II SA/Wa 1331/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-14

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński, Jacek Fronczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną sportową jest uzasadnione w sytuacji, gdy osoba została skazana za przestępstwo polegające na odkażaniu alkoholu etylowego, mimo że wyrok skazujący zawierał pozytywną prognozę co do przyszłego przestrzegania prawa?
Ratio decidendi
Cofnięcie pozwolenia na broń palną sportową jest uzasadnione, gdy osoba, której pozwolenie wydano, należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ocena ta powinna uwzględniać okoliczności faktyczne popełnionego czynu, jego społeczny wymiar i potencjalne zagrożenia, nawet jeśli wyrok skazujący zawierał pozytywną prognozę. Prawo do posiadania broni jest ściśle reglamentowane i podlega ograniczeniom ze względu na bezpieczeństwo publiczne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia R. C. pozwolenia na broń palną sportową. Postępowanie zostało wszczęte w związku z aktem oskarżenia o przestępstwa karne, a następnie zawieszane z uwagi na kolejne sprawy karne. Po umorzeniu jednego postępowania karnego i oddaleniu kasacji w innej sprawie, organy Policji podjęły postępowanie administracyjne. Komendant Wojewódzki Policji cofnął pozwolenie, powołując się na art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wskazując na uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa publicznego, ze względu na skazanie za odkażanie alkoholu etylowego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Komendanta Głównego Policji. R. C. wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów i tendencyjną ocenę materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę R. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant Małgorzata Kędzielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową oddala skargę. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu [...] września 2005 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia R. C. pozwolenia na broń palną sportową w związku z uzyskaną informacją o skierowaniu przeciwko niemu do Sądu Rejonowego w T. aktu oskarżenia o popełnienie przestępstwa z art. 270 § 1 i art. 271 § 1 Kodeksu karnego w związku z art. 18 § 3 kk w związku z art. 91 § 1 kk w związku z art. 11 § 2 kk. Postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. organ zawiesił postępowanie w sprawie. W okresie zawieszenia postępowania organ Policji otrzymał informację o prowadzeniu wobec strony kolejnych spraw karnych. Prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w T. [...] Wydział Karny z dnia [...] maja 2007 r. o sygn. akt [...] postępowanie karne przeciwko R. C. w wyżej opisanej sprawie zostało umorzone wobec znikomej społecznej szkodliwości czynu. W tej sytuacji [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. podjął zawieszone postępowanie administracyjne. Ponadto do organu wpłynęła informacja, że Sąd Rejonowy Sąd Grodzki w T. Wydział [...] Grodzki w dniu [...] listopada 2007 r. w sprawie o sygn. akt [...] uznał R. C. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 13 w związku z art. 14 ustawy z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych (Dz. U. Nr 31, poz. 353 ze zm.) w związku z art. 12 kk. Wyrok ten został zmieniony wyrokiem Sądu Okręgowego w T. [...] Wydział Karny z dnia [...] lutego 2008 r. o sygn. akt [...] w ten sposób, że przyjęto, iż zachowanie R. C. polegało na odkażaniu alkoholu etylowego skażonego oraz osłabianiu działania środka skażającego. W sprawie tej została wniesiona kasacja, w związku z tym organ Policji ponownie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. zawiesił postępowanie administracyjne. Postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. o sygn. akt [...] Sąd Najwyższy w Warszawie – Izba Karna oddalił kasację, jako oczywiście bezzasadną. W związku z powyższym, [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. podjął zawieszone postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], mając za podstawę art. 20 i art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), cofnął R. C. pozwolenie na broń palną sportową. Komendant Główny Policji, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona może być zaliczona do grupy osób, co do których istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, mimo posiadania pozytywnej opinii w miejscu zamieszkania, a przekonanie to opiera się nie tyle na fakcie skazania strony prawomocnym wyrokiem sądu, lecz na ocenie okoliczności tego czynu. Organ wyjaśnił, iż okolicznością decydującą o cofnięciu pozwolenia na broń jest w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wystąpienie uzasadnionej obawy w stosunku do osoby, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Komendant Główny Policji podniósł, że R. C. został skazany za to, iż czynem ciągłym, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, pełniąc funkcję Prezesa Zarządu w Spółce z o.o. [...] z siedzibą w T., odkażał alkohol etylowy, w łącznej ilości co najmniej [...] litrów, czyniąc sobie z tego stałe źródło dochodu, a więc za popełnienie czynu o szczególnie wysokim stopniu społecznej szkodliwości. Takie działanie mogło – zdaniem organu – narazić osoby spożywające odkażony alkohol choćby na utratę zdrowia. Organ uznał, że w takiej sytuacji, pomimo tego, iż popełniony przez stronę czyn nie jest stypizowany w Kodeksie karnym, jako przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, to ma istotne znaczenie dla sfery stosunków społecznych, które zostały zlekceważone przez stronę. Organ podniósł również, że nie jest to jedyne naruszenie prawa, jakiego dopuścił się skarżący, co pozwala na negatywną ocenę posiadacza pozwolenia na broń i domniemanie, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucił organowi naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez ich błędną wykładnię. Skarżący, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, podniósł, iż organ powinien wykazać, że w jego przypadku istnieje bezpośredni związek pomiędzy popełnionym czynem, za który został skazany, a cechami charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które mogłoby rodzić obawy, że użyje posiadanej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zdaniem skarżącego, organ dokonał tendencyjnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału, bowiem w wyroku skazującym go za popełnienie przestępstwa odkażania alkoholu Sąd uznał, iż zachodzi duże prawdopodobieństwo, że będzie przestrzegał porządku prawnego, a w szczególności nie popełni przestępstwa, natomiast w przypadku oskarżenia o podrobienie podpisu, Sąd uznał, iż czyn ten nie stanowił przestępstwa z uwagi na brak szkodliwości społecznej i umorzył postępowanie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i uznając, że podniesione przez skarżącego zarzuty są bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. W działaniu organów, wydających decyzje, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w kontekście zastosowanych przepisów prawa. Należycie również wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona argumentacja jest wyczerpująca. Podstawą materialnoprawną podjętych w sprawie decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, oznacza więc obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek, przewidzianych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. W rozpoznawanej sprawie skarżący zarzucił, iż organy w odniesieniu do niego dokonały nieprawidłowej, tendencyjnej interpretacji powyższych przepisów. Sąd jednak tego twierdzenia nie podziela. Prawo do posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich, gwarantowanych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wręcz przeciwnie – jest ono w polskim systemie prawnym poddane daleko idącym ograniczeniom. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym również prawa europejskiego. Poza wypadkami określonymi w ustawie, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione (art. 2 ustawy). Ustawa ściśle więc reglamentuje cele, na które może być wydane pozwolenie na broń (art. 10 ust. 3), jak również określa szereg właściwości osób fizycznych, np. wiek, określone predyspozycje psychiczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać. Jedną z przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń jest stwierdzenie, że w stosunku do osoby, której takie pozwolenie wydano, zachodzi uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W sprawie bezsporne jest, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo, określone w art. 13 w związku z art. 14 ustawy z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych (Dz. U. Nr 31, poz. 353 ze zm.) w związku z art. 12 Kodeksu karnego. Oczywiście, rozpoznając sprawę cofnięcia pozwolenia na broń, nie można poprzestać jedynie na stwierdzeniu skazania strony prawomocnym wyrokiem, albowiem warunkiem cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej jest wykazanie w toku postępowania administracyjnego, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy czynem popełnionym przez skarżącego a potrzebą cofnięcia pozwolenia na taki rodzaj broni. Innymi słowy, ocena zaistniałego zdarzenia musi implikować twierdzenie o konieczności cofnięcia pozwolenia wobec uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Dlatego też, kryterium spełnienia tej przesłanki, powodującej cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, wymaga wzięcia pod uwagę przede wszystkim okoliczności faktycznych, które w sprawie występują, i dokonania oceny ich znaczenia w wymiarze społecznym w sferze skutków i zagrożeń dla interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co ma podstawowe znaczenie dla sprawy administracyjnej i jej rozstrzygnięcia. Niewątpliwie taką okolicznością jest fakt, że skarżący, kierując podmiotem gospodarczym, ze świadomością bezprawnego działania – za co został skazany – odkażał tysiące litrów skażonego [...] alkoholu etylowego, dodając do niego [...] w celu uzdatnienia produktu do spożycia i wprowadzenia do obrotu. Takie zachowanie świadczy o skrajnej nieodpowiedzialności, przejawiającej się świadomym narażeniem na rozstrój zdrowia, a nawet utratę życia wielu ludzi, powodującym przy tym także straty Skarbu Państwa. Działanie to wykazuje szczególnie wysoki stopień społecznej szkodliwości. Skarżący swoim postępowaniem dowiódł, że umyślnie i z niskich pobudek (z chęci zysku) narażał na uszczerbek życie i zdrowie innych osób. W takiej sytuacji organy prawidłowo uznały, że zachodzi uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni w sposób określony w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Z orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, iż pojęcie "uzasadniona obawa" dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie danej osoby (np. dopuszczanie się czynów nagannych), czy też ujemne cechy charakteru (np. brak odpowiedzialności, czy branie pod uwagę jedynie własnych korzyści bez względu na konsekwencje dla innych). Stosując obiektywne kryteria oceny, jeśli posiadacz broni świadomie uzdatnia do spożycia alkohol etylowy, stwarzając tym zagrożenie dla życia i zdrowia nieograniczonego kręgu osób, w takiej sytuacji istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do grona osób objętych treścią przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji musiało skutkować – zgodnie z kategorycznym brzmieniem art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Wskazać należy, że pozytywna prognoza co do zachowań skarżącego, wyrażona przez Sąd w wyroku skazującym, ma znaczenie wyłącznie w tamtym postępowaniu. Natomiast ocena z punktu widzenia art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy jest oceną odrębną, do której dokonania zobligowany jest właściwy organ Policji w ramach sprawy administracyjnej. Orzekające organy prawidłowo uzasadniły swoje decyzje bez uchybienia przepisom procesowym w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, właściwie odwołując się do materiału dowodowego, który był – zdaniem Sądu – wystarczający do jej rozstrzygnięcia. Organy Policji, uprawnione do wydawania i cofania pozwoleń na broń, muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób. Ma to tym większe znaczenie, jeśli osoba posiadająca broń, została prawomocnie skazana za czyn, zagrażający ludzkiemu zdrowiu, a nawet życiu. W ocenie Sądu, charakter i okoliczności popełnionego czynu uprawniały organy Policji do przyjęcia, że skarżący swym lekceważącym stosunkiem do przepisów prawa stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Osoby legitymujące się pozwoleniem na broń powinny w sposób szczególny kontrolować własną postawę i bezwzględnie unikać przy tym wchodzenia w kolizję z prawem, albowiem od posiadaczy broni, w tym również sportowej, z całą pewnością wymagać należy wyjątkowej dbałości zarówno o bezpieczeństwo samego posiadania, jak i jej użycia. Wobec bezzasadności zarzutów skargi i niestwierdzenia z urzędu uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło