II SA/Wa 1332/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-12-10

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras, Iwona Dąbrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut popełnienia przestępstwa przez sędziów w innej sprawie, w której strona była uczestnikiem, uzasadnia ich wyłączenie od orzekania w kolejnej sprawie, jeśli obie sprawy dotyczą tych samych dokumentów?
Ratio decidendi
Zarzut popełnienia przestępstwa przez sędziów w innej sprawie, nawet jeśli dotyczy tych samych dokumentów, nie stanowi podstawy do ich wyłączenia w kolejnej sprawie. Ocena prawidłowości orzeczeń należy do sądu wyższej instancji, a strona ma możliwość skorzystania ze środków odwoławczych. Brak jest uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziów, jeśli nie wykazano innych okoliczności wskazujących na ich stronniczość.
Stan faktyczny
Strona J. B. złożyła wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od orzekania w sprawie II SA/Wa 1332/08. Jako podstawę wniosku wskazała, że ci sami sędziowie wydali w innej sprawie (II SA/Wa 41/07), w której również była stroną, "oszukańczy wyrok", który miał powstać w wyniku popełnienia przez nich przestępstwa. Strona argumentowała, że obie sprawy są powiązane i bazują na tych samych dokumentach.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Eugeniusza Wasilewskiego, Ewy Grochowskiej-Jung oraz asesora Piotra Kraczowskiego od orzekania w sprawie II SA/Wa 1332/08 ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić wniosek. Pismem z dnia 19 listopada 2008 r. J. B. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Eugeniusza Wasilewskiego, Ewy Grochowskiej-Jung oraz asesora Piotra Kraczowskiego od orzekania w sprawie II SA/Wa 1332/08 z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że ww. sędziowie, orzekając wcześniej w innej sprawie, w której była stroną (sygn. akt II SA/Wa 41/07) wystawili oszukańczy wyrok, który "powstał w wyniku popełnienia przez wymienionych przestępstwa", a ponieważ poprzednia sprawa ma ścisły związek ze sprawą obecnie rozpoznawaną i bazuje na tych samych dokumentach, to ww. sędziowie nie mogą ponownie jej rozpatrywać i muszą zostać wyłączeni od orzekania w obecnie toczącej się sprawie. W dniu 26 listopada 2008 r. sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, a 02 grudnia 2008 r. asesor WSA Piotr Kraczowski złożyli pisemne oświadczenia, że po ich stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), wyłączające ich od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1332/08 oraz, że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do ich bezstronności w tej sprawie. Przedmiotowe oświadczenia znajdują się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 par. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 par. 1 pkt 1 ww. ustawy); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 par. 1 pkt 2 ww. ustawy); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 par. 1 pkt 3 ww. ustawy); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 par. 1 pkt 4 ww. ustawy); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 par. 1 pkt 5 ww. ustawy); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 par. 1 pkt 6 ww. ustawy); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 par. 1 pkt 7 ww. ustawy). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (par. 3 ww. art.). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 powołanej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 par. 1 cytowanej ustawy). Powołany przepis art. 19 ww. ustawy reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności", nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy owa okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Wobec braku w tym zakresie kryteriów ustawowych, sąd musi kierować się zasadami doświadczenia życiowego, mając na uwadze fakt, że – zgodnie z art. 21 i art. 22 par. 2 powołanej ustawy – przede wszystkim do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Ustawa nakłada również obowiązek na stronę postępowania, w postaci konieczności uprawdopodobnienia przyczyny wyłączenia. Rozpoznając sprawę należało ustalić, czy zachodzą takie okoliczności, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości, co do wydania przez niego orzeczenia opartego na obiektywnych przesłankach. W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącą okoliczności nie wywołują uzasadnionej wątpliwości, co do bezstronności powołanych sędziów i asesora w niniejszej sprawie. Wydanie przez ww. sędziów i asesora orzeczenia w innym postępowaniu sądowoadministracyjnym, z którym skarżąca się nie zgadza, nie może wskazywać na taką okoliczność. Podniesiony przez skarżącą zarzut, że powołani sędziowie WSA "wystawili" oszukańczy wyrok w poprzedniej sprawie, w której skarżąca była stroną (sygn. akt II SA/Wa 41/07), nie może wskazywać na przesłankę braku bezstronności powołanych sędziów. Podawany przez skarżącą argument, że ww. wyrok został wydany w wyniku popełnienia przez powołanych sędziów przestępstwa, a obecna sprawa bazuje na tych samych dokumentach co poprzednia sprawa, może być ewentualnie podstawą do wniesienia przez stronę stosownego środka zaskarżenia od wydanego orzeczenia, natomiast nie może stanowić przesłanki do wyłączenia sędziego w innej sprawie. Ocena wydanych przez sędziów orzeczeń pod względem ich zgodności z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowego stosowania prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji, tj. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w ramach kontroli instancyjnej. Stronie postępowania sądowoadministracyjnego przysługują środki odwoławcze, za pomocą których możliwe jest kwestionowanie orzeczeń sądu. Sytuacja taka miała miejsce w przypadku orzeczenia w sprawie II SA/Wa 41/07, gdzie Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 18 stycznia 2008 r. sygn. akt I OSK 978/07, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej J. B. od wyroku WSA w Warszawie z dnia 07 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 41/07 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie egzekucji administracyjnej w sprawie eksmisji z zajmowanego lokalu mieszkalnego, oddalił skargę kasacyjną. Sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie bada zasadności i prawidłowości merytorycznego rozstrzygnięcia podjętego w sprawie przez skład orzekający. Zatem w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła, że istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności wymienionych sędziów i asesora w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 par. 1 i par. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło