II SA/Wa 1448/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Andrzej Góraj (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyznaczenia recenzentów w postępowaniu o nadanie tytułu naukowego profesora 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na rzecz skarżącej M. D. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dnia [...] września 2013 r. M. D. wniosła do Rady Wydziału Lekarskiego z Oddziałem [...][...] Uniwersytetu Medycznego o wszczęcie w stosunku do niej postępowania w przedmiocie nadania tytułu naukowego profesora. Rada Wydziału Lekarskiego z Oddziałem [...][...] Uniwersytetu Medycznego w dniu 5 grudnia 2013 r. podjęła uchwałę o wszczęciu powyższego postępowania i wyznaczyła dwóch recenzentów. Następnie w dniu 3 stycznia 2014 r. złożyła wniosek do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów o wyznaczenie kolejnych dwóch recenzentów, działając w trybie tzw. starej ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym. Postanowieniem z [...] stycznia 2014 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów odmówiła wyznaczenia recenzentów w powyższym postępowaniu. Rozpoznając sprawę wskutek wniosku o jej ponowne rozpoznanie, organ w dniu [...] kwietnia 2014 r. wydał postanowienie o utrzymaniu w mocy wcześniejszego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu powołano normę art. 33 ust. 2 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455), wywodząc, że wskazany w tym przepisie dwuletni termin odnosi się nie do daty wniosku strony, ale do skutku prawnego w postaci wszczęcia odpowiedniego przewodu lub postępowania, tj. podjęcia stosownej uchwały przez Radę Wydziału w tym zakresie. Uchwała ta winna zaś zostać podjęta nie później niż 30 września 2013 r. W świetle powyższych wywodów, zestawiając ww. datę z datą podjęcia uchwały przez Radę Wydziału Lekarskiego z Oddziałem [...][...] Uniwersytetu Medycznego w dniu 5 grudnia 2013 r. o wszczęciu omawianego postępowania, organ doszedł do wniosku, że brak jest podstaw do procedowania awansu naukowego M. D. w trybie tzw. starej ustawy. Od powyższego postanowienia M. D. wywiodła skargę do tutejszego Sądu, wnosząc o jego uchylenie. Zarzuciła organowi naruszenie: - art. 33 ust. 2 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455), - art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 28 i art. 40 § 1 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, - art. 107 § 3, art. 124 § 2 i art. 126 K.p.a. - art. 138 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 K.p.a. - art. 12 §1, art. 35 § 1 i 3 K.p.a. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła w szczególności fakt, że termin opisany w art. 33 ust. 2 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011. r. Nr 84, poz. 455), winien być liczony od dnia złożenia wniosku przez osobę zainteresowaną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego jako wadliwe. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do wykładni art. 33 ust. 2 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455). Generalną zasadą obowiązującą przy dokonywaniu wykładni przepisów prawa jest odniesienie się w pierwszej kolejności do wykładni językowej. Wynika to z tego, że przepisy prawa powinny być formułowane w sposób jasny i czytelny i z reguły, dla zrozumienia intencji prawodawcy, wystarczającym jest odniesienie się do ich treści. Stosowanie dalej idącej wykładni (systemowej czy celowościowej), do przepisów klarownie i jasno napisanych, mogłoby doprowadzić do ich wykładni nadmiernie rozszerzającej lub nawet do wykładni wprost wbrew treści danej normy prawnej. Przenosząc powyższe na materię niniejszej sprawy należało podkreślić, że badany przepis nie wymaga stosowania wykładni systemowej, czy celowościowej dla zrozumienia intencji tworzącego go prawodawcy. Sposób, w jaki norma ta została sformułowana, nie nastręczał wątpliwości co do jej treści i zakresu podmiotowego oraz przedmiotowego. Odniesienie się przez prawodawcę do materii prowadzenia omawianego postępowania na wniosek osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora lub doktora habilitowanego albo tytułu profesora może być skutecznie odczytywane tylko w ten sposób, że zainicjowanie całego postępowania następuje poprzez złożenie stosownego wniosku przez osobę zainteresowaną. Dodatkowo podkreślenia wymagała okoliczność, że za przyjęciem powyższej wykładni przemawia norma art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595), z której wynika, iż postępowanie w zakresie m.in. nadania tytułu profesora przeprowadzają rady jednostek, na wniosek osoby ubiegającej się o uzyskanie tego tytułu, zaś czynności tego postępowania kończą się m.in. stosowną uchwałą w przedmiocie wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora. Przywołana regulacja świadczy więc niezbicie o tym, iż wbrew stanowisku zaprezentowanemu w uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia, to uchwała Rady Wydziału kończy czynności postępowania w sprawie nadania tytułu profesora. Nie może więc być uznana równocześnie za wszczynającą dane postępowanie. W świetle powyższego, jako logiczna konsekwencja sformułowania zarówno art. 33 ust. 2 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455), jak też art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595), jawi się konkluzja, że za datę wszczęcia postępowania w materii nadania tytułu profesora należy uznać dzień skutecznego złożenia wniosku przez osobę zainteresowaną. Na marginesie dodać nadto można, iż powyższa wykładnia omawianego przepisu pozostaje w zgodzie z regulacjami procedury administracyjnej, której przepisy znajdują odpowiednie zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu. Przepis art. 61 § 1 K.p.a. wprost stanowi, iż postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W sytuacji więc, gdy niespornym jest, że postępowanie w zakresie nadania skarżącej tytułu naukowego profesora nie zostało wszczęte z urzędu, a zainicjował je wniosek strony, to tym samym za moment wszczęcia powyższego postępowania nie sposób uznać dnia podjęcia czynności przez organ (czynności sprowokowanych wnioskiem zainteresowanej). W związku z powyższym, uznając że skarżone postanowienie narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku zostało wydane w myśl art. 152 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając sprawę, organ będzie zobligowany do starannego jej zbadania i uwzględnienia uwag poczynionych przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.