II SA/Wa 1405/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-19
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Joanna Kube, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która ukończyła 25 lat i zawarła związek małżeński, może uzyskać prawo do zamieszkiwania w lokalu wojskowym po śmierci matki, która była jego dysponentem, na podstawie przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w tym art. 29 tej ustawy dotyczącego wyjątkowych sytuacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca nie spełnia warunków określonych w art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej w związku z art. 26 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, ponieważ ukończyła 25 lat i zawarła związek małżeński. Okoliczności materialne i rodzinne skarżącej nie mają znaczenia dla zastosowania tych przepisów. Ponadto, powołanie się na art. 29 ustawy dotyczący wyjątkowych sytuacji nastąpiło zbyt późno, bo dopiero na etapie postępowania sądowego, co uniemożliwiło organom jego rozpatrzenie w odrębnym postępowaniu. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.Stan faktyczny
Skarżąca K. G. wniosła o uregulowanie stanu prawnego do lokalu mieszkalnego po śmierci matki, która posiadała decyzję przydziału. Organ I instancji odmówił przyznania prawa zamieszkiwania, uznając, że skarżąca nie spełnia warunków określonych w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc trudną sytuację materialną i powołując się na art. 29 ustawy jako podstawę do wydania decyzji w wyjątkowej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
II SA/Wa 1405/07 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 19 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Michał Sułkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym oddala skargę.
Pismem z dnia [...] marca 2007 r. K. G. wniosła do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. o "uregulowanie stanu prawnego" do zajmowanego przez nią lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w P. Wskazała, że w lokalu zamieszkiwała wraz z matką na podstawie decyzji przydziału osobnej kwatery stałej. W dniu [...] marca 2007 r. matka wnioskodawczyni zmarła.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM odmówił przyznania K. G. prawa zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Organ ustalił, że lokal ten otrzymała matka skarżącej, C. S., na podstawie decyzji z dnia [...] lutego 1998 r., zaś prawo do mieszkania, C. S. nabyła na mocy decyzji z dnia [...] listopada 1996 r. wydanej po śmierci swojego męża, ppłk. rezerwy Z. S. Skarżąca, K G., nie ma orzeczonej grupy inwalidzkiej o niezdolności do pracy. Organ nie znalazł podstaw do wydania decyzji o przyznaniu prawa zamieszkiwania w lokalu na podstawie art. 23 ust. 1a i ust. 1b ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 116, poz. 1203 ze zm.), zwanej też dalej "ustawą nowelizującą". Skarżąca jest co prawda dzieckiem C. S. i zamieszkiwała z nią w dniu jej śmierci, to jednak nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), zwanej też dalej "ustawą".
W odwołaniu od decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. skarżąca podniosła, że nie posiada prawa do innego lokalu, nie ma środków na zakup innego lokalu, nie ma też zdolności kredytowej na zaciągnięcie kredytu, od rozwodu w [...] r. samotnie wychowuje małoletnią córkę, która uczęszcza do szkoły w pobliżu miejsca zamieszkania, działa w tamtejszej drużynie harcerskiej oraz ma tu znajomych i przyjaciół. Oceniła, że jej sytuacja jest "zupełnie wyjątkowa" i wniosła o zmianę decyzji poprzez przyznanie jej prawa do zamieszkiwania w lokalu, w którym mieszka całe życie.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Prezes WAM utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy powtórzył, że z uwagi na ukończenie przez skarżącą 25 lat życia oraz wcześniejsze zawarcie przez nią związku małżeńskiego ([...]) nie spełniła ona warunków do przyznania jej lokalu na podstawie art. 23 ust. 1a i ust. 1b ustawy nowelizującej w zw. z art. 26 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Podane przez skarżącą argumenty dotyczące jej sytuacji materialnej organ uznał za niemające wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z dnia [...] czerwca 2007 r. skarżąca powtórzyła swoje argumenty dotyczące trudnej sytuacji materialnej, wskazała, że swoje pieniądze poświęciła na leczenie matki, zauważyła też, że organ pominął w swojej decyzji przepis art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, który pozwala wydać pozytywną decyzję w sytuacji wyjątkowej, a jej sytuacja taka właśnie jest.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania takiej decyzji.
Skarga analizowana według powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Zauważyć należy przede wszystkim, że w swoim wniosku z dnia [...] marca 2007 r. skarżąca zażądała uregulowania stanu prawnego do zajmowanego przez nią lokalu. Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej nie zna instytucji "uregulowania stanu prawnego", a z okoliczności przytoczonych we wniosku organ I instancji mógł wyciągnąć uprawniony wniosek, że skarżąca żąda wydania decyzji, o której mowa w art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej w związku z art. 26 ustawy. Skarżąca wskazała bowiem w swoim wniosku na okoliczność zamieszkiwania w mieszkaniu przy ul. [...] w P. wspólnie ze swoją matką, wskazała na tytuł prawny jej matki do tego mieszkania i jej śmierć, do wniosku załączyła też oświadczenie dotyczące m.in. nieskorzystania z ekwiwalentu pieniężnego czy innych form pomocy organów wojskowych na budownictwo mieszkaniowe. We wniosku tym nie powołała się na żadne szczególne okoliczności zawodowe, rodzinne czy majątkowe. Tym bardziej nie powołała się na art. 29 ustawy. Wszystko to, w ocenie Sądu, uprawniało organ I instancji do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu na podstawie art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej.
Zasadnie organy oceniły, że skarżąca nie należy do kręgu osób określonych w art. 26 ustawy, do którego odwołuje się art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej. Skarżąca ukończyła 25 lat życia, zawarła związek małżeński już w [...]., a fakt jej późniejszego rozwodu nie ma znaczenia prawnego, nie jest niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji. Tych wszystkich okoliczności skarżąca przy tym nie kwestionuje, nie podważa też prawnej oceny tych okoliczności przez organy. Z punktu widzenia art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej wydanie wobec niej decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu przy ul. [...] w P. było niedopuszczalne. Podawane przez skarżącą okoliczności dotyczące jej stanu materialnego, rodzinnego, sytuacji towarzyskiej jej córki, regulowania wszystkich zobowiązań związanych z lokalem, nie mają znaczenia z punktu widzenia tych przepisów ustawy.
W skardze do Sądu skarżąca podniosła, że organy pominęły art. 29 ustawy, pozwalający wydać żądaną decyzję w "wyjątkowej sytuacji". Po pierwsze jednak zauważyć należy, że kwestię tę podniosła dopiero na etapie postępowania sądowego. Przyjmując jednak, że jej intencja zastosowania art. 29 w sprawie została ujawniona już w odwołaniu od decyzji I instancji (oceniła w nim, że jej sytuacja jest "zupełnie wyjątkowa"), uznać należy, że powołanie się na ten przepis, jako inicjujące odrębne postępowanie administracyjne zmierzające do ustalenia tytułu prawnego do lokalu z innej, odrębnej podstawy prawnej, było spóźnione. Skoro organ I instancji przeprowadził postępowanie i wydał decyzję na podstawie art. 23 ust. 1a i 1b ustawy nowelizującej, to niedopuszczalne było modyfikowanie wniosku i zgłaszanie odrębnego żądania na innej podstawie. Doprowadziłoby to bowiem do sytuacji, w której decyzja organu I instancji wydana zostałaby na jednej, a decyzja organu II instancji na innej podstawie prawnej. Organ nie był przy tym zobowiązany do zbadania z urzędu, czy sytuacja skarżącej jest "wyjątkowa" w rozumieniu art. 29 ustawy, niezależnie od tego, jak rozumiałby on ową "wyjątkowość". Po drugie podkreślić należy, że skarżąca nadal uprawniona jest do zawnioskowania o wydanie decyzji o prawie do zamieszkiwania w lokalu na podstawie art. 29 ustawy, o ile jej jednoznacznego żądania wydania takiej decyzji, zawartego w skardze, organ dotychczas nie potraktował jako stosownego wniosku w tym względzie. Jeśli wobec skarżącej nie zostanie wydana pozytywna decyzja na podstawie art. 29 ustawy, będzie jej przysługiwała analogiczna ochrona sądowa, jak w niniejszym postępowaniu. Także bezczynność organów WAM będzie mogła stanowić przedmiot stosownej skargi do sądu administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 przywołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił uznając, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja, a także decyzja utrzymana nią w mocy, są zgodne z prawem.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło