II SA/Wa 1335/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2011 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zamieszkiwania postanawia: odmówić B. P. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca – B. P. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi, wniosła o zwolnienie jej od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniosła, ze pozostaje w ciężkiej sytuacji materialnej, bowiem jej wynagrodzenie wystarcza jedynie na pokrycie bieżących potrzeb i nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dorosłą córką S. P., która od 1 lipca 2011 r. z tytułu umowy zlecenia otrzymuje około 1.200 zł brutto, natomiast jej pensja wynosi 2.600 zł brutto. Łącznie dochód rodziny wynosi 3.800 zł brutto. Skarżąca do podstawowych wydatków zaliczyła: - czynsz – 500 zł, - opłatę za media – 400 zł co dwa miesiące, - karty miejskie – 156 zł, a ponadto wydatki na: - leki – około 50 zł, - spłatę pożyczki – 460 zł. Oświadczyła, że nie posiada nieruchomości, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Jedynym czynnikiem, od którego ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uzależnia możliwość przyznania wnioskującemu żądanej pomocy w ramach prawa pomocy, jest kryterium materialne. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy zauważyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu. Natomiast prawo pomocy wywodzi się z tzw. prawa ubogich, dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, gdyż zwolnienie z kosztów sądowych nie prowadzi do ich zlikwidowania, a jedynie do ich przeniesienia na budżet państwa. W praktyce oznacza to, że ciężar finansowy związany z kosztami prowadzenia przez stronę postępowania przed sądem, będą musieli ponieść inni obywatele. Jednocześnie Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Dlatego też zawsze należy ustalić, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. Rozpoznając złożony przez B. P. wniosek, należy więc z jednej strony uwzględnić wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie zobowiązana ponieść w tym postępowaniu, a z drugiej - jej możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania skarżąca obowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który wynosi - stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.) - 200 zł. W niniejszej sprawie skarżąca wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z córką. Trzeba podkreślić, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, ocenia się stan majątkowy nie tylko wnioskującego, ale również osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Należy zauważyć, że w dacie złożenia wniosku na miesięczny dochód rodziny składały się nie tylko zarobki skarżącej, ale również jej dorosła córka znalazła zatrudnienie i obecnie łączny dochód rodziny wynosi 3.800 zł brutto. Nie jest to duża kwota, ale znacznie przekracza najniższe świadczenia emerytalno-rentowe i pozwala na zaspokojenie nie tylko podstawowych potrzeb rodziny, które zgodnie z oświadczeniem skarżącej wynoszą około 1.360 zł. Z uwagi na powyższe należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że w jej sytuacji zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego względu na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.