II SA/Wa 1362/20
WyrokWSA w Warszawie2020-12-10
Skład orzekający: Janusz Walawski, Ewa Radziszewska-Krupa, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, którego małżonka otrzymała pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego w ramach służby w Policji, ma prawo do świadczenia mieszkaniowego na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żołnierz zawodowy, którego małżonka otrzymała pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego w ramach służby w Policji, nie ma prawa do świadczenia mieszkaniowego na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 4 tej ustawy, otrzymanie pomocy finansowej przez małżonka wyłącza prawo do zakwaterowania. Celem tej regulacji jest zapobieganie wielokrotnemu korzystaniu z pomocy państwa na cele mieszkaniowe.Stan faktyczny
Skarżący, będący żołnierzem zawodowym, domagał się wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Organ administracji odmówił, wskazując, że jego żona, funkcjonariusz Policji, otrzymała wcześniej pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając organom błędną interpretację przepisów, naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony oraz prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi P.K. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego oddala skargę
Prezes Agencji Mienia Wojskowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2308 z późn. zm.) oraz art. 21 ust 1, 2 i 4, art. 48d ust. 12 w zw. z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2356 z późn. zm.), dalej: "ustawa o zakwaterowaniu", w dniu [...] maja 2020 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...], którą organ pierwszej instancji odmówił P.K. (dalej: skarżący) wypłaty świadczenia mieszkaniowego od 1 stycznia 2020 r.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że P.K. jest żołnierzem zawodowym służby kontraktowej, a jego żona – M.K. jest funkcjonariuszem Policji i na podstawie decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. otrzymała pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego.
W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji wyczerpująco ustalił stan faktyczny sprawy i wskazał prawidłową podstawę prawną, w oparciu o którą odmówiono odwołującemu się wypłaty świadczenia mieszkaniowego, tj. art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP.
Z powyższego przepisu jednoznacznie wynika, że wyłączone jest uprawnienie żołnierz zawodowego do otrzymania świadczenia mieszkaniowego zakwaterowania, jeżeli otrzymał on lub jego współmałżonek. Bezspornym jest, że żona żołnierza skorzystała już z przysługujących jej wynikających z przepisów ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r. poz. 161 z późn. zm.) w formie wypłaty finansowej. Odmienna interpretacja powyższej regulacji ustawy stoi w sprzeczności z ich treścią oraz funkcja, jaką miałaby pełnić, czyli wykluczenia możliwości wielokrotnego korzystania z pomocy Państwa. W niniejszej sprawie została zatem spełniona negatywna przesłanka, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP, ponieważ przepis ten znajduje zastosowanie w każdej sytuacji, w której z pomocą Państwa zrealizowane zostało prawo do kwatery. Kategoryczny sposób sformułowania zawarty w tym przepisie "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji powyżej powoływanych przepisów pozwala na wniosek, że tak wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokajania potrzeb żołnierza (rodziny żołnierza) można wykorzystać tylko raz. Zamiarem ustawodawcy było bowiem wyłączenie z tego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne.
P.K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] maja 2020 r.
Pełnomocnik skarżącego we wniesionej skardze zarzucił organowi, że wydając zaskarżoną decyzję naruszył następujące przepisy:
1. art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP, poprzez błędną jego interpretację polegającą na uznaniu, iż utrzymanie pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego na podstawie ustawy o Policji przez żonę skarżącego skutkuje wyłączeniem możliwości realizacji prawa do zakwaterowania przez skarżącego w świetle ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP;
2. art. 6 k.p.a. kreujący obowiązek działania organu na podstawie przepisów prawa, poprzez odmowę wypłaty świadczenia mieszkaniowego na podstawie przesłanek, które nie zostały określone przez przepisy powszechnie obowiązujących;
3. art. 7a k.p.a., poprzez niezastosowanie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony;
4. art. 8 k.p.a., poprzez orzekanie na podstawie samodzielnie tworzonych przesłanek, niepopartych przepisami prawa, co skutkuje prowadzeniem postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
Pełnomocnik skarżącego podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Prezes Agencji Mienia Wojskowego w odpowiedzi na skargę potrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zarówno w zakresie faktycznym jak i prawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019, poz. 2157), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.); dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2356 z późn. zm., dalej "ustawa o zakwaterowaniu"), żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości.
Prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane na jego wniosek w jednej z następujących form (art. 21 ust. 2):
1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;
2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;
3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
Przy czym: żołnierz służby stałej ma prawo wyboru jednej z trzech form zakwaterowania (art. 21 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu), natomiast żołnierzowi służby kontraktowej w pierwszej kolejności prawo do zakwaterowania realizowane jest w formie przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego (art. 21 ust. 4). Dopiero w przypadku braku możliwości przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego, żołnierz służby kontraktowej ma prawo wyboru skorzystania z jednej z dwóch pozostałych form zakwaterowania, tj. przydziału miejsca w internacie lub kwaterze internatowej albo wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, na wniosek żołnierza zawodowego poświadczony przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę wojskową, dyrektor oddziału regionalnego właściwy dla garnizonu, w którym żołnierz pełni służbę wojskową, wydaje decyzję o przydziale kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Prawo do zakwaterowania poprzez przydział kwatery lokalu mieszkalnego może zostać zrealizowane w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości.
Żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek (art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu):
1. otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.;
2. otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.;
3. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;
4. otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. poz. 19 oraz z 1994 r. poz. 36);
5. nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.
W przedmiotowej sprawie żona skarżącego w 2016 r., jako funkcjonariusz Policji otrzymała pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego. Nie ulega zatem wątpliwości, że wypłacając żonie skarżącego przedmiotowe świadczenia, Państwo udzieliło mu pomocy w zamian za realizację prawa do kwatery. Decydujące znaczenie ma - zgodnie z treścią art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu - sam fakt otrzymania pomocy finansowej. Samo nabycie tego świadczenia, skutkuje tym, że organ nie może pozytywnie rozpatrzyć wniosku żołnierza o przydział kwatery albo innego lokalu mieszkalnego, czy też odprawy mieszkaniowej. Tym samym organy obu instancji prawidłowo uznały, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka negatywna, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, ponieważ przepis ten znajduje zastosowanie w każdej sytuacji, w której z pomocą Państwa zrealizowane zostało prawo do otrzymania pomocy finansowej w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej.
Ustawodawca w art. 21 ustawy o zakwaterowaniu określił zarówno sposoby realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, jak i przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji tego prawa, zarówno w formie przydziału kwatery, jak i w formie zastępczej, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Kategoryczny jednak sposób sformułowania w art. 21 ust. 6 ustawy "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji przepisów, dotyczących prawa do zakwaterowania żołnierzy zawodowych, pozwala na wniosek, że takie wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, może zostać wykorzystane tylko jeden raz. Zamierzeniem ustawodawcy, wyrażonym w art. 21 ust. 6 ww. ustawy, było bowiem wyłączenie z powyższego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne.
Sąd nie znalazł podstaw, by za zasadne uznać zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przez organy Agencji Mienia Wojskowego w toku prowadzonego postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją przepisów prawa materialnego. A w ramach rzetelnie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, kierując się potrzebą dokładnego wyjaśnienia istoty sprawy, zebrały cały materiał dowodowy i go wszechstronnie oceniły, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji, które - zdaniem Sądu - spełnia wymagania przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd, w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie, podziela dokonaną przez Prezesa AMW wykładnię, mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP.
Nie do zaakceptowania jest stanowisko pełnomocnika skarżącego, że w przypadku powołania do zawodowej służby wojskowej, możliwe jest otrzymanie pomocy Państwa w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych niezależnie od wcześniej już uzyskanej pomocy finansowej przez żonę skarżącego w ramach pełnienia służby Policji. Taka interpretacja art. 21 ust. 6 ustawy stoi w sprzeczności z jego treścią oraz funkcją, jaką miały pełnić, czyli wykluczenia możliwości parokrotnego korzystania z pomocy Państwa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło