II SA/Wa 1357/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA Anna Mierzejewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R. L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego - oddala skargę - Komendant Główny Policji postanowieniem L.dz. [...] z dnia lipca 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez R. L. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie ustalenia wysokości wymienionych we wnioskach elementów podstawy wymiaru uposażenia i dodatków do uposażenia (sygn.[...]) umorzył postępowanie w całości. W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że w dniu [...] lutego 2015 r. do Komendy Głównej Policji wpłynęło zażalenie R. L. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie ustalenia wysokości wymienianych we wnioskach elementów podstawy wymiaru uposażenia i dodatków do uposażenia (sygn.:[...]), zwane dalej "postanowieniem". W zażaleniu R. L. stwierdził, że "rezygnuję z trybu odwoławczego (...) i wnosi oświadczenie o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego. Zaskarżone postanowienie zostało odebrane przez R. L. w dniu [...] lutego 2015 r., a zażalenie, jak ustalono wtoku postępowania, zastało nadane w dniu [...] lutego 2015 r. w placówce operatora pocztowego. W dniu [...] maja 2015 r. organ wezwał R. L. do jednoznacznego wskazania zakresu żądania kierowanego do Komendanta Głównego Policji. Pismem z dnia [...] maja 2015 r. R. L. wskazał, że zrezygnował z trybu zwykłego i wnosi o zastosowanie trybu nadzwyczajnego, co oznacza, że zrezygnował z trybu odwoławczego na rzecz zastosowania trybu nadzwyczajnego. W dniu [...] czerwca 2015 r. organ poinformował R. L. w trybie art. 10 Kpa o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, przed wydaniem postanowienia. Pismo zostało odebrane przez R. L. w dniu [...] czerwca 2015 r. Z prawa tego R. L. nie skorzystał. W związku z powyższym organ uznał, że złożone przez R. L. oświadczenie o rezygnacji z rozpatrzenia jego żądania w trybie odwoławczym oznacza, że zażalenie zostało skutecznie cofnięte i ma zastosowanie art. 137 zdanie pierwsze w zw. z art. 144 K.p.a. Zgodnie z tymi przepisami strona może cofnąć zażalenie przed wydaniem postanowienia przez organ II instancji. Tym samym dalsze prowadzenie postępowania zażaleniowego na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie ustalenia wysokości wymienianych we wnioskach elementów podstawy wymiaru uposażenia dodatków do uposażenia (sygn.:[...]), jest bezprzedmiotowe. W sytuacji, gdy zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, organ przed umorzeniem postępowania odwoławczego jest obowiązany do tego aby dokonać oceny, czy cofnięcie odwołania nie doprowadzi do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny. W ocenie organu, cofnięcia zażalenia przez R. L. nie doprowadzi do utrzymania w mocy postanowienia naruszającego prawo lub interes społeczny i uznać należy, że w przedmiotowej sprawie R. L. skutecznie cofnął zażalenie, a dalsze prowadzenie postępowania jest bezprzedmiotowe. Oznacza to, że postępowanie odwoławcze należy na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. umorzyć w całości, jako bezprzedmiotowe. Powyższe zgodne z jest z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 grudnia 1998 r., sygn. akt.: I SA 440/98, zgodnie z którym: "Postępowanie odwoławcze może zakończyć się decyzją o umorzeniu postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3 kpa) gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa). Będzie to miało miejsce m. in. wtedy, gdy strona cofnie odwołanie (art. 137 kpa). Wypełnia to przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego. Cofnięcie odwołania jest oparte na zasadzie rozporządzalności, która jednak jest ograniczona. Podlega ona bowiem kontroli organu odwoławczego i w razie oceny, że prowadziłaby do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny, cofnięcie nie mogłoby wywołać skutków prawnych. Wprowadzenie konstrukcji prawnej odwołania ograniczonej rozporządzalności oznacza, że celem tego środka zaskarżenia jest nie tylko ochrona praw podmiotowych jednostki, ale i obiektywnego porządku prawnego. Ograniczona rozporządzalność w postępowaniu odwoławczym nawiązuje do treści decyzji, która narusza prawo lub interes społeczny, a nie do przesłanek, które legły u podstaw wniesienia odwołania. Motyw wniesienia odwołania nie ma tu decydującego znaczenia. Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w Katowicach, który w wyroku z dnia 17 kwietnia 2002 r., sygn. akt.: I SA/Ka 310/01 wskazał, iż: "Cofnięcie odwołania, będące wyrazem zasady rozporządzalności, jest uprawnieniem strony, która wcześniej odwołanie takie wniosła. Wycofanie odwołanie wypełnia przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego, co sprawia, że organ wyższego stopnia powinien umorzyć postępowanie odwoławcze. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze R. L. podniósł następujące zarzuty: 1. organ administracji publicznej nie uwzględnił stanu faktycznego i prawnego; 2. organ nie uwzględnił prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych i administracyjnych; 3. naruszył zasady postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, organ podał , że w przedmiotowej sprawie organ miał za zadanie przede wszystkim ustalić czego domaga się R. L. Wskazał, że R. L. w odniesieniu do postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie ustalenia wysokości wymienianych we wnioskach elementów podstawy wymiaru uposażenia i dodatków do uposażenia (sygn.:[...]), wniósł zarówno zażalenie, jak i wniosek o stwierdzenie nieważności. W związku z tym, pismem z dnia [...] maja 2015 r. organ wezwał R. L. do jednoznacznego wskazania czego R. L. domaga się od organu. R. L. pismem z dnia [...] maja 2015 r. potwierdził, że rezygnuje z trybu zażaleniowego na rzecz zastosowania trybu nadzwyczajnego przy rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy tj. wniosku o stwierdzenie nieważności wydanego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. postanowienia z dnia [...] lutego 2015 r. Tym samym organ uznał, że R. L. wniesione zażalenie skutecznie cofnął. Biorąc to pod uwagę, Komendant Główny Policji wydał w dniu [...] lipca 2015 r. postanowienie umarzające postępowanie zażaleniowe w całości. W sytuacji, gdy zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, organ przed umorzeniem postępowania odwoławczego jest obowiązany do tego aby dokonać oceny, czy cofnięcie odwołania nie doprowadzi do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny. W ocenie organu cofnięcie zażalenia przez R. L. nie doprowadzi do utrzymania w mocy postanowienia naruszającego prawo lub interes społeczny i uznać należy, że w przedmiotowej sprawie R. L. skutecznie cofnął zażalenie, a dalsze prowadzenie postępowania było bezprzedmiotowe. Oznacza to, że postępowanie odwoławcze należy na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. umorzyć w całości, jako bezprzedmiotowe. Dalej organ wskazał, że również zarzut naruszenia zasad postępowania administracyjnego, w tym działanie w bezczynności, naruszenie instytucji zaświadczenia należy uznać za bezzasadny. Strona miała w toku postępowania zapewnione prawo czynnego udziału. Organ wydał rozstrzygnięcie tuż po zakończeniu prowadzonych czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do oceny, czy Komendant Główny Policji prawidłowo umorzył postępowanie zażaleniowe wszczęte na skutek zażalenia od postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji którym odmówił R. L. ustalenia wysokości wymienionych we wnioskach elementów podstawy wymiaru uposażenia i dodatków do uposażenia. Przypomnieć należy, że w dniu [...] lutego 2015 r. skarżący przesłał do Komendy Wojewódzkiej Policji w W. zażalenie na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] lutego 2015 r. wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższego postanowienia, które zostały przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. przekazane do Komendy Głównej Policji. Jednocześnie pismem z tego samego dnia, tj. [...] maja 2015 r. strona zrezygnowała z trybu zażaleniowego. Wskazać należy, że zgodnie z art. 137 Kpa, strona może cofnąć odwołanie przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy nie uwzględni jednak cofnięcia odwołania, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo albo interes społeczny. Z kolei stosownie do art. 144 Kpa w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 11 do zażaleń mają odpowiednio zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Komendant Główny Policji umarzając postępowanie zażaleniowe, jako podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia powołał przepis art. 138 § 1 pkt 3 Kpa, który przewiduje wydanie przez organ odwoławczy decyzji, w której umarza postępowanie odwoławcze nie określając przyczyn umorzenia. W każdej zatem indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania, mając na uwadze treść art. 105 Kpa. Będzie to miało miejsce wtedy, gdy strona cofnie odwołanie (art. 137 Kpa), jeżeli organ odwoławczy w toku postępowania ustalił, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w sprawie (art. 127 § 1 Kpa). Wypełnia to przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego. Wskazać należy, że inne przesłanki bezprzedmiotowości postępowania przed I instancją nie będą miały tu zastosowania, np. gdy orzeczono w sprawie, która nie mogła stanowić przedmiotu postępowania administracyjnego, organ odwoławczy musi uchylić decyzję i umorzyć postępowanie. Również wykonanie przez stronę decyzji organu I instancji przed lub w czasie trwania postępowania odwoławczego nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że postępowanie odwoławcze może być umorzone (art. 138 § 1 pkt 3 kpa), kiedy strona cofnie odwołanie (art. 137 Kpa) lub odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie była uczestnikiem postępowania przed organem pierwszej instancji i nie jest stroną w rozumieniu art. 28 Kpa. Wymienione powyżej okoliczności wypełniają przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2003 r., sygn. akt II SA 1432/01, LEX nr 157627, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 2003/09). Prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał, że w tym stanie sprawy nastąpiła bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, skutkująca umorzeniem postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., ponieważ była podstawa do uznania, że postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe. Doszło bowiem w tej sprawie do skutecznego cofnięcia odwołania (zażalenia). Nastąpiło to pismem skarżącego z dnia [...] lutego 2013 r., skierowanym do organu, co potwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w swoim orzeczeniu z dnia 29 maja 2014 r. o sygn. akt II SAB/Wa 46/14. Taka okoliczność uzasadniała zatem niewątpliwie umorzenie postępowania odwoławczego. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), oddalił skargę.