II SA/Wa 1458/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-10
Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Iwona Dąbrowska, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza celnego ze służby, wydana na podstawie art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej w związku z reorganizacją i zmniejszeniem etatów, może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie wykazał, że zostały spełnione przesłanki z tego przepisu i nie dopełnił obowiązku poszukiwania innego stanowiska dla funkcjonariusza?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, uznając, że organ nie wykazał spełnienia przesłanek z art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej, które uzasadniałyby zwolnienie funkcjonariusza ze służby w związku z reorganizacją i zmniejszeniem etatów. Ponadto, organ nie dopełnił obowiązku poszukiwania innego stanowiska dla funkcjonariusza, który pełnił służbę przez 11 lat i nie nabył praw emerytalnych, co wymaga szczególnej ochrony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. R. na decyzję Szefa Służby Celnej o zwolnieniu go ze służby w Służbie Celnej z dniem 31 sierpnia 2007 r., wydaną w związku ze zmianami organizacyjnymi i zmniejszeniem limitu etatów. Organ argumentował brak możliwości przeniesienia funkcjonariusza na inne stanowisko. Skarżący podniósł, że jego etat nie uległ likwidacji i wniósł o uchylenie decyzji. Szef Służby Celnej utrzymał w mocy poprzednią decyzję, wskazując na negatywną odpowiedź Izby Celnej w W. co do możliwości przeniesienia funkcjonariusza. Skarżący zarzucił rażące naruszenie przepisów Kpa i ustawy o Służbie Celnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję poprzedzającą, a także orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jacek Fronczyk, Sędziowie WSA - Iwona Dąbrowska, - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Magda Magdoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję poprzedzającą, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Szef Służby Celnej, działając na podstawie art. 26 pkt 7 i art. 27 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 z późn. zm.) oraz w zw. z art. 104 Kpa, w dniu [...] maja 2007 r. wydał decyzję nr [...], którą zwolnił T. R. ze służby w Służbie Celnej z dniem 31 sierpnia 2007 r. W jej uzasadnieniu podał, że w związku ze zmianami organizacyjnymi wprowadzonymi zarządzeniem nr 9 Ministra Finansów z dnia 20 maja 2006 r. w sprawie nadania regulaminu organizacyjnego Ministerstwu Finansów, decyzją Szefa Służby Celnej z dnia [...] listopada 2006 r., z dniem 1 grudnia 2006 r. został zmniejszony limit etatów w grupie funkcjonariuszy celnych w Ministerstwie Finansów. W zaistniałej sytuacji brak jest możliwości przeniesienia funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe w Ministerstwie Finansów oraz do innej jednostki organizacyjnej Służby Celnej.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ww. podniósł m.in., że przepis na podstawie którego została wydana decyzja o zwolnieniu ze służby w Służbie Celnej, w jego przypadku nie ma zastosowania, gdyż jego etat nie uległ likwidacji. Rozsyłane informacje o naborze pracowników na wolne stanowiska potwierdzają ten fakt. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Szef Służby Celnej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 Kpa, w dniu [...] czerwca 2007 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą. W uzasadnieniu podtrzymał argumenty przedstawione w decyzji z dnia [...] maja 2007 r. Ponadto podał, że Departament Służby Celnej w dniu 26 kwietnia 2007 r. wystąpił do Dyrektora Izby Celnej w W. z zapytaniem o możliwość przeniesienia w trybie art. 18 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej trzech funkcjonariuszy celnych - w tym skarżącego - do tego urzędu. W udzielonej w dniu 4 maja 2007 r. odpowiedzi, Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, że w jego ocenie nie zachodzą przesłanki uzasadniające przeniesienie funkcjonariuszy na podstawie powyżej określonego przepisu. Odnosząc się do zarzutu podniesionego we wniosku stwierdził, że w okresie przeprowadzanej reorganizacji w Ministerstwie Finansów, jak również do dnia wydania niniejszej decyzji, nie był prowadzony nabór na stanowisko zajmowane przez skarżącego.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi złożonej przez T.R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o jej unieważnienie, gdyż została wydana z rażącym naruszeniem przepisów Kpa, tj. art. 6-11, 15-16, 61 § 4, 77 § 1 i 4, 78-81, 107 § 3, 155 i art. 156 § 1, a także art. 25 ust. 7 ustawy o Służbie Celnej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn aniżeli w niej przedstawione.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 26 pkt 7 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 z późn. zm.), zgodnie z którym funkcjonariusza celnego można zwolnić ze służby w wypadku likwidacji urzędu lub jego reorganizacji związanej ze zmniejszeniem liczby etatów, jeżeli nie jest możliwe przeniesienie funkcjonariusza celnego na inne stanowisko lub do innego urzędu.
Użycie w tym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Stąd też decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna uwzględnić zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego (art. 7 Kpa). Stąd też, jeżeli w art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej ustawodawca kwestię zwolnienia funkcjonariusza ze służby pozostawił uznaniu organu zwalniającego, to organ ten obowiązany był na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego wykazać, że został spełniony warunek (warunki) określone w art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej.
Tego obowiązku w rozpatrywanej sprawie organ nie dopełnił, gdyż z dokumentów na które się powołuje w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie można wyciągnąć wniosku, że zaistniała którakolwiek z przesłanek z art. 26 pkt 7 ustawy o Służbie Celnej. Tylko w tej sytuacji zachodziłaby bowiem możliwość wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Służbie Celnej.
Ponadto, Sąd zwraca uwagę na fakt, że ze względu na charakter prawny stosunku służbowego, to na organie ciąży obowiązek "zagospodarowania" funkcjonariusza w służbie w przypadku likwidacji, czy też reorganizacji urzędu i związanym z tym zmniejszeniem stanu etatowego. Poszukiwanie nowego miejsca pełnienia służby nie może ograniczyć się wyłącznie do jednej jednostki organizacyjnej, a tak się stało w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że skarżący pełnił służbę przez 11 lat, a oznacza to, że nie nabył praw emerytalnych nawet w najniższym wymiarze. Takim funkcjonariuszom należy się szczególna ochrona, a ich zwolnienie ze służby powinno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c oraz art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło