II SA/Wa 1467/17

WyrokWSA w Warszawie2018-05-11

Skład orzekający: Maria Werpachowska, Sławomir Antoniuk, Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadacz pozwolenia na broń myśliwską wydanego na podstawie nieobowiązującej już ustawy z 1961 r. ma prawo do nabycia kolejnych egzemplarzy broni palnej po wejściu w życie ustawy z 1999 r., jeśli w momencie wejścia w życie nowej ustawy posiadał już określoną liczbę sztuk broni?
Ratio decidendi
Posiadacz pozwolenia na broń wydanego na podstawie nieobowiązującej już ustawy z 1961 r. ma prawo do legalnego posiadania broni, którą nabył zgodnie z przepisami obowiązującymi w tamtym czasie. Jednakże, uprawnienia te nie dają prawa do nabywania nowych egzemplarzy broni na podstawie tego pozwolenia po wejściu w życie ustawy z 1999 r. Ustawa ta wprowadziła inne zasady udzielania pozwoleń, w tym wymóg określenia liczby egzemplarzy broni, a ochrona praw nabytych dotyczy prawa do posiadania już nabytych rodzajów i ilości broni, a nie możliwości nieograniczonego nabywania kolejnych sztuk.
Stan faktyczny
Skarżący D.A. posiadał pozwolenie na broń myśliwską wydane w 1999 r. na podstawie nieobowiązującej już ustawy z 1961 r. W momencie wejścia w życie nowej ustawy z 1999 r. posiadał dwa egzemplarze broni. W 2017 r. zwrócił się o wydanie zaświadczenia na nabycie kolejnego egzemplarza broni, jednak organ odmówił, uznając, że pozwolenie z 1961 r. uprawnia jedynie do posiadania broni już nabytych do daty wejścia w życie nowej ustawy. Skarżący kwestionował tę interpretację, powołując się na ochronę praw nabytych i przepisy dotyczące zaświadczeń. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Piotr Borowiecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 maja 2018 r. sprawy ze skargi D.A. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich oddala skargę. Komendant Wojewódzki Policji w S. decyzją z dnia [...] września 1999 r., nr [...] wydał D. A. pozwolenie na broń palną myśliwską, na podstawie przepisów nieobowiązującej obecnie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych. W ramach tego pozwolenia wymieniony, do daty wejścia w życie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 576 z późn. zm.), zakupił jeden egzemplarz broni palnej myśliwskiej z wymienną lufą oraz dodatkową lufę. Pismem z dnia [...] października 2011 r. p. D. A. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. o wydanie zaświadczenia uprawniającego go do nabycia - w ramach posiadanego pozwolenia - kolejnego egzemplarza broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich. Komendant Wojewódzki Policji w S. postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. odmówił uwzględnienia wniosku. Komendant Główny Policji, po przeprowadzeniu postępowania drugoinstancyjnego postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] utrzymał je w mocy. Strona zaskarżyła powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a postępowanie w tym zakresie zakończyło się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który wyrokiem z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2634/12, w sprawie ze skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji, uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 687/12, wydany w sprawie ze skargi D. A. na wskazane wyżej postanowienie Komendanta Głównego Policji i oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż ustawa z dnia 21 maja 1999 r. uchyliła obowiązywanie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. i zaczęła obowiązywać od dnia 20 marca 2000 r., co skutkuje tym, iż od tej daty zasady udzielania pozwolenia na broń są regulowane przepisami tej "nowej" ustawy z uwzględnieniem treści art. 52 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. przewidującego, że wydane na podstawie dotychczasowych przepisów pozwolenia na broń i związane z tym legitymacje zachowują ważność. Zatem podmioty, które otrzymały takie pozwolenia mają prawo do legalnego posługiwania się tylko tą bronią, którą nabyły zgodnie z obowiązującymi w owym czasie przepisami. Uprawnienia te nie dają jednak prawa do nabywania, na ich podstawie nowych egzemplarzy broni. D. A. pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. ponownie zażądał wydania zaświadczenia uprawniającego go do nabycia - w ramach posiadanego pozwolenia - kolejnego egzemplarza broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich. Komendant Wojewódzki Policji w S. postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r., na podstawie art. 219 kpa odmówił wydania D. A. żądanego dokumentu wskazując, iż pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich uzyskał na podstawie przepisów nieobowiązującej już ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych, która nie nakazywała, aby w decyzji przyznającej pozwolenie na broń była określana jej ilość, natomiast w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji nabył - na podstawie pozwolenia z 1999 r. - dwie jednostkę broni palnej myśliwskiej. Dlatego w ramach tego pozwolenia obecnie nie może nabyć kolejnej jednostki broni. Wnioskodawca w zażaleniu do Komendanta Głównego Policji, odnosząc się do instytucji zaświadczenia, praw nabytych oraz regulacji art. 52 i art. 53 ustawy o broni i amunicji, a także art. 7a kpa, zarzucił organowi I instancji obrazę art. 217 § 2 kpa poprzez bezpodstawną odmowę wydania mu żądanego zaświadczenia. Stwierdził, iż wydana w jego sprawie w poprzednio obowiązującym stanie prawnym decyzja przyznająca pozwolenie na broń nie określa liczby jej egzemplarzy, dlatego obecnie organ Policji nie może dokonywać nadinterpretacji regulacji prawnej poprzez przyjęcie, że właściwa ilość broni to taka, jaką miał on w dacie wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 123 § 1, art. 219 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) – dalej jako "k.p.a." utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] lipca 2017 r. Wskazał, że kwestię wydania zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni i amunicji reguluje ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. W myśl przepisu art. 12 ust. 2 tej ustawy można wydać zaświadczenie uprawniające do nabycia rodzaju i liczby egzemplarzy broni zgodnie z pozwoleniem. Dlatego istotne jest przede wszystkim ustalenie, jaką ilością egzemplarzy broni może dysponować w ramach pozwolenia jego posiadacz. Komendant wyjaśnił, że w pozwoleniach na broń wydawanych pod rządami ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych nie określano ilości egzemplarzy broni, jaką mogły w ramach tych pozwoleń nabywać osoby je uzyskujące. Nabywanie kolejnych egzemplarzy broni odbywało się bez ograniczeń co do ilości na podstawie wydawanych na wniosek posiadaczy pozwoleń stosownych zaświadczeń. Na mocy ustawy z dnia 21 maja 1999 r. wprowadzono między innymi wymóg wskazywania w decyzjach administracyjnych wydających pozwolenie na broń liczby jej egzemplarzy, aczkolwiek uprzednio wydane pozwolenia zachowały swoją ważność, w tym co do ilości nabytych na ich podstawach jednostek broni. Reasumując organ wskazał, że w istniejącym stanie prawnym osoby, które uzyskały pozwolenie na broń pod rządami nieobowiązującej już ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych, mogą uzyskać zaświadczenia uprawniające do nabycia broni w ilości, jaka jest adekwatna do ilości broni jaką nabyły one do daty zmiany stanu prawnego regulującego pozwolenia na broń palną - do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, czyli do dnia 19 marca 2000 r. Zatem, w ocenie organu, wnioskodawca może, na podstawie dotychczasowego pozwolenia posiadać dwie jednostki broni palnej myśliwskiej, bowiem z taką jej ilością "wszedł" w nowy stan prawny uregulowany przepisami ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, natomiast nabycie przez niego kolejnych jednostek broni tego rodzaju jest możliwe po uzyskaniu pozwolenia na broń w trybie i na zasadach określonych aktualnie obowiązującymi przepisami. D. A., zaskarżając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2017 r., wniósł o jego uchylenie oraz o uznanie, że jako posiadacz ważnego pozwolenia na broń myśliwską, posiada uprawnienie do nabywania kolejnych egzemplarzy tej broni, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 52 oraz art. 53 ustawy o broni i amunicji poprzez zabranie prawa do pełnego korzystania z posiadania broni do celów łowieckich po wejściu w życie nowej ustawy i bezprawne uznanie że uzyskane pozwolenie na broń myśliwską dotyczy wyłącznie zakupionego jednego egzemplarza kniejówki z wymiennymi dwoma lufami. 2. art 7a. w z art. 81a kpa poprzez uznanie, że postępowanie administracyjne dotyczące wydania zaświadczenia uprawniającego do nabycia egzemplarza broni, wynikające z decyzji pozwolenia na broń nie ogranicza nabytego prawa i przepisy dotyczące przyjaznej interpretacji przepisów nie mają w tym przypadku zastosowania. 3. art. 218 kpa przez odmowę wydania zaświadczenia mimo posiadania ewidencji, z której wynika, że skarżący posiada pozwolenie na broń myśliwską, 4. art. 12 ust 2 ustawy o broni i amunicji przez odmowę wydania zaświadczenia, gdy ustawodawca nie wprowadził uznaniowości w tym przepisie, co oznacza że organ musi na wniosek osoby posiadającej pozwolenie na broń wydać zaświadczenie uprawniającego do nabycia rodzaju i liczby egzemplarzy broni zgodnie z pozwoleniem i amunicji do tej broni. Ponadto postanowieniu zarzucił błędną interpretację ustaw o broni i amunicji poprzez nieuprawnione łączenie dwóch niezależnych pojęć prawnych tj. pozwolenia na broń określonego rodzaju, o którym mówi decyzja o pozwoleniu oraz zaświadczenia uprawniającego do zakupu egzemplarza broni spełniającego parametry broni określonego rodzaju, o którym mówi decyzja pozwolenie na broń. Zatem, w ocenie skarżącego, nieuprawnionym jest łączenie pozwolenia na broń z wydanym zaświadczeniem i twierdzenie że pozwolenie zostało skonsumowane po nabyciu egzemplarza broni i nie przysługuje posiadaczowi takiego zezwolenia prawo do nabywania kolejnych egzemplarzy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację podniesioną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ocenie Sądu, skarga analizowana pod tym kontem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Sąd w pełni podziela argumentację prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2634/12 (pub. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych: nsa.orzeczenia.gov.pl) i uznaje za wiążącą w niniejszej sprawie. W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "ustawa z dnia 21 maja 1999 r. uchyliła obowiązywanie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. i zaczęła obowiązywać od dnia 20 marca 2000 r. Oznacza to, że od tej daty zasady udzielania pozwolenia na broń są regulowane przepisami tej "nowej" ustawy z uwzględnieniem treści przepisu przechodniego t.j. art. 52 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. przewidującego, że wydane na podstawie dotychczasowych przepisów pozwolenia na broń i związane z tym legitymacje zachowują ważność. Wynika z tego, że podmioty, które otrzymały takie pozwolenia mają prawo do legalnego posługiwania się tylko tą bronią, którą nabyły zgodnie z obowiązującymi w owym czasie przepisami. Te zachowane uprawnienia, nie dają jednak prawa do nabywania, na ich podstawie nowych egzemplarzy broni. Obecnie obowiązująca ustawa z dnia 21 maja 1999 r. zawiera inne, niż wcześniej obowiązujące przepisy, warunki udzielania pozwolenia na broń. Pozwolenie to jest, bowiem wydawane nie abstrakcyjnie na każdy rodzaj broni, lecz na konkretnie określony rodzaj i liczbę egzemplarzy oraz na określony cel (art. 12 ust.1). Zmieniony stan prawny charakteryzuje się też większymi wymogami w stosunku do podmiotów wnioskujących o uzyskanie pozwolenia na broń, a przejawiającymi się w konieczności uzyskiwania początkowych i okresowych badań lekarskich i psychologicznych, a także obowiązkiem zdawania egzaminu ze znajomości przepisów dotyczących posiadania i używania danej broni i umiejętności posługiwania się nią. Dlatego też osoby, które otrzymały "stare" pozwolenia, po wejściu w życie obecnie obowiązującej ustawy, ubiegając się o prawo do nabycia kolejnych egzemplarzy broni muszą spełniać warunki z "nowej" ustawy i uzyskać zgodnie z nią nowe pozwolenie na broń. Ustawa nie wprowadziła żadnych unormowań, które pozwalałyby na zmianę "starych" pozwoleń i dostosowanie ich treści do nowego stanu prawnego." Sąd ten podkreślił, iż ochrona praw nabytych dotyczy prawa do posiadania legalnie nabytych rodzajów i ilości broni, a nie może prowadzić do nieograniczonego w czasie stosowania uchylonej już ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r.". Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził też, że stosownie do art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji na podstawie, którego osoba posiadająca pozwolenie na broń posiada uprawnienie do żądania wydania zaświadczenia upoważniającego do nabycia określonego rodzaju i konkretnej liczby egzemplarzy broni zgodnie z pozwoleniem i amunicji do tej broni, przy uwzględnieniu treści art. 52 powyższej ustawy, jak również regulacji zawartej w art. 12 ust. 1 tejże ustawy. Przepis art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji będzie miał zastosowanie jedynie do osób, które posiadają pozwolenie wydane na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r., ponieważ stosowanie tej normy prawnej do osób posiadających pozwolenie na broń wydane w oparciu o przepisy nieobowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych prowadziłoby do sytuacji, w której strona samodzielnie decydowałaby o ilości egzemplarzy broni, jaką chce posiadać, co jest sprzeczne zarówno z literalnym brzmieniem przepisu art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, jak i jego celem. Oznacza to, że nie są trafne zarzuty przedstawione w skardze dotyczące naruszenia art. 52 oraz 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji. Błędne jest też stanowisko skarżącego, że z mocy art. 53 ustawy o broni i amunicji, mimo wejścia w życie nowej ustawy wszelkie postępowania wszczęte przed dniem wejścia w życie nowych przepisów, mimo braku określenia w decyzji pozwolenie na broń liczby egzemplarzy organ nadal był zobowiązany wystawiać zaświadczenia na nabycie tylu egzemplarzy broni ile zażyczył sobie posiadacz pozwolenia niezależnie od daty złożenia wniosku. Przepis art. 53 ustawy o broni i amunicji stanowi, że do nie zakończonych decyzją ostateczną postępowań w sprawach pozwoleń na broń stosuje się przepisy dotychczasowe. Skarżący decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] września 1999 nr [...] otrzymał pozwolenie na posiadanie broni palnej do celów łowieckich. Decyzja ta stała się ostateczna przed [...] marca 2000 r., tj. datą wejścia w życie ustawy o broni i amunicji z [...] maja 1999 r. Dlatego wskazany przepis tej ustawy nie ma zastosowania do wniosku skarżącego z [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie wydania zaświadczenia na zakup broni. Na koniec, należy odnieść się do zarzutu skargi naruszenia art. 7a i art. 81a § 1 k.p.a. Nie ulega wątpliwości, że na korzyść strony (skarżącego) powinny być rozstrzygane wątpliwości dotyczące stanu prawnego. Dzieje się tak, ponieważ jako słabsza niż państwo, strona stosunku administracyjnoprawnego, nie może ponosić negatywnych dla siebie konsekwencji tego, że państwo nie jest w stanie jasno sformułować przepisu prawa administracyjnego. Skoro zatem, po przeprowadzeniu wykładni, nadal istnieje niejasność co do brzmienia przepisu, należy przyjąć takie jego rozumienie, jakie jest korzystne dla strony. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ I instancji oraz Komendant Główny Policji nie mieli trudności z ustaleniem treści normy prawnej. W konsekwencji, brak było podstaw do posiłkowania się wymogiem rozstrzygania wątpliwości na korzyść skarżącego. Oba organy prawidłowo bowiem uznały, że art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji ma zastosowanie do osób, które posiadają pozwolenie wydane na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. Stosowanie tej normy do osób posiadających pozwolenia wydane na podstawie przepisów nieobowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych prowadziłoby do sytuacji, w której strona samodzielnie decydowałaby o liczbie egzemplarzy broni, którą chce posiadać, co byłoby sprzeczne zarówno z brzmieniem przepisu art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji jak i jego celem. Nadto zasada określona w art. 7a k.p.a., jak prawidłowo przyjął organ, ma zastosowanie do postępowań administracyjnych, których przedmiotem jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia. Zaświadczenie na zakup broni (lub odmowa jego wydania) nie rozstrzyga sprawy administracyjnej i nie tworzy nowej sytuacji prawnej. Skarżący pomimo odmowy wydania przedmiotowego zaświadczenia nadal posiada pozwolenie na broń i bronią tą dysponuje. W sprawie nie miał też zastosowania art. 81a § 1 k.p.a. z przyczyn wskazanych powyżej jak również z uwagi, że stan faktyczny spawy został ustalony prawidłowo, i jest bezsporny. Wskazany przepis zaś dotyczy niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, co w sprawie nie miało miejsca. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 132ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło