II SA/Wa 1387/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 31 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na działania organów administracji publicznej p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Przedmiotem skargi z 10 sierpnia 2024 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP") i sprecyzowanej pismem z 2 października 2024 r., J. D. (dalej: "skarżący") uczynił nienależyte wykonywanie zadań przez organy administracji publicznej, a mianowicie komórki organizacyjne Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "MSWiA") lub jednostki organizacyjne podległe bądź nadzorowane przez MSWiA, w tym ich pracowników, poprzez naruszenie praworządności, interesów skarżących, a także biurokratyczne załatwianie spraw administracyjnych. Skarżący podniósł, że w wyniku decyzji organów Policji, w tym decyzji KGP nr [...], a wcześniej Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], utracił zaufanie do organów administracji rządowej. Powołał się przy tym na art. 17 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1917). Skarżący nadesłał do tutejszego Sądu pismo z 2 października 2024 r. precyzujące skargę, w którym podał swój nr PESEL, jak również wniosek z [...] października 2024 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o jej odrzucenie, akcentując, iż skarga nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 57 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), zaś nie jest rolą sądu czy organu domniemywanie przedmiotu zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zakres działania sądów administracyjnych został ukształtowany w przepisach p.p.s.a. szeroko, obejmując praktycznie całokształt działalności administracji publicznej. Przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. enumeratywnie wymienia akty i czynności z zakresu administracji publicznej, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. I tak kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "k.p.a."), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r., poz. 422 ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), jak również orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W piśmie z 2 października 2024 r. precyzującym skargę skarżący oświadczył, że "Na zasadzie art. 227 kpa przedmiotem skargi jest nienależyte wykonywanie przez organy administracji publicznej zadań (...)". Zatem powołał się na przepis rozpoczynający rozdział 2 zatytułowany "Skargi" działu VIII k.p.a. "Skargi i wnioski". W tym miejscu wyjaśnić trzeba, iż działania podejmowane w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków (tzw. skarg powszechnych), normowane przepisami działu VIII k.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Postępowanie skargowe, uregulowane w dziale VIII k.p.a., ma cechy samodzielnego i jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego uproszczonego, które kończy się czynnością materialno-techniczną określoną w art. 238 § 1 k.p.a., informującą stronę o sposobie załatwienia skargi. Uproszczenie to wyraża się przede wszystkim w braku stron postępowania oraz braku rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego (wnioskodawcy) - organ tylko zawiadamia go o swoich działaniach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności będących przyczynami skargi/wniosku (vide B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 15. wydanie, Warszawa 2017, str. 1009-1010, teza 4 i 6). Na przedmiotowe zażalenie nie służy skarga do sądu administracyjnego; nie jest ono także innym niż decyzje i postanowienia, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Podsumowując, skarga dotycząca zadań lub działalności organu jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony interesów jednostki, który nie wszczyna postępowania administracyjnego ani też nie stanowi podstawy powództwa lub wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. W myśl art. art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wedle art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zatem skarga skarżącego – jako podlegająca trybowi ogólnoskargowemu – nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a tym samym jest niedopuszczalna, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W konsekwencji, nadesłany wraz z pismem precyzującym skargę, wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi jest bezprzedmiotowy. Nawet bowiem uwzględnienie tego wniosku nie miałoby żadnego istotnego znaczenia dla niniejszej sprawy ze względu na niedopuszczalność skargi. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.