II SA/Wa 1403/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-23
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Pisula - Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia uposażenia strażaka jest zasadne, gdy roszczenia majątkowe wynikające ze stosunku służbowego powinny być rozstrzygane przez sądy pracy?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia uposażenia strażaka jest zasadne, gdy składniki uposażenia zostały już wcześniej określone i nie zaszły okoliczności uzasadniające zmianę, a roszczenia majątkowe ze stosunku służbowego należą do właściwości sądów pracy. Sąd administracyjny jest właściwy do rozpatrzenia skargi dotyczącej ustalenia uposażenia, nawet jeśli postępowanie zakończyło się umorzeniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. G. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia uposażenia skarżącej od 1 stycznia 2007 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując właściwość organów do wydania decyzji. Organ II instancji uznał, że postępowanie jest bezprzedmiotowe, ponieważ skarżąca została przeniesiona do innej jednostki, a roszczenia majątkowe powinny być rozstrzygane przez sądy pracy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Protokolant Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2010 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej ustalenia uposażenia od dnia 1 stycznia 2007 r. oddala skargę
Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Rektora-Komendanta Szkoły Głównej Służby Pożarniczej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § 1 Kpa, którą to decyzją umorzono postępowanie administracyjne w przedmiocie określenia uposażenia [...] E. G. na stanowisku [...] od dnia [...] stycznia 2007 r.
W motywach uzasadnienia organ wskazał, że rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji odpowiada prawu - jest prawidłowe, ale nie zgodził się z uzasadnieniem decyzji. Podniósł, że E. G. prawomocną decyzją została przeniesiona z dniem [...] września 2008 r. do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej. A mianowicie w/w przeniesiono ze [...] do [...]. W związku z tym faktem – zdaniem organu II instancji - Rektor-Komendant SG PSP przestał być jej przełożonym, właściwym do czynności określonych w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.) z dniem jej przeniesienia ([...] 09.2008 r.). Również obecny przełożony – [...] – nie jest uprawniony do rozstrzygania o uposażeniu strony za wskazany okres.
Organ wskazał ponadto, że E. G. złożyła do Sądu Rejonowego [...] pozew o zapłatę uposażenia za lata 2007 i 2008.
W związku z powyższym Komendant Główny PSP uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, bowiem stosownie do art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne, wynikające ze stosunku służbowego rozstrzygają sądy pracy, a więc kwestię przedmiotowego uposażenia rozstrzygnie sąd cywilny.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez E. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca zarzuciła, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego oraz procesowego – tj. art. 6-10 Kpa, art. 19 Kpa, art. 80 Kpa, art. 107 Kpa i art. 156 § 1 Kpa - i wniosła alternatywnie o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Głównego PSP z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz decyzji ją poprzedzającej lub o ich uchylenie.
W uzasadnieniu podniosła, że osoba pełniąca funkcję Rektora-Komendanta SG PS nie była jej przełożonym w dacie wydania decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r., oraz nie posiadała umocowania do pełnienia tej funkcji, natomiast organ II instancji – Komendant Główny PSP nie rozpatrzył zarzutów odwołania i dopuścił do wydania decyzji przez organ niewłaściwy.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podał, że decyzja w przedmiocie uposażenia strony od dnia [...] stycznia 2007 r. została podjęta przez Rektor-Komendant SGSP w dniu [...] grudnia 2008 r. w formie pisma, a następnie uchylona przez Komendanta Głównego PSP po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącą. Następnie organ I instancji decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie z uwagi na brak podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości uposażenia strażaka. Komendant Główny PSP utrzymał w mocy powyższą decyzję, uznając rozstrzygnięcie za prawidłowe, ale zmieniając uzasadnienie. Organ II instancji stwierdził bowiem, że brak jest możliwości określenia uposażenia strażaka z datą wsteczną na podstawie nieobowiązujących przepisów.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi, Komendant Główny PSP wskazał, że pomimo, iż w czasie wydawania zaskarżonej decyzji Rektor-Komendant SGSP nie była przełożonym skarżącej, to jednak zaskarżona decyzja dotyczy okresu, kiedy skarżąca pełniła służbę w Szkole Głównej Służby Pożarniczej.
Ponadto organ podniósł, że ustawa o szkolnictwie wyższym inaczej traktuje rektorów uczelni służb państwowych niż rektorów pozostałych uczelni - są oni wyznaczani na stanowisko przez właściwego ministra, a nie wybierani do pełnienia funkcji rektora na okres kadencji.
Obecny Rektor-Komendant PSP pełni swoje obowiązki w stosunku służbowym na podstawie aktu wyznaczenia przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] i wobec tego do czasu odwołania jest organem właściwym do podejmowania decyzji wobec strażaków pełniących służbę w Szkole Głównej Służby Pożarniczej, stosownie do treści przepisu art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.
Komendant Główny PSP wskazał również, że bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wynikała nie z faktu niewłaściwości organu orzekającego, lecz z braku konieczności rozstrzygania w zakresie uposażenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.), prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania strażaka na pierwsze stanowisko służbowe. Stosownie zaś do art. 89 ust. 1 tej ustawy, strażak przeniesiony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej stawki uposażenia zasadniczego zachowuje prawo do stawki uposażenia zasadniczego pobieranego na poprzednio zajmowanym stanowisku, do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego.
Skarżąca, decyzją Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dnia [...] września 2008 r. nr [...], została przeniesiona do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej z dniem [...] września 2008 r. Oznacza to, że składniki jej uposażenia pozostały niezmienione, były już określone w dacie przeniesienia i zbędne było wydanie decyzji w tym przedmiocie. Zgodnie bowiem z treścią art. 91 ust. 1 cytowanej ustawy, zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, a w niniejszej sprawie do takiej zmiany nie doszło.
Ustosunkowując się do zarzutu – braku upoważnienia Rektora-Komendanta SG PSP do działania, należy stwierdzić, że stosownie do art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.), rektora uczelni służb państwowych wyznacza minister właściwy do spraw wewnętrznych spośród funkcjonariuszy właściwej służby państwowej.
Jak wynika z akt sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Aktem Wyznaczenia [...] z dnia [...] lutego 2006 r. wyznaczył na stanowisko Komendanta-Rektora Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w W. Z. B. Akt ten stanowi podstawę do działania dla wyznaczonej na to stanowisko osoby do czasu jej odwołania. Oznacza to, że obecny Komendant – Rektor Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w W. od dnia [...] lutego 2006 r. posiada upoważnienie do podejmowania decyzji, zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.
Należy również wskazać, że zgodnie z treścią art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy.
W związku z tym Sąd badał dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie.
W oparciu o art. 45 § 1 Konstytucji RP, który stanowi, że każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 czerwca 1998 r. o sygn. akt K 28/97, który zakazuje zawężającej wykładni prawa do sądu, należało przyjąć, że skarga w niniejszej sprawie była dopuszczalna, bowiem została wydana w przedmiocie ustalenia uposażenia skarżącej.
Sprawy w przedmiocie powołania, mianowania, ustalenia składników uposażenia strażaka należą do właściwości sądów administracyjnych. To, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zakończyło się umorzeniem postępowania z uwagi na wcześniejsze określenie (ustalenie) składników uposażenia, nie wyklucza dochodzenia przez skarżącą "roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku pracy", o których mowa w art. 111a ustawy o PSP w drodze powództwa, które toczy się przed sądem powszechnym. Zauważyć jednak należy, iż przedmiotowo różnym jest roszczenie, o którym mowa w art. 111a ustawy, od roszczenia wynikającego z decyzji, która określa stosunek służbowy, jego parametry (składniki uposażenia). Podkreślić nadto należy, że decyzja w tym zakresie w trybie sądowoadministracyjnym mogła być kwestionowana bezpośrednio po jej wydaniu.
Ponieważ stosunek służbowy skarżącej nie został wypowiedziany, zmieniony i nadal trwa - ustalone decyzją, jego parametry pozostają nadal wiążące.
Z uwagi na brak podstaw prawnych do ponownego określania składników uposażenia, organ zasadnie - na podstawie art. 105 § 1 Kpa - umorzył w tym zakresie postępowanie, jako bezprzedmiotowe.
Dodać należy, iż orzecznictwo nie jest spójne, w jakim zakresie i przedmiocie sprawy majątkowe, wynikające ze stosunku służbowego strażaków, należą do właściwości poszczególnych sądów. W ocenie Sądu, decydujące znaczenie ma przepis art. 111a ustawy o PSP, który kategorię spraw nazwanych "roszczeniami majątkowymi o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku pracy" przekazuje do właściwości sądów powszechnych. Ponieważ uposażenie strażaka wynika z treści decyzji a nie stosunku pracy, Sąd uznał skargę co do zasady w tym zakresie za dopuszczalną (w tej kwestii – vide postanowienie NSA z dnia 30.09.2008 r. I OSK 1156/08).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też nie została wydana z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej i wobec tego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło