II SA/Wa 1378/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Jacek Fronczyk, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Straży Granicznej - oddala skargę - Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. wydanym na podstawie art. 45 ust. 2 pkt 11, art. 49 ust. 1 i art. 128 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 116, poz. 675 ze zm.) w zw. z art. 14 ustawy z dnia 13 września 2007 roku o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 82, poz. 658) oraz § 2 pkt 2 lit. "a" i § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 czerwca 2002 roku w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz trybu postępowania w tych sprawach (Dz. U. Nr 91, poz. 814 ze zm.) zwolnił z dniem [...] kwietnia 2013 r. J. S. ze służby stałej w Straży Granicznej. W uzasadnieniu rozkazu personalnego organ podał m.in. że zwolnienie funkcjonariusza ze służby nastąpiło w związku z upływem ponad 12 miesięcy, a nie ustała przyczyna zawieszenia w czynnościach służbowych t.j nie zostało zakończone postępowanie karne w związku z zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 18 § 2 Kk w zw. z art. 231 § 1 i 2 Kk w zw. z art. 12 Kk, bowiem postępowanie sądowe jest w toku. Od powyższej decyzji J. S. złożył odwołanie do Komendanta Głównego Straży Granicznej. Komendant Główny Straży Granicznej decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby stałej w Straży Granicznej, ustalił nowy termin zwolnienia ze służby na dzień [...] czerwca 2013 r. w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie J. S. nie zasługuje na uwzględnienie podając, m.in. że w niniejszej sprawie bezsporne jest, że ww. na dzień wydania zaskarżonego rozkazu personalnego był zawieszony w czynnościach służbowych z uwagi na toczące się postępowanie karne w związku z zarzutem popełnienia przestępstwa umyślnego popełnionego podczas pełnienia służby, określonego w art. 231 § 2 Kk w zw. z art., 12 Kk. Postępowanie do dnia wydania decyzji nie zostało zakończone. Organ wskazał również, że wydając zaskarżone rozstrzygnięcie zgodne z wymogami procedury administracyjnej wziął pod uwagę zarówno słuszny interes strony, jak i interes społeczny. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że interesem społecznym jest interes służby, który w danym stanie faktycznym jest sprzeczny z interesem strony i wzajemnie się z nim wyklucza, bowiem w stosunku do skarżącego toczy się postępowanie karne przed sądem o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, którego charakter jest rażąco sprzeczny ze stawianymi przed Strażą Graniczną zadaniami, a także stawia pod znakiem zapytania właściwe wykonywanie przez [...] J. S. obowiązków służbowych. Co więcej, postawione funkcjonariuszowi w postępowaniu karnym zarzuty pozostają w związku z pełnioną służbą, co w konsekwencji uniemożliwia pozostawienie skarżącego w służbie. Podstawą zwolnienia ze służby pozostaje jednakże fakt, że pozostawienie w służbie funkcjonariusza zawieszonego w czynnościach służbowych, który ich nie realizuje od prawie siedmiu lat, jak w konflikcie z interesem formacji. Organ podkreślił, ze możliwość pełnienia służby przez funkcjonariusza oceniana jest przez pryzmat zadań formacji opisanych w ustawie o Straży Granicznej oraz uprawnień przełożonych w zakresie zapewnienia prawidłowej realizacji obowiązków służbowych przez podległych funkcjonariuszy. Niemal siedmioletnia absencja zawieszonego funkcjonariusza w służbie, a co za tym idzie niemożność wykonywania obowiązków służbowych powoduje dezorganizację służby innych funkcjonariuszy, dlatego też w tym przypadku interes społeczny, który wyraża się w prawidłowym realizowaniu przez formację jej ustawowych zadań, należy uznać za nadrzędny w stosunku do słusznego interesu strony. Za jego zwolnieniem przemawia interes społeczny, ponieważ będąc zawieszonym w czynnościach służbowych otrzymuje on 50% uposażenia, w sytuacji gdy nie wykonuje czynności służbowych. Przewidziane w art. 45 ust. 2 pkt 11 ustawy o Straży Granicznej możliwość zwolnienia funkcjonariusza ze służby nie przesądza o winie funkcjonariusza. Ustawodawca przewidział bowiem sytuację, gdy zarzuty stawiane funkcjonariuszowi okażą się niezasadne, gdy postępowanie karne zakończy się wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania ze względu na okoliczności wskazane w art. 17 § 1 pkt 1 – 3 i art. 6 Kpk. Wówczas zgodnie z dyspozycją art. 46a ust. 1 ustawy o Straży Granicznej funkcjonariusz może być przywrócony do służby. Decyzje Komendanta Głównego Straży Granicznej stała się przedmiotem skargi wniesionej przez J. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. We wniesionej skardze skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 45 ust. 2 pkt 11 ustawy o Straży Granicznej w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na braku wszechstronnego rozpoznania sprawy i nieodniesienie się w uzasadnieniu decyzji do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia a w szczególności wskazania konkretnych okoliczności dotyczących skarżącego, które powoduje negatywne konsekwencje dla organu w przypadku dalszego pozostania jego w służbie oraz nierozważnie indywidualnego interesu strony. Skarżący podnosząc powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Komendant Główny Straży Granicznej wniósł w odpowiedzi na skargę o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Sąd analizuje zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga analizowana według tych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 45 ust. 2 pkt 11 ustawy o Straży Granicznej, funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Treść tego przepisu wskazuje, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służb ma charakter fakultatywny i podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Świadczy o tym zawarte w analizowanym przepisie sformułowanie "można zwolnić". Decyzja taka wprawdzie pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżącego zawieszono w czynnościach służbowych od dnia [...] czerwca 2006 r. na okres trzech miesięcy decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej. Następuje w związku z trwającym postępowaniem karnym. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. przedłużył zawieszenie w czynnościach służbowych ww. funkcjonariusza do czasu ukończenia postępowania karnego. Nie ulega więc wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie upłynął okres 12 miesięcy zawieszenia, o którym mowa w art. 45 ust. 2 pkt 11 ustawy o Straży Granicznej, a więc została spełniona pierwsza z przesłanek. Niekwestionowanym jest, że nie ustąpiła przyczyna będąca podstawą zawieszenia. W czasie wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby postępowanie karne nie zostało zakończone. Rozważeniu więc podlega, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego przy stosowaniu powyższego przepisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się takiego naruszenia w treści zaskarżonej decyzji. Komendant Główny Straży Granicznej miał na względzie interes funkcjonariusza celnego, jednak wydając zaskarżone rozstrzygnięcie przyznał prymat interesowi społecznemu. Istotnym jest, że powyższe rozstrzygnięcie nie naruszyło zasady proporcjonalności. Organy Straży Granicznej przeprowadziły postępowanie dowodowe, zgodnie z wymogami zawartymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a swoje rozstrzygnięcia wydały w oparciu o przepisy prawa i po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, uprawniona była ocena organów, iż zarzucane skarżącemu czyny, przedłużające się postępowanie karne i długotrwałe zawieszenie w czynnościach służbowych uniemożliwiające wykonywanie zadań przypisanych służbie, przemawiały za zwolnieniem funkcjonariusza ze służby w Straży Granicznej. W tym stanie rzeczy organ Straży Granicznej mógł zwolnić skarżącego ze służby. Zaskarżona decyzja odpowiada kryteriom uznania administracyjnego. Motywy rozstrzygnięcia został w pełni wyjaśnione, decyzja nie nosi zatem znamion dowolności. Wobec tego, podjęte w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle prawa materialnego, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.