II SA/Wa 1470/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-08
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia specjalnego (renty specjalnej) skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, to czy może również uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia specjalnego (renty specjalnej) jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. W związku z tym, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zbędne. Jednocześnie, skarżący może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co w tym przypadku zostało wykazane ze względu na niskie dochody i wysokie wydatki.Stan faktyczny
W. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Rady Ministrów odmawiającą przyznania świadczenia specjalnego (renty specjalnej). Skarżący wskazał, że jego dochód z emerytur wynosi 1.499,50 zł miesięcznie, a ponosi wysokie koszty utrzymania domu i leków. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano W. B. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku W. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] sierpnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego postanawia: przyznać W. B. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.
W. B. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną M. F. Na dochód rodziny składa się emerytura skarżącego, w wysokości 873,76 zł oraz emerytura jego żony, w wysokości 625,74 zł. Jednocześnie podał, że posiada dom o wielkości 100 m2, a oprócz tego nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Do wniosku dołączył m.in. fakturę VAT za energię elektryczną, faktury VAT za leki, dokumentację medyczną.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na W. B. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Przedmiotem skargi W. B. jest odmowa przyznania mu przez Prezesa Rady Ministrów renty specjalnej.
Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżący z mocy prawa zwolniony jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków.
Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja finansowa skarżącego jest trudna. Utrzymuje się wraz z żoną ze świadczeń emerytalnych, w łącznej wysokości 1.499,50 zł.
Z tej kwoty około 400 zł wydaje na leki dla siebie i żony, ponosi też koszty utrzymania domu – duży wydatek stanowi opłata rachunków za energię elektryczną oraz opał.
W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło