II SA/Wa 1403/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-09
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Maria Werpachowska, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Sprawiedliwości prawidłowo odmówił udostępnienia dokumentów stanowiących załączniki do umowy, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, mimo że skarżący podniósł zarzuty dotyczące nieskuteczności klauzuli umownej oraz braku działań zabezpieczających ze strony przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Minister Sprawiedliwości prawidłowo odmówił udostępnienia dokumentów, ponieważ zawierały one informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorcy, posiadające wartość gospodarczą i dla których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich w poufności. Pomimo zarzutów skarżącego dotyczących klauzuli umownej i braku działań zabezpieczających, sąd uznał, że działania faktyczne przedsiębiorcy były wystarczające, a uzasadnienie decyzji organu było merytorycznie poprawne.Stan faktyczny
Skarżący G. P. złożył skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości odmawiającą udostępnienia trzech załączników do umowy zawartej między Ministerstwem a firmą "... Polska Sp. z o.o.". Minister odmówił udostępnienia dokumentów, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, wskazując, że zawierają one dane osobowe pracowników, know-how oraz informacje organizacyjne i techniczne. Skarżący zarzucił organowi brak wskazania działań zabezpieczających tajemnicę, nieskuteczność klauzuli umownej dotyczącej poufności oraz dostępność podobnych informacji w Internecie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Maria Werpachowska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Protokolant sekr. sąd. Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę
Minister Sprawiedliwości decyzją z [...] lipca 2018 r. (nr [...]), zaskarżoną przez G. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, odmówił skarżącemu udostępnienia trzech dokumentów - załączników nr 2, [...] do umowy z [...] grudnia 2016 r. zawartej między Ministerstwem a [...] Polska Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na "zapewnienie zasobów dla platformy serwera [...]".
W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na art. 5 ust. 2 ustawy z 6 września 2991 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330) i stwierdził, że wymienione załączniki do umowy nie mogą być udostępnione skarżącemu, ponieważ zawierają informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorcy ([...] Sp. z o.o. Polska) a Spółka [...] Polska podjęła niezbędne działania w celu zachowania zastrzeżonych informacji w poufności.
Minister stwierdził, że załącznik nr 2 do umowy to wykaz osób - pracowników [...] Polska sp. z o.o. upoważnionych do współpracy z Ministerstwem przy realizacji umowy, zawiera ich dane kontaktowe, zakres upoważnień oraz posiadane certyfikaty. Te informacje dotyczą potencjału osobowego przedsiębiorcy i posiadają dla niego wartość gospodarczą. Zgodnie z oświadczeniem przedsiębiorcy, ujawnienie tych informacji może prowadzić do czynów nieuczciwej konkurencji i próby przejęcia kluczowych, o szczególnych kompetencjach, pracowników, co wpłynie na obniżenie jego pozycji konkurencyjnej.
Załącznik nr [...] do umowy (formularz dorocznego oświadczenia o spełnianiu warunków taryfy z [...]) nie podlega udostępnieniu, ponieważ zawarte w nim informacje (opis negatywnego środowiska dla krytycznych aplikacji Ministerstwa Sprawiedliwości, wewnętrznych procedur [...] dot. licencjonowania oprogramowania) mają wartość gospodarczą (know-how).
Załącznik nr [...] (umowa [...]) jest dokumentem poufnym. Zgodnie tym załącznikiem, Ministerstwo Sprawiedliwości zobowiązało się nie ujawniać postanowień tej umowy (załącznika) bez uprzedniej pisemnej zgody [...], chyba że takie ujawnienie się wymagane przez prawo. Organ stwierdził ponadto, że dokument zawiera informacje organizacyjne przedsiębiorstwa, opisuje wewnętrzne procedury dotyczące licencjonowania oprogramowania.
W uzasadnieniu decyzji Minister podał, że zgodnie z oświadczeniem [...] Polska Sp. z o.o. informacje, zawarte w wymienionych załącznikach do umowy, nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej. [...] podejmuje niezbędne działania w celu zachowania ich w poufności - informacje są przechowywane w wewnętrznych repozytoriach dokumentów, bazach danych, do którego dostęp mają jedynie uprawnieni pracownicy [...]. Każdy pracownik [...] przed przystąpieniem do pracy składa oświadczenie o przestrzeganiu tajemnicy informacji poufnych [...], a ponadto urządzenia, na których informacje są przechowywane są chronione przez nieuprawnionym dostępem.
W konkluzji organ stwierdził, że wnioskowane dokumenty dotyczą informacji o organizacji przedsiębiorcy i posiadają dla niego realną wartość gospodarczą, zaś ich udostępnienie może doprowadzić do obniżenia jego potencjału rynkowego. Minister dodał, że [...] Polska Sp. z o.o. nie wyraziła zgody na podanie do publicznej wiadomości informacji zawartych w dokumentach - załącznikach do umowy wymienionych w sentencji decyzji, to nie ma podstaw do ich udostępnienia skarżącemu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
G. P. nie złożył wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i zaskarżył tą decyzję Ministra Sprawiedliwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił, że organ nie wskazał "kiedy i w jakiej formie [...] podjął działania" mające na celu zastrzeżenie informacji zawartych w załączniku nr 2 do umowy, co więcej, Spółka "bez ograniczeń" publikuje w internecie informacje o pracownicach swojego serwisu.
Skarżący stwierdził, że załącznik nr [...] do umowy (formularz dorocznego oświadczenia o spełnianiu warunków taryfy z [...]) "nie może być niejawny" ponieważ "jest to oświadczenie, które ma zostać złożone przez konstytucyjny organ państwa". Z kolei warunki licencji z [...], która ma być przedmiotem tego oświadczenia, są dostępne w internecie.
Odnośnie odmowy udostępnienia załącznika nr [...] (umowy [...]), skarżący podniósł, że zgodnie z art. 35 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2016, poz. 1870 ze zm.) o finansach publicznych, klauzula umowna zawarta w tym załączniku, dotycząca wyłączenia jawności ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa uważa się za niezastrzeżoną. Zatem zastrzeżenie umowne na które powołuje się organ jest nieskuteczne.
G. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Minister Sprawiedliwości w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W zaskarżonej do Sądu decyzji Minister Sprawiedliwości uznał, że w świetle art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie ma podstaw do udostępnienia skarżącemu trzech załączników (nr [...], nr [...] i nr [...]) do umowy z [...] grudnia 2016 r. zawartej między Skarbem Państwa - Ministerstwem a [...] Polska Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na "zapewnienie zasobów dla platformy serwera [...]".
Według art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.
Należy dodać, że zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, gospodarka środkami publicznymi jest jawna. Z przepisu art. 35 tej ustawy wynika natomiast, że klauzule umowne dotyczące wyłączenia jawności ze względu na tajemnice przedsiębiorstwa w umowach zawieranych przez jednostki sektora finansów publicznych lub inne podmioty, o ile wynikające z umowy zobowiązanie jest realizowane lub przeznaczone do realizacji ze środków publicznych lub inne podmioty, uważa się za niezastrzeżone, z wyłączeniem informacji technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych posiadających wartość gospodarczą, w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich w tajemnicy, lub w przypadku gdy jednostka sektora finansów publicznych wykaże, że informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa z uwagi na to, że wymaga tego istotny interes publiczny lub ważny interes państwa.
W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane są z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 511/13).
Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko organu, że w spornych załącznikach do umowy z [...] grudnia 2016 r. znajdują się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa posiadające dla Spółki wartość gospodarczą. Informacje o pracownikach Spółki, a więc o jej potencjale osobowym, zawarte w załączniku nr 2 do umowy, niewątpliwie można kwalifikować jako te, które posiadają dla przedsiębiorcy wartość gospodarczą. W załączniku nr [...] do umowy, którego udostępnienia domaga się skarżący, jest zawarta fachowa wiedza w zakresie oprogramowania (know-how), natomiast w załączniku nr [...] (umowa [...]) rożnego rodzaju informacje organizacyjne i techniczne przedsiębiorstwa.
W związku z tym, należy przyjąć, że wymienione dokumenty zawierają informacje których ujawnienie mogłoby mieć wpływ na sytuację ekonomiczną Spółki, jakkolwiek nie muszą mieć same w sobie wartości gospodarczej.
Należy dodać, że to, czy przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania w poufności informacji, musi być oceniane każdorazowo w warunkach danej sprawy. Trzeba podkreślić, że nie musi to koniecznie polegać na formalnym objęciu dane informacji klauzulą tajemnicy przedsiębiorcy czy poufności (np. w drodze uchwały). Mogą to być również jednoznaczne działania faktyczne. Analiza akt sprawy wskazuje, że takie podejmowała właśnie Spółka [...] (np. przechowanie informacji w wewnętrznych repozytoriach dokumentów, bazach danych do których dostęp mają tylko uprawnieni pracownicy [...]). W aktach administracyjnych (k. 41) rozpoznawanej sprawy znajduje pismo [...] Polska, w którym Spółka podniosła, że sporne załączniki do umowy stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, mają dla niej wartość gospodarczą i nie mają zostać podawane do publicznej wiadomości. Spółka wskazała, że te informacje są dostępne tylko określonym pracownikom, przed przystąpieniem do pracy każdy pracownik składa oświadczenie o przestrzeganiu tajemnicy informacji [...] a ponadto urządzenia, na których informacje są przechowywane są chronione przed nieuprawnionym dostępem.
Z tego jednoznacznie wynika, ze przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich w tajemnicy, co jest obiektywnie zrozumiałe z punktu widzenia jej interesu ekonomicznego i konieczności rywalizacji na rynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważa, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy, powinno zawierać argumentację na okoliczność spełnienia w sprawie przesłanek formalnych i materialnych tej odmowy (por. np. wyrok WSA w Gliwicach z 13 listopada 2018 r. IV SA/Gl 783/18, LEX nr 2583738). Nie jest wystarczające jedynie oświadczenie przedsiębiorcy, że informacje stanowią dla niego wartość gospodarczą. Organ w uzasadnieniu decyzji o odmowie udostępnienia tych informacji powinien wyjaśnić, dlaczego konkretne informacje posiadają określoną wartość gospodarczą i w czym się ona wyraża (wyrok WSA w Poznaniu z 7 czerwca 2018 r., IV SAB/Po 32/18, LEX nr 2511166).
Należy jednak mieć na uwadze, że uzasadnienie takiej decyzji, ze względu na naturę spornego zagadnienia, w istocie nie zawsze może być "rozbudowane" i szczegółowe. Jeżeli jednak to uzasadnienie jest merytorycznie prawidłowe, w świetle znanych Sądowi spornych dokumentów (decyzja nadaje się do kontroli sądowej), to nie można zarzucić organowi naruszenia prawa powodującego konieczność uchylenia decyzji.
Mając to wszystko na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło