II SA/Wa 1404/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-23
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Pisula - Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do rozstrzygania o uposażeniu strażaka, który został przeniesiony do innej jednostki organizacyjnej, a jego roszczenia majątkowe dotyczące świadczeń pieniężnych wynikających ze stosunku służbowego są przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do rozstrzygania o uposażeniu strażaka, który został przeniesiony do innej jednostki organizacyjnej, jeśli jego roszczenia majątkowe dotyczące świadczeń pieniężnych wynikających ze stosunku służbowego są przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym. W takiej sytuacji postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe, a kwestię uposażenia rozstrzyga sąd pracy. Niemniej jednak, skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna w sprawie ustalenia uposażenia, gdyż decyzja określająca stosunek służbowy i jego parametry może być kwestionowana w tym trybie.Stan faktyczny
Skarżąca E. G. wniosła skargę na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia jej uposażenia od dnia 1 stycznia 2008 r. Organ II instancji uznał, że postępowanie jest bezprzedmiotowe, ponieważ skarżąca została przeniesiona do innej jednostki, a jej roszczenia majątkowe dotyczące uposażenia są przedmiotem postępowania przed sądem cywilnym. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kpa, niewłaściwość organów oraz brak umocowania Rektora-Komendanta SG PSP do wydania pierwotnej decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Protokolant Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2010 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej ustalenia uposażenia od dnia 1 stycznia 2008 r. oddala skargę
Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Rektora-Komendanta Szkoły Głównej Służby Pożarniczej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § 1 Kpa, którą to decyzją umorzono postępowanie administracyjne w przedmiocie określenia uposażenia [...] E. G. na stanowisku [...] od dnia [...] stycznia 2008 r.
W motywach uzasadnienia organ wskazał, że rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji odpowiada prawu - jest prawidłowe, ale nie zgodził się z uzasadnieniem decyzji. Podniósł, że E. G. prawomocną decyzją została przeniesiona z dniem [...] września 2008 r. do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej. A mianowicie w/w przeniesiono ze [...] do [...] w W. W związku z tym faktem – zdaniem organu II instancji - Rektor-Komendant SG PSP przestał być jej przełożonym, właściwym do czynności określonych w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.) z dniem jej przeniesienia ([...].09.2008 r.). Również obecny przełożony – [...] – nie jest uprawniony do rozstrzygania o uposażeniu strony za wskazany okres.
Organ wskazał ponadto, że E. G. złożyła do Sądu Rejonowego [...] pozew o zapłatę uposażenia za lata 2007 i 2008.
W związku z powyższym Komendant Główny PSP uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, bowiem stosownie do art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne, wynikające ze stosunku służbowego rozstrzygają sądy pracy, a więc kwestię przedmiotowego uposażenia strony rozstrzygnie sąd cywilny.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez E. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca zarzuciła, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego oraz procesowego – tj. art. 6-10 Kpa, art. 19 Kpa, art. 80 Kpa, art. 107 Kpa i art. 156 § 1 Kpa - i wniosła alternatywnie o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Głównego PSP z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz decyzji ją poprzedzającej lub o ich uchylenie.
W uzasadnieniu wskazała, że osoba pełniąca funkcję Rektora-Komendanta SG PS ustaliła jej uposażenie od dnia [...] stycznia 2008 r., chociaż nie była organem właściwym do wydania decyzji w tym przedmiocie. Skarżąca podniosła, że w tym czasie nie była już zatrudniona w Szkole Głównej Służby Pożarniczej, a Rektor-Komendant nie posiadała umocowania do pełnienia tej funkcji. Jednocześnie zarzuciła, że organ II instancji – Komendant Główny PSP nie rozpatrzył zarzutów odwołania i dopuścił do wydania decyzji przez organ niewłaściwy.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi podał, że decyzja w przedmiocie uposażenia dotyczyła okresu od [...] stycznia 2008 r., kiedy skarżąca podlegała jeszcze Rektorowi-Komendantowi. Wskazał również, że ustawa o szkolnictwie wyższym traktuje rektorów uczelni służb państwowych inaczej niż rektorów pozostałych uczelni, są oni bowiem wyznaczani na stanowisko przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, a nie wybierani do pełnienia funkcji rektora na okres kadencji. Organ podniósł, że obecny Rektor-Komendant PSP pełni swoje obowiązki w ramach stosunku służbowego, na podstawie aktu wyznaczenia przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] i wobec tego do czasu odwołania jest organem właściwym do podejmowania decyzji wobec strażaków, pełniących służbę w Szkole Głównej Służby Pożarniczej, stosownie do art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.
Komendant Główny PSP wskazał jednocześnie, że bezprzedmiotowość postępowania wynikała nie z faktu niewłaściwości organu orzekajacego, lecz z braku konieczności rozstrzygania w zakresie uposażenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.), prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania strażaka na pierwsze stanowisko służbowe. Stosownie zaś do art. 89 ust. 1 tej ustawy, strażak przeniesiony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej stawki uposażenia zasadniczego zachowuje prawo do stawki uposażenia zasadniczego pobieranego na poprzednio zajmowanym stanowisku, do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego.
Skarżąca, decyzją Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2008 r. nr [...], została przeniesiona do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej z dniem [...] września 2008 r. Oznacza to, że składniki jej uposażenia pozostały niezmienione, były już określone w dacie przeniesienia i wydanie decyzji w tym przedmiocie było zbędne. Zgodnie bowiem z treścią art. 91 ust. 1 cytowanej ustawy, zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, a w niniejszej sprawie do takiej zmiany nie doszło.
Ustosunkowując się do zarzutu braku upoważnienia Rektora-Komendanta SG PSP do działania, należy stwierdzić, że stosownie do art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.), rektora uczelni służb państwowych wyznacza minister właściwy do spraw wewnętrznych spośród funkcjonariuszy właściwej służby państwowej.
Jak wynika z akt sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Aktem Wyznaczenia [...] z dnia [...] lutego 2006 r. wyznaczył z dniem [...] lutego 2006 r. na stanowisko Komendanta-Rektora Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w W. Z. B. Akt ten stanowi podstawę do działania dla wyznaczonej na to stanowisko osoby do czasu jej odwołania. Oznacza to, że obecny Komendant – Rektor Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w W. od dnia [...] lutego 2006 r. posiada upoważnienie do podejmowania decyzji, zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 5 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.
Należy również wskazać, że stosownie do treści art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne, wynikające ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy.
W związku z tym Sąd badał dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie.
W oparciu o art. 45 § 1 Konstytucji RP, który stanowi, że każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 czerwca 1998 r. o sygn. akt K 28/97, który zakazuje zawężającej wykładni prawa do sądu, należy przyjąć, że skarga w niniejszej sprawie jest dopuszczalna, bowiem została wydana w przedmiocie ustalenia uposażenia skarżącej.
Sprawy w przedmiocie powołania, mianowania i ustalenia składników uposażenia strażaka należą do właściwości sądów administracyjnych. To, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zakończyło się umorzeniem postępowania z uwagi na wcześniejsze określenie (ustalenie) składników uposażenia, nie wyklucza dochodzenia przez skarżącą "roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku pracy", o których mowa w art. 111a ustawy o PSP w drodze powództwa, które toczy się przed sądem powszechnym. Zauważyć jednak należy, iż przedmiotowo różnym jest roszczenie, o którym mowa w art. 111a ustawy, od roszczenia wynikającego z decyzji, która określa stosunek służbowy i jego parametry (składniki uposażenia). Podkreślić nadto należy, że decyzja w tym zakresie w trybie sądowoadministracyjnym mogła być kwestionowana bezpośrednio po jej wydaniu.
Ponieważ stosunek służbowy skarżącej nie został wypowiedziany, zmieniony i nadal trwa - ustalone decyzją jego parametry pozostają wiążące.
Z uwagi na brak podstaw prawnych do ponownego określenia składników uposażenia, organ zasadnie - na podstawie art. 105 § 1 kpa - umorzył w tym zakresie postępowanie, jako bezprzedmiotowe.
Dodać należy, iż orzecznictwo nie jest spójne, w jakim zakresie i przedmiocie sprawy majątkowe, wynikające ze stosunku służbowego strażaków, należą do właściwości poszczególnych sądów. W ocenie Sądu, decydujące znaczenie ma przepis art. 111a ustawy o PSP, który kategorię spraw nazwanych "roszczeniami majątkowymi o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku pracy" przekazuje do właściwości sądów powszechnych. Ponieważ uposażenie strażaka wynika z treści decyzji a nie stosunku pracy, Sąd uznał skargę co do zasady w tym zakresie za dopuszczalną (w tej kwestii – vide postanowienie NSA z dnia 30.09.2008 r. I OSK 1156/08).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też nie została wydana z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej i wobec tego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło