II SA/Wa 1489/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącego R. P. adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym w dniu [...] stycznia 2013 r. na urzędowym formularzu PPF) skarżący R. P. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika (radcy prawnego lub adwokata). Z oświadczeń zawartych we wniosku oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami, którzy pobierają świadczenia emerytalne – ojciec w wysokości 2.166,75 zł brutto, a matka – w kwocie 1.497,72 zł brutto. Skarżący ma orzeczoną całkowitą niezdolność do pracy do dnia [...] lipca 2013 r. (orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. w aktach administracyjnych sprawy). Jedyny dochód skarżącego stanowią świadczenia, które otrzymuje z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w T. w postaci zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł oraz zasiłku stałego w kwocie 389 zł. Cały majątek rodziny skarżącego wyczerpuje mieszkanie o powierzchni 54,10 m kw. Rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, na wstępie podnieść należy, że stosownie do treści przepisu art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej p.p.s.a.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Mając na uwadze przedmiot niniejszej sprawy (odmowa przyznania świadczenia w drodze wyjątku), wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od kosztów sądowych pozostaje bezprzedmiotowy. Zatem rozpoznaniu będzie podlegać wyłącznie żądanie dotyczące ustanowienia pełnomocnika. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Oceniając przedmiotowy wniosek, stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie. Dochody skarżącego i jego rodziców, które łącznie oscylują wokół kwoty 4.200 zł brutto miesięcznie, po opłaceniu kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, pozwalają jedynie na skromne życie. Ze środków jakimi skarżący dysponuje – w szczególności w kontekście świadczeń uzyskiwanych w ramach świadczeń rodzinnych i pomocy społecznej – z całą pewnością nie jest w stanie opłacić wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z wyboru. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.