II SA/Wa 132/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. S. – przedstawicielki ustawowej małoletniej P. M. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać M. S. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 16 kwietnia 2009 r. oddalił wniesioną przez M. S. skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania jej córce P. Z. renty rodzinnej w drodze wyjątku. Skarżąca w dniu 12 czerwca 2009 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, w celu wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego przez Sąd wyroku. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że nie jest w stanie uiścić niezbędnych kosztów postępowania. Podniosła, że jest matką samotnie wychowującą dzieci. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem A. S. oraz córką P. Z. Skarżąca wskazała również, że wraz z nią zamieszkuje syn R. S., ale prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Dokłada się jedynie do opłat za mieszkanie kwotą 150 zł miesięcznie. Skarżąca wskazała, że na łączny dochód gospodarstwa domowego składa się jej emerytura, w wysokości 675,10 zł brutto (591,34 zł netto), zasiłki rodzinne wraz z dodatkami na dzieci A. i P., w łącznej wysokości 522 zł i renta rodzinna, którą otrzymuje syn A. po ojcu, w wysokości 810,12 zł brutto (700,21 zł netto). Do stałych kosztów utrzymania rodziny skarżąca zaliczyła opłaty związane z: mieszkaniem – 429,10 zł miesięcznie, telefonem – 41,64 zł (rachunek za maj 2009 r.) i energią elektryczną – 75 zł (rachunek za maj br.). Podała też, że opłaca ubezpieczenie na życie w PZU, w wysokości 79,50 zł na kwartał, podatek od nieruchomości, który wynosi 42 zł rocznie, koszty przejazdów komunikacją miejską do lekarzy specjalistów, pod których opieką pozostaje ona sama oraz córka P., a także zakup koniecznych leków. Oświadczyła jednocześnie, że oprócz mieszkania o powierzchni 48,70 m2 nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Do wniosku zostały załączone kopie: decyzji Prezydenta Miasta [...] w sprawie ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego, oraz w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości, odcinków otrzymywanej emerytury oraz renty rodzinnej, opłat za energię elektryczną oraz ubezpieczenie, pisma ze spółdzielni mieszkaniowej o wysokości opłat za mieszkanie oraz faktury za usługi telefoniczne. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie na M. S. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi M. S. jest odmowa przyznania jej córce P. Z. przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych renty rodzinnej w drodze wyjątku. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych. Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie, dotyczącym ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz złożonych dokumentów, wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna skarżącej i jej rodziny jest trudna – źródłem utrzymania rodziny jest emerytura skarżącej, która wynosi 591 zł netto oraz zasiłki rodzinne na dzieci wraz z dodatkami, w łącznej wysokości 522 zł. Jedno z dzieci otrzymuje ponadto rentę rodzinną (do końca sierpnia 2009 r.), w wysokości 700 zł netto. Łącznie, dochód gospodarstwa domowego – wraz z kwotą 150 zł, którą dokłada syn R. do opłat za mieszkanie - wynosi niecałe 2.000 zł. Oznacza to, że po zapłaceniu podstawowych rachunków, wskazanych przez skarżącą, średnio na jedną osobę w rodzinie przypada ponad 400 zł. Od lipca ta kwota będzie niższa o kwotę 238 zł zasiłku rodzinnego z dodatkami przyznanego dla syna A. do dnia 30 czerwca 2009 r. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.