II SA/Wa 1471/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. G. z dnia 6 maja 2011 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty specjalnej postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla K. G. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie. K. G. reprezentowany przez pełnomocnika – G. G. (ojca) - zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj.o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z podanej przez skarżącego, w rubryce 10. formularza wniosku, kwoty dochodu miesięcznego wynika, że dochód ten, w dwuosobowym gospodarstwie domowym, które prowadzi wraz z ojcem, wynosi 268 zł netto. Źródłem zaś tego dochodu są przyznane skarżącemu świadczenia rodzinne (v. złożone do akt, na wezwanie z dnia 23 maja 2011 r., dokumenty źródłowe). Nadto, ze złożonych dokumentów źródłowych wynika, że ojciec skarżącego w 2010 r. nie osiągnął żadnego dochodu, a rodzina co najmniej od lipca 2010 r. korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Jednocześnie wnioskodawca oświadczył, że ani on ani jego ojciec nie posiadają żadnego majątku, a lokal mieszkalny, który zajmują jest "mieszkaniem lokatorskim". W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi K. G., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja rozstrzygająca o prawie do świadczenia przewidzianego w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), a więc akt administracyjny ściśle dotyczący praw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. W myśl zaś art. 246 § 1 ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżący wykazał, że osiągany w jego gospodarstwie domowym dochód sprowadza się do świadczeń rodzinnych w podanej wyżej kwocie, uzupełnianych zasiłkami celowymi i okresowymi z pomocy społecznej. W konsekwencji oznacza to, że skarżący nie posiada środków na pokrycie wydatków związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono, jak w pkt 2 sentencji.