z uwagi na to, że za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r., w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, przysługiwało mu uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym wypłacane przez Wojskowe Biuro Emerytalne, nie ma możliwości jednoczesnego wypłacenia żołnierzowi za ten sam okres należności za czas pozostawania w rezerwie przez wojskową jednostkę budżetową, choćby skutki decyzji o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej zostały później unieważnione.
Z treści powyższej korespondencji wynika zatem, że skarżący w 2004 r. zgłosił organom wojskowym swoje roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r., a organy wojskowe uznały to roszczenie za niezasadne odmawiając jego wypłaty. Doszło tym samym do przerwania biegu 3-letniego terminu przedawnienia, który rozpoczął swój bieg na nowo od dnia doręczenia skarżącemu pisma Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. informującego go o niezasadności jego roszczenia.
Następnym pismem z dnia 9 marca 2007 r. skierowanym do Dowódcy Wojsk Lądowych J. S., powołując się na niekorzystny dla niego wyrok jaki zapadł przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 780/06, zwrócił się ponownie o podjęcie działań administracyjnych zmierzających do wypłaty należnego mu uposażenia za okres przebywania przez niego w rezerwie, tj. za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. Powyższe pismo, skierowane do organów wojskowych, w którym wyraźnie wyartykułowane zostało przez skarżącego żądanie wypłaty uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r., spowodowało zatem po raz kolejny przerwanie biegu terminu przedawnienia.
Wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie wypłaty zaległego uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. skarżący zawarł także w piśmie z dnia 31 sierpnia 2007 r. skierowanym do Ministra Obrony Narodowej. Kwestię zaległego uposażenia podnosił także w kolejnych pismach kierowanych do tego organu, z dnia 14 grudnia 2007 r. oraz z dnia 15 stycznia 2008 r.
W ocenie Sądu, powyższe działania podejmowane przez skarżącego na przestrzeni lat 2004 – 2007, a mające na celu uzyskanie od organów wojskowych wypłaty zaległego uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r. przerywały skutecznie bieg 3-letniego terminu przedawnienia, a zatem na dzień złożenia wniosku z dnia 23 sierpnia 2008 r. do Dowódcy Wojsk Lądowych, inicjującego postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zakończonej wydaniem zaskarżonej decyzji, nie doszło do przedawnienia roszczenia o wypłatę uposażenia za okres od 1 lipca 2002 r. do 24 lutego 2003 r.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy organy wadliwie zastosowały zatem normę prawa materialnego, tj. art. 75 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych uznając, iż doszło do przedawnienia roszczenia.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło