II SA/Wa 1469/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku R. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, adwokata w sprawie ze skargi R. H. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać R. H. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. R. H., po wydaniu w niniejszej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 17 grudnia 2008 r. wyroku, oddalającego jego skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2008 r. w przedmiocie wysokości świadczenia w drodze wyjątku, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jest osobą całkowicie i trwale niezdolną do pracy, jest zadłużony w opłatach za mieszkanie spółdzielcze na kwotę 25.517,69 zł (stan na dzień 5 czerwca 2006 r.) i brakuje mu środków na rehabilitację oraz na dietę. Podniósł też, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a jego dochód stanowi renta w wysokości 636,29 zł oraz zasiłek stały z ośrodka pomocy społecznej. Skarżący oświadczył ponadto, że oprócz mieszkania spółdzielczego o powierzchni 51,89 m2 nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Jednocześnie wskazał, że na koszty utrzymania mieszkania składa się czynsz w wysokości 374,83, opłaty za energię elektryczną – 57,35 oraz gaz – 48 zł za dwa miesiące. Podał też, że ponosi koszty leczenia w wysokości 80 zł oraz telefonu - 25 zł miesięcznie i jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym w wysokości 100 zł miesięcznie. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na R. H. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi R. H. jest świadczenie w drodze wyjątku przyznane mu przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżący z mocy prawa zwolniony jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych. Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie, dotyczącym zastępstwa prawnego. Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja skarżącego jest bardzo trudna – jest osobą całkowicie i trwale niezdolną do pracy, utrzymującą się z renty w wysokości 636,29 zł oraz zasiłku stałego z ośrodka pomocy społecznej. Ponadto skarżący ma zaległości czynszowe oraz obciąża go obowiązek alimentacyjny na kwotę 100 zł miesięcznie. Należało więc uznać, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Jednocześnie - w związku z tym, że skarżący, wnosząc o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, wskazał, że jego wniosek obejmuje przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia zarówno radcy prawnego, jak i adwokata – przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Brak jest bowiem podstaw, aby przyznać prawo pomocy również w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ w danej sprawie można ustanowić dla strony tylko jednego pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.