II SA/Wa 1412/19
WyrokWSA w Warszawie2019-11-07
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Joanna Kube, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, który uzyskał zgodę dowódcy jednostki wojskowej na przekwalifikowanie zawodowe już po odbyciu szkoleń, ale przed złożeniem wniosku o refundację kosztów, spełnia warunki do uzyskania tej refundacji?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję o odmowie refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego, uznając, że żołnierz spełnił warunki do jej uzyskania. Kluczowe było to, że zgoda dowódcy została udzielona, nawet jeśli nastąpiło to po odbyciu szkoleń, a przed złożeniem wniosku o refundację. Organy administracji błędnie ustaliły stan faktyczny i naruszyły przepisy k.p.a. oraz ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.Stan faktyczny
Skarżący, P.W., żołnierz zawodowy, odbył szkolenia przekwalifikujące w okresie od października do listopada 2018 r. Wniosek o refundację kosztów tych szkoleń złożył w styczniu 2019 r., dołączając pismo dowódcy jednostki wojskowej z 16 stycznia 2019 r., w którym wyrażono zgodę na uczestnictwo w szkoleniach. Organy administracji odmówiły refundacji, uznając, że zgoda dowódcy nie została uzyskana przed rozpoczęciem szkoleń. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa przez błędną wykładnię wymogu uprzedniej zgody.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), , Bogumiła Kobierska, Protokolant starszy specjalista, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2019 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] .
P.W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministra Obrony Narodowej z [...] kwietnia 2019 r. (nr [...]) którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z [...] lutego 2019 r. (nr [...]) o odmowie wyrażenia zgody na refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego.
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych rozkazem personalnym z [...] września 2018 r. (nr [...]) zwolnił skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2019 r. (upływ terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza).
Skarżący w dniu z 8 stycznia 2019 r. wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z wnioskiem o pokrycie (refundację) kosztów przekwalifikowania zawodowego - trzech szkoleń (kursów) odbytych w terminie od [...] października do [...] listopada 2018 r. (2.687,94 zł.).
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w dniu 12 lutego 2019 r. zwrócił się do Komendanta [...] Regionalnej Bazy [...] w [...] (przełożonego żołnierza) o wyjaśnienie, czy P.W. w momencie rozpoczynania przekwalifikowania zawodowego ([...] października 2018 r.) posiadał jego zgodę na korzystanie z przekwalifikowania zawodowego, o której mowa w art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 330).
Komendant [...] Regionalnej Bazy [...] w [...] w piśmie z 21 lutego 2019 r. wyjaśnił, że P.W. odbył szkolenia w ramach przekwalifikowania zawodowego w trakcie praktyk zawodowych i nie kolidowały one z wykonywaniem obowiązków służbowych. Komendant [...] Regionalnej Bazy [...] w [...] dodał, że pisemną zgodę podpisał w dniu 16 stycznia 2019 r.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] decyzją z [...] lutego 2019 r. wydaną na podstawie art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 10 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy finansowej w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1622), nie wyraził skarżącemu zgody na refundację przekwalifikowania zawodowego (szkoleń i kursów zorganizowanych w terminie od [...] października do [...] listopada 2018 r.).
P.W. w odwołaniu od tej decyzji podniósł, że z przepisu art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika jedynie, że dowódca jednostki wojskowej musi wyrazić zgodę na korzystanie przez żołnierza zawodowego z przekwalifikowania zawodowego. Odwołujący się stwierdził, że w szkoleniach (kursach) których dotyczy wniosek o refundację uczestniczył w takcie odbywania praktyki zawodowej (od [...] września 2018 r. do [...] stycznia 2019 r.) i wyjaśnił, że "uzyskał zgodę od (...) pracodawcy, ponieważ inaczej nie mógłby uczestniczyć w szkoleniu". W piśmie z 16 stycznia 2019 r. dowódca "zaaprobował (...) już odbyte szkolenie".
Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministra Obrony Narodowej zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2019 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 120 ust. 3 i ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał m. in., że w myśl § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 19 listopada 2014 r. żołnierz jest obowiązany dołączyć do wniosku o udzielenie pomocy rekonwersyjnej (a więc m. in. pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego) zgodę dowódcy jednostki wojskowej na odbycie przekwalifikowania zawodowego. P. W. dołączył taką zgodę do wniosku, niemniej jednak została ona wydana przez przełożonego dopiero w dniu 16 stycznia 2019 r. a więc już po odbyciu przez niego przekwalifikowania. W konkluzji organ stwierdził, że skoro skarżący nie posiadał takiej zgody w momencie rozpoczęcia przekwalifikowania zawodowego (w dniu [...] października 2018 r.), a w konsekwencji odbył szkolenia bez zgody przełożonego, to nie ma podstaw do uwzględnienia jego wniosku o wyrażenie zgody na refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego.
P.W. w skardze na decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej zarzucił naruszenie art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez jego nieprawidłową wykładnię i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że zgoda dowódcy jednostki wojskowej musi być wyrażona uprzednio, podczas gdy powołany przepis stanowi wyłącznie o zgodzie dowódcy, nie wyłączając zgody udzielanej w trakcie lub po odbyciu przekwalifikowania oraz naruszenie art. 7 k.p.a. przez nieuwzględnienie słusznego interesu wnioskodawcy. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji
Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ podał, że WSA w Warszawie w wyroku z 22 stycznia 2019 r. II SA/Wa 539/18 stwierdził, że § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia MON z dnia 19 listopada 2014 r. jednoznacznie wskazuje, że zainteresowany pomocą żołnierz powinien przed rozpoczęciem szkolenia legitymować się zgodą dowódcy na udział w zajęciach. Brak takiej zgody oznacza, że realizował je bez związku z prowadzonymi działaniami rekonwersyjnymi i bez związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, nie spełniając tym samym jednej z przesłanek określonych w art. 120 ust. 3 ustawy. Powyższa wykładnia przepisu wiąże się z zabezpieczeniem wojska przed sytuacją, w której żołnierze pełniący zawodową służbę wojskową rozpoczynaliby szkolenia bez zgody przełożonego i dopiero po jakimś czasie, bliżej nieokreślonym, w sytuacji kiedy chcieliby uznać zwrot kosztów szkolenia, występowaliby do przełożonych o jej uzyskanie i tym samym uznanie, że odbyło się to w ramach pomocy rekonwersyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W zaskarżonej do Sądu przez P.W. decyzji Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej stwierdził, że w świetle przepisu art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia z 19 listopada 2014 r. żołnierz jest obowiązany dołączyć do wniosku o udzielenie pomocy rekonwersyjnej (a więc m. in. pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego) zgodę dowódcy jednostki wojskowej na odbycie przekwalifikowania zawodowego, wystawioną przed rozpoczęciem szkolenia. P.W. dołączył taką zgodę do wniosku, niemniej jednak została ona "formalnie" wydana przez przełożonego w dniu 16 stycznia 2019 r. Z tego powodu organ odmówił skarżącemu pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego.
Przepis art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że żołnierz zawodowy, za zgodą dowódcy jednostki wojskowej, może korzystać, na terenie kraju, z pomocy w zakresie przekwalifikowania zawodowego i pośrednictwa pracy na dwa lata przed zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, o ile pełnił tę służbę, co najmniej cztery lata. W myśl ust. 120 ust. 4 pkt 1 tej ustawy, ta pomoc wyraża się m. in. w zwrocie kosztów przekwalifikowania, do wysokości limitów określonych w przepisach prawa.
Z przepisu § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia wynika, że żołnierz zawodowy dołącza do wniosku o którym mowa w art. 120 ust. 4 ustawy (m. in. o pokrycie kosztów przekwalifikowania zawodowego) zgodę dowódcy jednostki wojskowej na odbycie przekwalifikowania zawodowego, przy czym jeżeli takiej zgody nie dołączyłby, to organ jest obowiązany wezwać go o uzupełnienie braku formalnego wniosku. Istotne jest bowiem to, aby żołnierz spełniał wszystkie warunki niezbędne do uzyskania zwrotu kosztów przekwalifikowania zawodowego, w tym posiadał wymaganą zgodę w chwili wydania decyzji przez organ.
W rozpatrywanej sprawie skarżący w dniu 8 stycznia 2019 r. a więc niespełna dwa miesiące po zakończeniu przeszkolenia, zwrócił się do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego o pokrycie kosztów udziału w szkoleniach. Do wniosku dołączył pismo przełożonego z 16 stycznia 2019 r. (zatytułowane "zezwolenie"), w którym przełożony stwierdził, że "wyraził (...) zgodę" na uczestnictwo skarżącego na szkoleniach (kursach) w ramach pomocy rekonwersyjnej - przekwalifikowania zawodowego, o których mowa we wniosku skarżącego o refundację kosztów.
Z okoliczności sprawy wynika, że przełożony skarżącego wyraził zgodę na uczestnictwo P.W. w szkoleniach odbytych od [...] października do [...] listopada 2018 r. W piśmie z dnia 16 stycznia 2019 r. przełożony potwierdził tę zgodę i z tego powodu nie jest prawidłowe stanowisko organu, że skarżący P.W. nie dysponował tą zgodą w chwili rozpoczęcia przeszkolenia.
Prowadzi to do wniosku, że skarżący, którego stosunek służbowy wygasł z dniem [...] stycznia 2019 r. i który pełnił zawodową służbę wojskową przez ponad cztery lata, spełnił warunki wymagane do uzyskania pomocy rekonwersyjnej w postaci zwrotu kosztów udziału w szkoleniu przekwalifikującym.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy obu instancji nieprawidłowo ustaliły istotne okoliczności faktyczne tej sprawy, naruszając w ten sposób art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W konsekwencji naruszyły również art. 120 ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło