II SA/Wa 1358/04

WyrokWSA w Warszawie2005-02-18

Skład orzekający: Bronisław Szydło, Małgorzata Pocztarek, Anna Mierzejewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wypowiedzenie stosunku służbowego żołnierzowi zawodowemu z powodu zmniejszenia stanu etatowego jednostki wojskowej, przy braku możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko służbowe w tej jednostce, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Wypowiedzenie stosunku służbowego żołnierzowi zawodowemu z powodu zmniejszenia stanu etatowego jednostki wojskowej jest zgodne z prawem, jeżeli brak jest możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko służbowe w tej jednostce. Organ wojskowy nie ma obowiązku wykazywania braku możliwości wyznaczenia żołnierza na stanowisko w innych jednostkach organizacyjnych. Decyzja o obsadzeniu stanowiska należy do właściwego organu wojskowego, uwzględniającego potrzeby Sił Zbrojnych.
Stan faktyczny
Skarżący E.K. zaskarżył decyzję Ministra Obrony Narodowej utrzymującą w mocy decyzję o wypowiedzeniu mu stosunku służbowego. Przyczyną wypowiedzenia było zmniejszenie stanu etatowego jednostki wojskowej i brak możliwości wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko. Skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa, w tym brak przedstawienia mu propozycji równorzędnego lub wyższego stanowiska oraz kwestionował twierdzenie o braku możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), WSA, Anna Mierzejewska, Protokolant Łukasz Pilip, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2005 r. sprawy ze skargi E.K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie wypowiedzenia stosunku służbowego - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] Minister Obrony Narodowej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON z dnia [...] września 2003 r., którą na podstawie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) wypowiedziano stosunek służbowy [...] E.K.. W uzasadnieniu decyzji Minister Obrony Narodowej wskazał, że na podstawie wykazu zmian Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] grudnia 2002 r. przeformowano [...] w nową strukturę organizacyjną. W wyniku przeformowania jednostki wojskowej, w której pełnił służbę [...] E.K. nastąpiło zmniejszenie stanu etatowego o 10 stanowisk służbowych, w tym o stanowisko zajmowane przez [...] E.K.. W zaistniałej sytuacji, wobec braku możliwości wyznaczenia ww. na inne stanowisko służbowe, konieczne stało się wypowiedzenie stosunku służbowego [...] E.K.. Minister Obrony Narodowej podniósł, że na mocy ustawy z dnia 25 maja 2001 r. o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2001-2006 (Dz. U. Nr 76, poz. 804 z zm.) w Wojsku Polskim prowadzone są działania organizacyjno-etatowe, zmierzające do zmniejszenia stanu etatowego oraz obniżenia dotychczasowych stopni etatowych stanowisk zajmowanych przez oficerów. W wyniku tych zmian liczna grupa oficerów służby stałej, legitymujących się wysokimi kwalifikacjami, nieposiadających prawa do zaopatrzenia emerytalnego traci swoje stanowiska służbowe. [...] E.K. posiada 23-letnią wysługę emerytalną, co zapewnia mu prawo do zaopatrzenia emerytalnego. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, Minister Obrony Narodowej uznał je za niezasadne i podkreślił, że dokonane wypowiedzenie stosunku służbowego nie narusza prawa. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi [...] E.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wymienionej decyzji skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, podczas gdy organ powinien zastosować art. 78 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy. Ponadto, w ocenie skarżącego, zaskarżona decyzja narusza art. 107 § 3 kpa oraz przepis § 137 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 7, poz. 38 ze zm.). W przekonaniu skarżącego, wypowiedzenie stosunku służbowego powinno zostać poprzedzone przedstawieniem skarżącemu dwukrotnej propozycji objęcia równorzędnego lub wyższego stanowiska służbowego. Powyższe stwierdzenie skarżący wywiódł z powołanego przez organ w zaskarżonej decyzji przepisu § 137 ust. 1 i 2 rozporządzenia. Nadto, zdaniem skarżącego, nie do przyjęcia jest twierdzenie Ministra Obrony Narodowej o braku możliwości wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko służbowe w sytuacji dysponowania przez organ 25 tysiącami etatów oficerskich. Skarżący podniósł, że posiada bardzo dobre przygotowanie do służby i nawet na stanowiskach generalskich nie wymaga się tak gruntownego i fachowego wykształcenia jakim skarżący dysponuje. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że organy wojskowe są uprawnione do swobodnego doboru obsady jednostek wojskowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Materialnoprawną podstawę wypowiedzenia skarżącemu stosunku służbowego stanowił prawidłowo zastosowany przepis art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.), zgodnie z którym organ wojskowy może dokonać wypowiedzenia, jeżeli jednostka wojskowa, w której żołnierz pełni zawodową służbę wojskową, podlega rozformowaniu lub zmniejszył się jej stan etatowy, a brak jest możliwości wyznaczenia żołnierza na inne stanowisko służbowe. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że stan etatowy [...] uległ zmniejszeniu o 10 stanowisk służbowych, w związku z dokonaniem, rozkazem Szefa Sztabu Generalnego z dnia [...] grudnia 2002 r., zmian organizacyjnych w Dywizjonie. W sposób właściwy zostało też udowodnione przez organ, że dla skarżącego, którego stanowisko służbowe zostało zlikwidowane, nie znaleziono stanowiska, na które mógłby zostać wyznaczony. W tej sytuacji zaistniały określone w art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy przesłanki uzasadniające wypowiedzenie stosunku służbowego. Przyczyną wypowiedzenia skarżącemu stosunku służbowego było zmniejszenie stanu etatowego jednostki wojskowej. Zmniejszenie stanu etatowego obok rozformowania jednostki wojskowej stanowi odrębną, samodzielną przesłankę faktyczną wypowiedzenia żołnierzowi zawodowemu stosunku służbowego. W niniejszej sprawie, wbrew zarzutom skargi, nie znajdował zastosowania art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy, zastosowanie którego nie wymaga zmian organizacyjnych, skutkujących rozformowaniem jednostki wojskowej lub zmniejszeniem się jej stanu etatowego. Powyższy przepis dotyczy zatem zupełnie innego stanu faktycznego, niż ustalony w niniejszej sprawie. Trzeba podkreślić, że przewidziany w art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy warunek, jakim jest brak możliwości wyznaczenia żołnierza na inne stanowisko służbowe, odnosi się wyłącznie do jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę. Organ wojskowy przy dokonywaniu wypowiedzenia stosunku służbowego, nie ma obowiązku wykazania braku możliwości wyznaczenia żołnierza na stanowisko służbowe w innych jednostkach organizacyjnych (por. wyrok NSA z dnia 9.VIII.2001 r. II SA 1377/01 Lex 51016). Należy zgodzić się z Ministrem Obrony Narodowej, że o tym, czy dane stanowisko służbowe obsadzić określoną osobą, ostatecznie decyduje właściwy organ wojskowy. Dobór osób na określone stanowiska dokonywany jest przy uwzględnieniu potrzeb Sił Zbrojnych i przymiotów danego żołnierza. Subiektywne przekonanie skarżącego o dalszej przydatności do pełnienia służby pozostaje bez wpływu na obiektywne potrzeby modernizowanych Sił Zbrojnych. Dokonane wypowiedzenie nie pozbawia też skarżącego środków utrzymania, ponieważ posiada on prawo do zaopatrzenia emerytalnego. Dlatego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło