II SA/Wa 1355/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy przepisów P.p.s.a., postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinno zostać umorzone jako zbędne?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne, gdy strona jest już zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów na mocy przepisów P.p.s.a. Ponadto, prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, co ma miejsce, gdy sprawa jest tożsama podmiotowo i przedmiotowo z wcześniej zakończoną prawomocnym orzeczeniem sądowym.Stan faktyczny
H. D. złożył skargę na postanowienie Prezesa Rady Ministrów odmawiające wszczęcia postępowania o przyznanie renty specjalnej. Wraz ze skargą wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 5 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. D. na postanowienie Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o przyznanie renty specjalnej postanawia: 1. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
Przedmiotem skargi H. D. jest postanowienie Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o przyznanie renty specjalnej. W sprawie tej skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 i art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. – zwanej dalej P.p.s.a.).
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący, stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. e P.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie natomiast z treścią art. 249a P.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Przepis ten został dodany przez art. 1 pkt 66 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) i znajduje zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie, tj. przed dniem 15 sierpnia 2015 r.
Skoro zatem skarżący w niniejszej sprawie jest zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, to postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, należało umorzyć.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi.
O oczywistej bezzasadności skargi można mówić wówczas, gdy bez konieczności dokonywania głębszej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, jest zupełnie oczywiste, iż skarga nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 P.p.s.a. jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na uwzględnienie skargi (M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C. H. Beck, Warszawa 2013 r., str. 903 nb 2).
Sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie. Skarżący wniósł skargę na postanowienie odmawiające kolejny raz wszczęcia postępowania o przyznanie skarżącemu renty specjalnej na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 z późn. zm.). Odmowa wszczęcia postępowania uzasadniona została faktem wydania rozstrzygnięcia w sprawie, ponieważ decyzją ostateczną z dnia [...] lutego 2006 r. Prezes Rady Ministrów utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2006 r. odmawiającą przyznania świadczenia specjalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 512/06 oddalił skargę na ww. decyzję ostateczną.
Należy podkreślić, że pomiędzy sprawą zakończoną decyzją Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lutego 2006 r. a niniejszą sprawą zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa, a sprawa oparta jest na tej samej podstawie prawnej i faktycznej oraz na tożsamych żądaniach skarżącego, który prawo do renty specjalnej wywodzi z tych samych co w 2006 r. przesłanek. Wobec powyższego należy stwierdzić, że zachodzi sytuacja oczywistej bezzasadności skargi, stąd też prawo pomocy nie może być skarżącemu przyznane.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 247 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 254 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt. 2 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło