II SA/Wa 1494/07

PostanowienieWSA w Warszawie2008-01-07

Skład orzekający: Adam Lipiński, Janusz Walawski, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania egzekucyjnego, ale posiadająca interes prawny wynikający z przepisów prawa materialnego, może wnieść skargę na postanowienie organu egzekucyjnego, i od kiedy biegnie termin do wniesienia takiej skargi?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Choć skarżący, niebędący stroną postępowania egzekucyjnego, może posiadać interes prawny w jego wyniku, termin do wniesienia skargi biegnie od daty doręczenia postanowienia osobie, której zostało ono doręczone, a nie od daty, w której skarżący uzyskał wiedzę o jego istnieniu w inny sposób.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. S. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM) z dnia [...] kwietnia 2007 r., które uznało zarzuty B. S. w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym przymusowego wykwaterowania za uzasadnione. Skarżący, były mąż B. S., twierdził, że ma interes prawny w zaskarżeniu tego postanowienia, ponieważ nie zajmując lokalu, jest obciążany kosztami jego czynszu. Skarga została złożona w dniu [...] lipca 2007 r., a skarżący podał, że uzyskał postanowienie w dniu [...] czerwca 2007 r. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku legitymacji skargowej skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Wa 1494/07 POSTANOWIENIE 7 stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Janusz Walawski, Asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi L. S. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2007 r. [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za uzasadnione postanawia: odrzucić skargę. Sygn. II SA/Wa 1494/07 UZASADNIENIE W dniu [...] maja 2006 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w O. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym w sprawie przymusowego wykwaterowania B. S. z lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w S. Tytuł wykonawczy z [...] maja 2006 r. B. S. otrzymała w dniu [...] maja 2006 r. W dniu [...] sierpnia 2006 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w O. wydał, na podstawie art. 143 § 1 punkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), zwanej dalej także "ustawą egzekucyjną", postanowienie wzywające B. S. do natychmiastowego opróżnienia lokalu. Postanowienie to B. S. otrzymała w dniu [...] sierpnia 2006 r. W dniu [...] sierpnia 2006 r. B. S. wniosła zarzut od tytułu wykonawczego uznając, że przysługuje jej lokal socjalny lub mieszkanie zastępcze. W dniu [...] stycznia 2007 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w O. wydał postanowienie, w którym uznał zarzuty B.S. od tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. za nieuzasadnione. Organ wskazał bowiem, że żądanie mieszkania zastępczego lub lokalu socjalnego nie mieści się w katalogu art. 33 ustawy egzekucyjnej, który określa, co może być przedmiotem zarzutu. Podstawą tego postanowienia był art. 34 § 1 i § 2 ustawy egzekucyjnej. Po wniesieniu przez B. S. zażalenia na postanowienie z [...] stycznia 2007 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i uznał zarzuty żalącej się za uzasadnione. Organ odwoławczy uznał bowiem, że wydane wobec strony "zarządzenie" Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w O. z dnia [...] lutego 2006 r., stanowiące podstawę egzekucji, nie mogło zastąpić decyzji administracyjnej, a tylko w drodze decyzji możliwe było nałożenie obowiązku prawnego polegającego na przymusowym wykwaterowaniu. Dlatego wpisana w rubryce 24 tytułu wykonawczego z [...] maja 2006 r. podstawa prawna obowiązku (zarządzenie z [...] lutego 2006 r.) nie została spełniona, co czyni zasadnym zarzut naruszenia art. 33 punkt 3 ustawy egzekucyjnej. Ponadto organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z § 2 punkt 4 porozumienia z dnia [...] stycznia 2005 r. w sprawie powierzenia zadań w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym należących do Wojewody W. ([...]), w którym to porozumieniu powierzono egzekucję tych obowiązków Dyrektorowi Oddziału Regionalnego WAM w O., Dyrektor ten zobowiązany jest do posługiwania się pieczęcią informującą o działaniu z upoważnienia Wojewody. Tymczasem w rubryce 35 tytułu wykonawczego z [...] maja 2006 r. posłużono się pieczęcią bez takiej informacji. Organ egzekucyjny I instancji naruszył przez to, w ocenie organu egzekucyjnego odwoławczego, art. 33 punkt 9 ustawy egzekucyjnej. Mając na uwadze te dwa uchybienia organ odwoławczy orzekł reformatoryjnie i uznał zarzuty B. S. za zasadne (art. 138 § 1 punkt 2 Kpa). Uznał też, że na podstawie art. 34 § 4 ustawy egzekucyjnej postępowanie egzekucyjne powinno zostać przez organ egzekucyjny umorzone. Zarządzenie z [...] lutego 2006 r., tytuł wykonawczy z [...] maja 2006 r., postanowienie z [...] sierpnia 2006 r., postanowienia z [...] stycznia 2007 r. i [...] kwietnia 2007 r., doręczane były jedynie B. S. Postanowienie z dnia [...] kwietnia 2007 r. zostało jej doręczone w dniu [...] kwietnia 2007 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie z [...] kwietnia 2007 r. złożył były mąż B. S., L. S. Skarga została złożona w dniu [...] lipca 2007 r., a skarżący, jak podał w skardze, "otrzymał" postanowienie z [...] kwietnia 2007 r. w dniu [...] czerwca 2007 r. W skardze uznał, że uchybienia procesowe w tytule wykonawczym z [...] maja 2006 r. nie uzasadniały oceny, że zarzuty B. S. od tego tytułu są zasadne. Organ odwoławczy powinien, w ocenie skarżącego, jedynie uchylić postanowienie z [...] stycznia 2006 r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podkreślił, że ma interes prawny w zaskarżeniu postanowienia, gdyż nie zajmując lokalu od [...] po rozwodzie z żoną, obciążany jest kosztami czynszu. Zaniechanie eksmisji B. S. powoduje, że nie może on "zdać" mieszkania do zasobów Agencji. Ocenił, że wydanie postanowienia z [...] kwietnia 2007 r. kończy postępowanie egzekucyjne w sytuacji, gdy powinno być ono kontynuowane. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie uznając, że skarżący nie ma interesu prawnego w złożeniu skargi, nie był stroną postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec B. S. i nie doręczono mu zaskarżonego postanowienia. Nie ma on więc legitymacji skargowej w rozumieniu art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto organ powtórzył stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i ocenił, że wydanie zaskarżonego postanowienia nie uniemożliwia ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, po prawidłowo wydanym rozstrzygnięciu w kwestii przymusowego wykwaterowania i prawidłowo wydanym tytule wykonawczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, choć z innego powodu, niż wskazane w odpowiedzi organu na tę skargę. Stosownie do art. 50 § 1 ab initio Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Jedynie w odniesieniu do organizacji społecznej, która wnosi skargę w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, ustawa stawia dalszy warunek dopuszczalności wniesienia skargi, mianowicie wymóg, aby taka organizacja brała udział w postępowaniu administracyjnym. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, dla oceny dopuszczalności skargi L. S. na postanowienie z [...] kwietnia 2007 r. nie ma więc znaczenia, że nie brał on udziału w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wyłącznie wobec jego byłej żony. Jeżeli przepis prawa uzależnia jego sytuację prawną (obciąża go jakimś obowiązkiem prawnym) od faktu zamieszkiwania jego byłej żony w lokalu w S., to ocenić należy, że skarżący ma interes prawny (nie tylko faktyczny) w określonym zakończeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec B. S. Przepisem takim, w ocenie Sądu, jest art. 37 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Choć wprost przepis ten tego nie przesądza, to jednak przyjąć należy, że do uiszczania opłat z tytułu zajmowania lokalu przyznanego w drodze decyzji zobowiązane są nie tylko (solidarnie) wszystkie osoby pełnoletnie faktycznie w nim zamieszkałe (art. 37 ust. 2), ale też ta osoba, która w nim nie mieszka, ale dysponuje tytułem prawnym do lokalu (art. 37 ust. 1). To, czy postępowanie egzekucyjne wobec B. S. będzie kontynuowane, a ponadto jak się ono zakończy, wpływa na sytuację prawną skarżącego (vide też wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 lipca 2006 r., II SA/Wa 635/06, LEX Nr 271493). Jak wynika ze skargi, skarżący ma interes prawny w zaskarżeniu postanowienia z [...] kwietnia 2007 r., gdyż nie zajmując lokalu od [...] jest obciążany kosztami jego czynszu. Przyjmując więc, że skarżący ma interes prawny w zaskarżeniu postanowienia Prezesa WAM, Sąd był zobowiązany do oceny kwestii terminu do wniesienia skargi w niniejszej sprawie. Otóż zgodnie z art. 53 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę wnosi się w terminie 30 dni od doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W niniejszym postępowaniu skarżącemu nigdy nie zostało doręczone zaskarżone postanowienie. Jak wynika z jego oświadczenia złożonego na rozprawie, postanowienie uzyskał będąc w siedzibie Oddziału Regionalnego WAM w O. w dniu [...] czerwca 2007 r. Takie odebranie postanowienia nie jest jednak jego formalnym, rodzącym skutki prawne doręczeniem, które otwierałoby termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Sąd uznał więc, że termin do wniesienia skargi przez skarżącego związany jest z doręczeniem postanowienia jego byłej żonie – skarżący mógłby wnieść skargę w terminie 30 dni od otrzymania przez nią tego postanowienia, co nastąpiło w dniu [...] kwietnia 2007 r. (vide zwrotne potwierdzenie zawarte w aktach administracyjnych sprawy). Skoro skarga została wniesiona w dniu [...] lipca 2007 r., to oczywiste jest uchybienie terminu przewidzianego na jej wniesienie. Sąd zauważa, że ustawa procesowa nie stanowi wprost, w jakim sposób ustalać początek terminu wniesienia skargi w sytuacji, jak w niniejszej sprawie. Art. 53 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazuje, że początek tego terminu wiąże się z doręczeniem rozstrzygnięcia skarżącemu, choć art. 50 § 1 uprawnia do wniesienia skargi nie tylko tego, komu to rozstrzygnięcie zostało doręczone, lecz także tego, kto ma interes wynikający z przepisów prawa materialnego do zaskarżenia danego rozstrzygnięcia. Art. 50 § 1 abstrahuje zatem od faktu doręczenia (braku doręczenia) rozstrzygnięcia. Sąd wskazując na tę niekonsekwencję ustawy ocenił, że niedopuszczalne byłoby stanowisko, według którego skarga może być w takiej sytuacji wniesiona zawsze, beż żadnego czasowego ograniczenia. Doprowadziłoby to bowiem do stanu ciągłej niepewności prawnej co do legalności danego rozstrzygnięcia, godziłoby w zasadę pewności obrotu prawnego i trwałości podejmowanych rozstrzygnięć administracyjnych (vide też postanowienie WSA w Opolu 15 maja 2006 r., II SA/Op 65/06, i podaną tam argumentację, ONSAiWSA 2007/2/31). Jeśli w ocenie skarżącego powinien on być stroną prowadzonego postępowania egzekucyjnego i otrzymać zaskarżone postanowienie, obowiązujące przepisy przewidują właściwą drogę ochrony prawnej. Niezależnie zatem od kwestii interesu prawnego skarżącego, skarga wniesiona przez niego w niniejszej sprawie podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 punkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło