II SA/Wa 1449/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-11-10
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ma prawo do przyznania pomocy prawnej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że sytuacja materialna skarżącej uniemożliwia jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Wydatki związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego stanowiły znaczną część dochodu gospodarstwa domowego, a dodatkowo synowie skarżącej byli osobami uczącymi się, co pogłębiało trudną sytuację finansową. Przyznanie zaliczek alimentacyjnych dla młodszego syna również świadczyło o niskim dochodzie rodziny.Stan faktyczny
E. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca jest samotną matką wychowującą dwóch uczących się synów. Dochód gospodarstwa domowego wynosił około 2.500 zł miesięcznie, a wydatki na utrzymanie lokalu mieszkalnego około 600 zł. Starszy syn przeznaczał większość swojego wynagrodzenia na studia.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. D. z dnia 29 września 2007r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2007r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do uiszczania opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić w niniejszej sprawie dla E. D. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
E. D. wnioskiem z dnia 29 września 2007r. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku uzupełnionego do niego, w wykonaniu wezwania Sądu, dokumentami źródłowymi wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe z dwoma synami (jednym pełnoletnim) i osiąga w nim dochód miesięczny w łącznej wysokości ok. 2.500 zł. Z kolei źródłem tego dochodu jest wynagrodzenie skarżącej z tytułu umowy zlecenia (200 zł brutto, kopia zaświadczenia z dnia 22 października 2007r. wydanego przez zleceniodawcę – [...]– w aktach), zaliczka alimentacyjna (300 zł) oraz zasiłek rodzinny (64 zł) przyznany na młodszego z synów – M. (kopie decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] września 2007r. nr [...] oraz z dnia [...] września 2007r. nr [...]– w aktach), wynagrodzenie starszego syna – B. - pobierane w związku z umową zlecenia (średnio 1861,13 zł netto – zaświadczenie wystawione w dniu 25 października 2007r. przez zleceniodawcę – [...] – w aktach) oraz kwota wypłacana na rzecz skarżącej przez Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w N. w związku z postępowaniem egzekucyjnym, mieszcząca się w przedziale od 296 – 356 zł miesięcznie (kopie odcinków pieniężnych przekazów pocztowych – w aktach).
Ponadto w rubryce 5 formularza wniosku - jego uzasadnieniu – skarżąca wskazała, że jest samotną matką (kopia wyroku [...] orzekającego rozwiązanie małżeństwa przez rozwód złożona przez skarżącą do akt), i wychowuje dwóch, uczących się synów (ucznia [...] i studenta zaocznego [...]). Podkreśliła przy tym, że starszy syn osiąganą kwotę dochodu przeznacza na naukę i opłaty związane ze studiami. Dalej zaś wskazała na wydatki związane z opłatami związany z używaniem zajmowanego lokalu mieszkalnego, które łącznie wynoszą ok. 600 zł (wg złożonej kopii zestawienia opłat za miesiąc lipiec 2007r. – 626,24 zł).
Dodatkowo, jak wynika ze złożonych kopii rachunków za zużycie energii elektrycznej (wg rozliczeń prognozowanych za listopad i grudzień br.) kwota opłat za utrzymanie lokalu ulega, w każdym okresie rozliczeniowym, zwiększeniu z tego tytułu o 162,41 zł.
W myśl zaś art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu sytuacja materialna w jakiej znajduje się skarżąca uniemożliwia jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Już bowiem z samego zestawienia kosztów utrzymania lokalu mieszkalnego z osiąganym w gospodarstwie domowym łącznym dochodem wynika, że wydatki w gospodarstwie domowym z tego tylko tytułu stanowią co najmniej połowę tego dochodu, co zważywszy na okoliczność, iż dwaj synowie skarżącej są osobami uczącymi się przesądza o trudnej sytuacji finansowej skarżącej. Istotne znaczenie dla sytuacji skarżącej ma także okoliczność, że starszy syn samodzielnie opłaca studia wyższe przeznaczając na ten cel większość swojego zarobku, który kwotowo jest głównym źródłem dochodu w gospodarstwie domowym, co tym samym oznacza, że możliwy do rozdysponowania dochód na bieżące, podstawowe utrzymanie ulega pomniejszeniu o tę kwotę. Trzeba także podkreślić, że o trudnym położeniu finansowym skarżącej świadczy fakt wypłacania na rzecz jej młodszego syna w miejsce świadczeń alimentacyjnych zaliczek alimentacyjnych, które przyznaje się przecież w sytuacji, gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583zł (art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej – Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.)
W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące Sąd do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło