II SA/Wa 1494/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-05
Skład orzekający: Ewa Pisula – Dąbrowska, Stanisław Marek Pietras, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może stwierdzić wygaśnięcie nakazu mieszkaniowego wydanego ponad 65 lat temu, jeśli strona dobrowolnie opuściła lokal i wybudowała własny dom, a wygaśnięcie nakazu leży w interesie społecznym?Ratio decidendi
Nakaz mieszkaniowy z 1951 roku stał się bezprzedmiotowy z powodu dobrowolnego wymeldowania się strony w 1983 roku, zawarcia nowego związku małżeńskiego i wybudowania własnego domu. W takiej sytuacji, stwierdzenie wygaśnięcia nakazu leży w interesie społecznym, ponieważ pozwala na przydzielenie lokalu czynnym żołnierzom zawodowym i przyspiesza proces ich zasiedlania, co uzasadnia wydanie zaskarżonych decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą wygaśnięcie nakazu mieszkaniowego z 1951 r. Skarżący kwestionował zasadność tej decyzji, twierdząc, że lokal nadal jest użytkowany przez niego i jego córkę, a centrum jego życia znajduje się przy tej ulicy. Wskazywał, że nakaz nigdy nie został cofnięty, a jego uchylenie po 64 latach jest krzywdzące. Organ uznał, że nakaz stał się bezprzedmiotowy, ponieważ skarżący wymeldował się z lokalu w 1983 r., wyprowadził dobrowolnie i wybudował własny dom.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Sławomir Antoniuk, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia nakazu mieszkaniowego - oddala skargę -
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), dalej jako kpa, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] z dnia [...] maja 2015 nr [...], którą to decyzją stwierdzono wygaśnięcie nakazu mieszkaniowego nr 28 z dnia 30 października 1951 r. Komendanta Głównego Zarządu Informacji Wojska Polskiego przyznającego H.P. lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w [...]. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 kpa oraz art. 13 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 z późn. zm.).
W motywach uzasadnienia organ podał, że przedmiotowy lokal mieszkalny nr [...] położony w [...] przy ul. [...] został przydzielony H.P. na podstawie nakazu mieszkaniowego nr [...] z dnia [...] października 1951 r. Nakaz uwzględniał trzech członków rodziny. Małżeństwo H.P. i J.P. zostało rozwiązane [...] sierpnia 1980 r. W 1983 roku H.P. wymeldował się z tegoż lokalu. W lokalu pozostała była żona J.P. , która zawarła nowy związek małżeński z C.N. Organ w dniu [...] maja 1987 r. wyraził zgodę na zameldowanie C.N., który zmarł w dniu [...] grudnia 1991 r. J.N. zmarła w dniu [...] sierpnia 2013 r.
W dniu 25 lutego 2014 r. do organu wpłynęło pismo H.P. z dnia 19 lutego 2014 r., w którym wnioskował o przeznaczenie przedmiotowego lokalu do sprzedaży i przyznania mu prawa pierwszeństwa do jego nabycia. Organ ustalił, że wnioskodawca wymeldował się z przedmiotowego lokalu w 1983 roku. Wyprowadzka nastąpiła dobrowolnie, ponadto że w 1983 roku zakończył on budowę domu jednorodzinnego w [...] (powiat [...]).
W tej sytuacji organ uznał za bezprzedmiotowy nakaz mieszkaniowy Komendanta Głównego Zarządu Informacji Wojska Polskiego nr [...] z dnia [...] października 1951 r., który przyznawał H.P. lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w [...]. Organ stwierdził, że szeroko pojęty interes społeczny przemawia za uznaniem, że prawo H.P. do przedmiotowego lokalu wygasło.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi H.P. do tutejszego Sądu.
Kwestionując zasadność skarżonej decyzji, skarżący poniósł, że jest ona dla niego krzywdząca. Twierdził, że przedmiotowy lokal nadal jest użytkowany zarówno przez niego, jak i jego córkę – K. G.. Wskazywał, że jego centrum życiowe znajdowało się i znajduje przy ul. [...] w [...]. Wywodził, że nakaz mieszkaniowy z 1951 r. nigdy wcześniej nie został cofnięty, a jego uchylenie po 64 latach jest niezrozumiałe i krzywdzące. Wniósł o utrzymanie w mocy nakazu mieszkaniowego z dnia [...] października 1951 r., który przyznawał mu prawo do przedmiotowego lokalu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że prawo do przedmiotowego lokalu zostało przyznane byłej małżonce skarżącego. Trwałe i dobrowolne opuszczenie przez skarżącego lokalu, potwierdzone wymeldowaniem w 1983 roku, spowodowało, że przydział z 1951 roku utracił cel, dla którego został wydany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że skarżący otrzymał nakaz mieszkaniowy nr [...] z [...] października 1951 r. do lokalu nr [...], położonego w [...] przy ul. [...]. Ze służby skarżący został zwolniony w 1953 roku. Bezsporne też jest, że po rozwodzie z J.P. (1980 r.) wymeldował się z tego lokalu dobrowolnie w 1983 r. Bezsporne również jest, iż skarżący zawarł nowy związek małżeński, nabył nieruchomość w [...] (1978 r.), w których pobudował budynek mieszkalny (1988 r.).
Stosownie do art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23), organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja:
1) stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony;
2) została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku.
§ 2. Organ administracji publicznej, o którym mowa w § 1, uchyli decyzję, jeżeli została ona wydana z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności, a strona nie dopełniła tych czynności w wyznaczonym terminie.
§ 3. Organ stwierdza wygaśnięcie decyzji lub uchyla decyzję na podstawie przepisów § 1 i 2 w drodze decyzji.
Sporne w sprawie było, czy zaistniały przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia nakazu mieszkaniowego nr [...] z dnia [...] października 1951 r. wydanego przez Komendanta Głównego Zarządu Informacji Wojska Polskiego.
W ocenie Sądu, ww. nakaz mieszkaniowy z 1951 roku stał się bezprzedmiotowy z powodu rezygnacji przez skarżącego z uprawnień do lokalu w 1983 roku (wymeldowania się). Po zrezygnowaniu przez skarżącego z uprawnień, prawo do lokalu nabyła jego pierwsza żona J.P. , która weszła w stosunek najmu. Za zgodą organu w lokalu zameldowany został również drugi mąż J.P. – C.N. Zdaniem Sądu, trudno uznać za wiarygodne, rozpoznając skargę przez pryzmat doświadczenia życiowego, że skarżący po rozwodzie z J.P. (1983 r.), zawarciu nowego związku małżeńskiego, wybudowaniu domu mieszkalnego w [...] Powiat [...] (1988 r.), swoje centrum życiowe ulokował w lokalu zajmowanym przez byłą żonę, zwłaszcza, że za zgodą organu w lokalu tym zameldowany został (1987 r.) kolejny mąż J.P. – C.N.
W ocenie Sądu, rezygnacja skarżącego z przedmiotowego lokalu w 1983 roku (dobrowolne wymeldowanie) w połączeniu z szeroko rozumianym interesem społecznym w pełni uzasadniała wydanie zaskarżonych decyzji.
Podkreślić należy, iż norma art. 162 § 1 pkt 1 kpa przewiduje alternatywnie dwie sytuacje, które uprawniają do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji: po pierwsze gdy decyzja stała się bezprzedmiotowa (...), po drugie gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony.
W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z drugą sytuacją przewidzianą w art. 162 § 1 pkt 1, a mianowicie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji (nakazu mieszkaniowego) z uwagi na to, że leży to w interesie społecznym.
Wyeliminowanie nakazu mieszkaniowego z 1951 roku leży w interesie społecznym, bowiem jego wygaśnięcie pozwoli organowi na przydzielenie przedmiotowego lokalu czynnym żołnierzom zawodowym i przyspieszy proces ich zasiedlania. Skarżący został zwolniony ze służby w 1953 roku (nie posiada z tego tytułu żadnych uprawnień). Brak jest zatem podstaw do uznania, że pozostawienie w obrocie prawnym nakazu mieszkaniowego, wydanego na rzecz skarżącego ponad 65 lat temu, leży w szeroko pojętym interesie społecznym.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło