II SA/Wa 1328/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędziowie WSA Danuta Kania, Anna Mierzejewska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; Komendant Powiatowy Policji w W. rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., na podstawie art. 32 ust. 1, art. 36 ust. 1 i 2, art. 101 ust. 1 i art. 104 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) oraz § 1 pkt 1, § 9 ust. 1 i 2, § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), z dniem [...] marca 2014 r. zwolnił M. S. – [...] ([...]) do Spraw [...] Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w W. – z zajmowanego stanowiska i od dnia [...] kwietnia 2014 r. mianował go na stanowisko [...] ([...]) Zespołu [...] Komisariatu Policji w R. w 3 grupie uposażenia zasadniczego, a na podstawie art. 108 § 1 Kpa, decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu od powyższego rozkazu personalnego M. S. uznał przeniesienie za niezasadne z uwagi na fakt, iż przez ponad 13 lat pełnił nienagannie służbę w KP w T., następnie w KP w J., osiągając bardzo dobre wyniki wyróżniające się znacznie od wyników pozostałych funkcjonariuszy, za co był wielokrotnie nagradzany. Stwierdził też, że trudno mu zrozumieć i zaakceptować konieczność zapewnienia prawidłowej realizacji zadań służbowych przez Komendanta KP w R., gdyż odległość od jego miejsca zamieszkania do miejscowości pełnienia służby wynosi 80 km w jedną stronę. Komendant [...] Policji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., na podstawie art. 134 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, stwierdził wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu podał, że rozkaz personalny nr [...] z [...] marca 2014 r. został stronie doręczony w dniu [...] marca 2014 r., zaś w dniu [...] kwietnia 2014 r. do Komendy Powiatowej Policji w W. wpłynęło odwołanie od wskazanego rozstrzygnięcia. Zostało ono złożone osobiście przez funkcjonariusza w Komisariacie Policji w R. w dniu [...] kwietnia 2014 r. Organ wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 134 Kpa, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Natomiast w myśl art. 129 § 2 Kpa, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Przy czym, stosownie do art. 129 § 1 Kpa, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Wedle art. 57 § 5 Kpa, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: wysłane w formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał urzędowe poświadczenie odbioru; nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe; złożone w polskim urzędzie konsularnym; złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej; złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku; złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego. Zachowanie ustawowego terminu do wniesienia odwołania jest zatem warunkiem skuteczności tej czynności procesowej, a rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Organ zwrócił uwagę, iż zaskarżony rozkaz personalny został doręczony funkcjonariuszowi w trybie art. 39 Kpa w dniu [...] marca 2014 r., co wymieniony potwierdził własnoręcznym podpisem, a nadto zawierał stosowne pouczenie. W związku zaś z przyjętym w Kpa pośrednim trybem wnoszenia odwołania, decydujące znaczenie dla zachowania terminu do jego wniesienia będzie miała data wpływu odwołania do organu, który wydał decyzję. W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że odwołanie od rozkazu personalnego Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., adresowane do Komendanta [...] Policji, strona złożyła osobiście w dniu [...] kwietnia 2014 r. w Komisariacie Policji w R., a nie - jak wskazano w pouczeniu – do Komendanta Policji w W. Odwołanie to wpłynęło do Komendy Powiatowej Policji w W. w dniu [...] kwietnia 2014 r., a zatem z trzydniowym uchybieniem nieprzekraczalnego, czternastodniowego terminu. Nie można również przedmiotowego odwołania uznać za złożone w trybie art. 57 § 5 Kpa. Organ stwierdził zatem, że odwołanie zostało wniesione w dniu [...] kwietnia 2014 r. z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony. W skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S. wskazał, że § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, nakłada na policjanta obowiązek składania wniosków w sprawach osobowych drogą służbową, tj. za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego (§ 1 pkt 8). Dodał, że składając w taki sposób odwołanie był przekonany, że trafi ono niezwłocznie do Komendanta Powiatowego Policji w W. Skarżący zwrócił też uwagę, że jeśli jego odwołanie nie zostało wniesione do właściwego organu, to w myśl art. 65 Kpa Komendant Komisariatu Policji w R. powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego, zawiadamiając o tym skarżącego. Ponadto stwierdził, iż przepis art. 65 § 2 Kpa wyraźnie wskazuje, że podania wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Okoliczność ta nie została zaś uwzględniona podczas rozpatrywania odwołania. Dodatkowo skarżący podniósł zarzut naruszenia przez organ zasady czynnego udziału w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Stwierdził ponadto, iż odwołanie nie jest wnioskiem inicjującym postępowanie w rozumieniu art. 65 Kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej "Kpa", zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W niniejszej sprawie postanowienie w oparciu o powołany przepis zostało wydane z uwagi na uchybienie terminu, który nie został przywrócony. W orzecznictwie zwraca się uwagę, iż stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 Kpa winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego co do tego, czy odwołujący się przekroczył termin określony w art. 129 § 2 Kpa, w przeciwnym wypadku postanowienie takie narusza art. 7, art. 77 Kpa. Naruszenie tych przepisów prowadzi do uchylenia postanowienia (por. wyrok NSA z 11 maja 1994 r., SA/Gd 2813/93, Wspólnota 1994, nr 39, poz. 14). W rozpoznawanej sprawie organ wyjaśnił stan faktyczny, który jest bezsporny, jednakże dokonał błędnej jego oceny w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niezastosowanie art. 65 Kpa, co powoduje konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Kwestionowany odwołaniem rozkaz personalny Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. Komendanta Powiatowego Policji w W., został doręczony M. S. w dniu [...] marca 2014 r., co potwierdził on własnoręcznym podpisem. Rozkaz zawierał pouczenie, iż służy od niego prawo wniesienia odwołania do Komendanta [...] Policji za pośrednictwem Komendanta Powiatowego Policji w W. w terminie 14 dni od daty doręczenia. Nie budzi zatem wątpliwości okoliczność, że czternastodniowy termin do wniesienia odwołania, określony w art. 129 § 2 Kpa, upływał w dniu [...] kwienia 2014 r., który to dzień nie był dniem ustawowo wolnym od pracy. Natomiast skarżący, kierując się wskazaniem, zawartym w art. 42 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, stanowiącym, że policjant składa wniosek w sprawie osobowej drogą służbową, przedmiotowe odwołanie złożył osobiście w Komisariacie Policji w R. w dniu [...] kwietnia 2014 r., zamiast wnieść je do Komendanta [...] Policji za pośrednictwem Komendanta Powiatowego Policji w W., w myśl art. 129 § 1 Kpa. Z powyższego wynika, że skarżący z zachowaniem terminu wniósł odwołanie do organu niewłaściwego w sprawie. W takiej sytuacji winien mieć zastosowanie przepis art. 65 Kpa, zgodnie z którym, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie (§ 1). Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu (§ 2). Komendant [...] Policji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w ogóle nie odniósł się do treści powyższego przepisu, nie rozważał, czy ma on zastosowanie w sprawie. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ stwierdził lakonicznie, że odwołanie nie jest wnioskiem inicjującym postępowanie w rozumieniu art. 65 Kpa. Z taką argumentacją nie sposób się zgodzić, albowiem cyt. przepis art. 65 § 1 Kpa używa pojęcia "podanie", a w świetle art. 63 § 1 Kpa, podania to: żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia. Nie zasługuje także na aprobatę stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu, odwołujące się do treści art. 57 § 5 Kpa, w myśl którego termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: 1) wysłane w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, za poświadczeniem przedłożenia, do organu administracji publicznej, 2) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, 3) złożone w polskim urzędzie konsularnym, 4) złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej, 5) złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku, 6) złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego. Przepis ten reguluje bowiem warunki zachowania terminu w przypadku wniesienia pisma w sposób w nim wskazany i nie ma zastosowania do sytuacji złożenia pisma do organu niewłaściwego, która – jak już Sąd wskazał – została uregulowana w art. 65 Kpa. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.