II SA/Wa 1486/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.) Sędzia WSA Bronisław Szydło Asesor WSA Janusz Walawski Protokolant: Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia na stanowisko służbowe oddala skargę Decyzją z dnia [...]marca 2005 r. Szef Służby Celnej, na podstawie art. 18 ust 2 i 6 w związku z art. 17 ust 1b ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej /Dz. U. z 2004 r., Nr 156, poz. 1641 ze zm./ przeniósł Pana J.L. na stanowisko inspektora celnego wraz z etatem od dnia [...] maja 2005 r. z Izby Celnej w K. do pełnienia służby w Izbie Celnej w B.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej, część granicy polskiej, t.j. granica polsko-niemiecka, polsko – czeska, polsko – słowacka i polsko – litewska uległa zmianie z punktu widzenia kontroli celnej, a obecna granica wschodnia, stała się zewnętrzną granicą Unii Europejskiej. W związku z powyższym w izbach celnych usytuowanych na zachodzie i południu kraju zmniejszyła się ilość wykonywanych zadań, natomiast powstała konieczność zwiększenia obsady kadrowej w izbach celnych położonych na wschodzie kraju. Po dokonaniu analizy aktualnych zadań Służby Celnej opracowana została celowa obsada etatowa izb celnych, którą w dniu 28 października 2004 r. zatwierdził Szef Służby Celnej. W oparciu o powyższy dokument wystąpiła konieczność zwiększenia obsady etatowej Izby Celnej w B., przy jednoczesnym zmniejszeniu obsady etatowej Izby Celnej w K.. Zgodnie z art. 18 ust 2 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusza celnego można, gdy wymagają tego ważne względy służbowe, przenieść na takie samo lub równorzędne stanowisko do innego urzędu, w tej samej miejscowości. Wskazane względy służbowe spowodowały potrzebę przeniesienia w/w z Izby Celnej w K. do Izby Celnej w B. na stanowisko inspektora celnego. Podejmując decyzję wzięto pod uwagę kwalifikacje, przygotowanie zawodowe a także kryterium określone w części III Kryteria i kolejność wyłaniania osób do procesu alokacji kadr zawarte w "Protokole uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji kadr w Służbie Celnej zawartym pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów do Spraw Alokacji Kadr Służby Celnej, a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej z dnia 30 września 2003 r. W dniu 6 kwietnia 2005 r. pan J. L. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wniosku w/w prosił o uwzględnienie jego sytuacji rodzinnej. Wskazał, że jego żona studiuje na [...] roku na [...] Uniwersytetu S. w C.. Jej kierunek studiów jest ściśle związany z miejscem gdzie mieszkają i pracują. Podkreślił również, że żona jest Dyrektorem [...] w G., a od [...] lat prowadzi Zespół "[...].". Podkreślił również, że jego [...] letnia teściowa ma kłopoty z poruszaniem się i wymaga pomocy osób trzecich. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Szef Służby Celnej, na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 2 – Kodeksu postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm./ w związku z art. 81 ust 2 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej /Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 i Nr 273, poz. 2703, po rozpatrzeniu wniosku pana J.L. o ponowne rozpatrzenie sprawy przeniesienia służbowego na podstawie decyzji z dnia 1[...] marca 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została ze względu na wystąpienie ważnych względów służbowych t.j. aktualne potrzeby kadrowe Służby Celnej związane z koniecznością zapewnienia sprawnego funkcjonowania jednostek organizacyjnych Służby Celnej usytuowanych na wschodniej granicy kraju, która z dniem 1 maja 2005 r. została zewnętrzną granicą Unii Europejskiej. W uzasadnieniu decyzji przytoczone jest kryterium w oparciu o które wnioskujący został wytypowany do procesu alokacji t.j. w pkt 7 część III protokołu, a ponadto wskazał, że w Oddziale Celnym w C., w którym pan J.L. pełni służbę, docelowa obsada kształtuje się na poziomie dużo niższym niż poziom zatrudnienia na dzień wydania przedmiotowej decyzji – z uwagi na ograniczenie części zadań. Zatem w odniesieniu do wnioskodawcy kryterium to zostało zastosowane zasadnie. Dyrektor Izby Celnej chociaż miał takie uprawnienie, nie wyłączył wnioskodawcy ze względu na jego szczególne kwalifikacje i specjalistyczne umiejętności /pkt 3 część III wyżej cytowanego protokołu/ z procesu alokacji. Przedstawione przez pana J. L. okoliczności związane z sytuacją rodzinną nie należą do przesłanek wyłączających możliwość przeniesienia określonych w art. 19 ustawy o Służbie Celnej. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi Pan J. L. podkreślił, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej, ponadto nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego i nie uwzględnia jego sytuacji rodzinnej. W uzupełnieniu skargi J. L. wskazał, że w kwietniu 2005 r. rozpoczęły się poważne problemy zdrowotne jego żony, stanowiące zagrożenie dla jej życia, przeszła dwie poważne operacje lewej nerki. W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje; Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny, nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje rozstrzygnięcie zapadłe w sprawie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust 2 i 6 w związku z art. 17 ust 1b ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej /Dz. U. z 2004 r., Nr 156, poz. 1641 ze zm./. Z treści art. 18 ust 2 cytowanej ustawy wynika, że funkcjonariusza celnego można, gdy wymagają tego ważne względy służbowe, przenieść na takie samo lub równorzędne stanowisko do innego urzędu w tej samej lub innej miejscowości. Wobec tego, że wystąpiły ważne względy służbowe t.j. nastąpiło zmniejszenie ilości zadań służbowych w izbach celnych położonych na zachodzie kraju w związku z przystąpieniem do Unii Europejskiej, co wymogło zmniejszenie obsady etatowej w izbach zachodnich i zgodnie z zatwierdzoną w dniu 28 października 2004 r. przez Szefa Służby Celnej docelową obsadą etatową izb celnych należało w izbie celnej w której dotychczas skarżący pełnił służbę zmniejszyć obsadę etatową o co najmniej 300 etatów, natomiast Izba Celna w B. wymagała zwiększenia obsady etatowej o co najmniej 200 etatów, a skarżący spełniał kryterium pomocnicze i został przeniesiony do pełnienia służby w innej Izbie Celnej. Kryterium pomocnicze ustalone zostało w Protokole uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji kadr w Służbie Celnej zawartym pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów do Spraw Alokacji Kadr Służby Celnej a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej z dnia 30 września 2003 r. Skarżący spełniał kryterium pomocnicze, stanowiące podstawę do wyłonienia kolejnej grupy funkcjonariuszy do przeniesienia t.j. osoba wykonywająca dotychczasowe zadania, które ulegną likwidacji lub ograniczeniu w macierzystej izbie celnej, o ile nie będzie możliwości przekwalifikowania lub przeniesienia do innej komórki organizacyjnej lub na inne stanowisko w tej izbie. Przesłanki wyłączające możliwość przeniesienia funkcjonariusza celnego określa art. 19 ustawy o Służbie Celnej który stanowi, że nie można bez zgody zainteresowanego przenieść do pełnienia służby w innej miejscowości kobiety w ciąży ani funkcjonariusza celnego samodzielnie sprawującego opiekę nad dzieckiem do lat 14. Żadna z przesłanek zawartych w art. 19 ustawy, nie ma zastosowania w stosunku do skarżącego. W ocenie Sądu, nie można zgodzić się z interpretacją dokonaną przez organ przepisu art. 81 ust 2 ustawy o Służbie Celnej, który wywodzi, że obowiązek stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego powstaje z chwilą złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdaniem Sądu odesłanie w cytowanym przepisie do przepisów Kpa dotyczy całego postępowania, o jakim mowa w art. 81 ust 1 ustawy o Służbie Celnej, a nie tylko wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wynika to z literalnej treści tego przepisu, w którym jest mowa o "postępowaniu", a nie jedynie "fragmencie tego postępowania" w zakresie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przyjęcie odmiennych twierdzeń stanowiłoby zaprzeczenie racjonalności ustawodawcy, który kontroli sądu administracyjnego poddawałby decyzję wydaną na wskutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy /art. 81 ust 3 ustawy/, a wyłączałby taką kontrolę w stosunku do decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu jednak nie nastąpiło takie naruszenie przepisów prawa procesowego, które miałoby wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Jak wyżej wskazano, materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust 2 omawianej ustawy. W powołanym przepisie użyto określenia prawnie niezdefiniowanego, a mianowicie "ważne względy służbowe" /tzw. wyrażenia nieostrego /, co oznacza, że sposób rozstrzygnięcia został pozostawiony tzw. uznaniu administracyjnemu. Decyzje wydane w granicach tzw. uznania administracyjnego wymagają wnikliwego i logicznego uzasadnienia. W przedmiotowej sprawie organ w sposób wyczerpujący zebrał, rozpatrzył i ocenił cały materiał dowodowy, oraz wyczerpująco uzasadnił swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 Kpa. Przedmiotowa decyzja nie narusza także wykazanych przepisów Konstytucji RP. Zakres ochrony rodziny, macierzyństwa i rodzicielstwa w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych przez osoby posiadające status funkcjonariusza celnego określony został w art. 19 i 43 ustawy o Służbie Celnej. Ochrona ta przewiduje zakaz przenoszenia funkcjonariusza celnego, jedynie samodzielnie sprawującego opiekę nad dzieckiem do lat 14 i kobiety w ciąży. Wskazać ponadto należy, że wyrażenie zgody, na mianowanie do Służby Celnej, co prowadzi do powstania stosunku służbowego, powoduje , że oprócz szczególnych uprawnień przyznanych funkcjonariuszowi celnemu, nakłada się na niego także ograniczenia i obowiązki nie znane innych stosunkach prawnych. Decydując się zatem na podjęcie służby funkcjonariusz celny musi liczyć się w większą dyspozycyjnością i podporządkowaniem, co wiąże się z możliwością przeniesienia w każdym czasie funkcjonariusza celnego na stałe, o ile wystąpią ważne względy służbowe. Wyjaśnić również należy, że rozpoznając skargę w sprawie niniejszej Sąd nie mógł brać pod uwagę okoliczności powołanych w uzupełnieniu skargi z dnia 20 marca 2006 r., ponieważ nie istniały one w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie , na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji