II SA/Wa 1347/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. R. z dnia 28 czerwca 2011 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. R. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania renty specjalnej postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla T. R. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. T. R. wnioskiem złożonym w dniu 28 czerwca 2011 r., uzupełnionym dodatkowym oświadczeniem oraz dokumentami źródłowymi, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku, ww. oświadczenia i przedstawionych dokumentów źródłowych wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a osiągany w tym gospodarstwie dochód sprowadza się do kwoty przyznanego jej świadczenia rentowego w wysokości 963,06 zł brutto. Nadto, skarżąca w uzasadnieniu wniosku podniosła, że jest inwalidą i z uwagi na wysokość wypłacanego świadczenia nie jest w stanie ponieść wszystkich kosztów utrzymania. W konsekwencji, po je stronie, powstał dług względem spółdzielni mieszkaniowej (wg zaświadczenia na dzień 31 maja 2011 r. jest to dług w wysokości 1710, 05 zł powiększony o kwotę odsetek w wysokości 937,05 zł). W myśl zaś art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi T. R., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja dotycząca świadczenia przewidzianego w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), a więc akt administracyjny ściśle dotyczący praw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W tej zaś części wniosku, skarżąca wykazała, że osiągany w jej gospodarstwie domowym dochód sprowadza się do renty w kwocie 824,38 zł netto (v. zestawienie z ZUS Oddział w [...] – w aktach), a taka wysokość przyznanego świadczenia pozwala jej wyłącznie na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania. W związku z tym należało uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono, jak w pkt 2 sentencji.