II SA/Wa 1506/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. K., Stowarzyszenia F. z siedzibą w B. w likwidacji, Stowarzyszenia Z. z siedzibą w B., Fundacji T. z siedziba w B. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu pisma z uwagi na nieuiszczenie opłaty skarbowej postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy - R. K. złożył wniosek o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z rodzicami – S. i J. K. Oświadczył, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnego majątku i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Jednocześnie podał, że rodzice otrzymują świadczenia emerytalne: matka w wysokości około 1.000 zł, a ojciec – około 3.000 zł. W celu ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony, wnioskodawca, pismem referendarza sądowego z dnia 18 października 2013 r., został wezwany do nadesłania - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania – kserokopii dokumentów, z których wynika wysokość świadczeń otrzymywanych przez rodziców, oświadczenia o wysokości stałych, niezbędnych kosztów utrzymania, kserokopii dokumentów poświadczających wysokość stałych kosztów utrzymania (opłat za energię elektryczną, gaz, wodę), wyciągu z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, zaświadczenia z właściwego Urzędu Pracy, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca - odnosząc się do ww. wezwania - w piśmie z dnia 12 listopada 2013 r. - wskazał, że jego rodzice nie wyrazili zgody na udostępnienie dokumentów dotyczących ich sytuacji majątkowej. Jednocześnie stwierdził, że informacje dotyczące jego samego podał już w formularzu wniosku. Postanowieniem z 19 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 1506/13 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił R. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 11 grudnia 2013 r. R. K. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia podnosząc, że wykazał, iż nie posiada żadnych dochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 246 § 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustawodawca użył w tym przepisie określenia " gdy wykaże ", co oznacza, że wnioskodawca ma obowiązek udowodnić i przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji określonej w art. 246 § 1 i 2 powołanej ustawy (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – komentarz" ; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek; wydanie II – Kantor Wydawniczy ZAKAMYCZE 2006; str. 554). W niniejszej sprawie treść oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu jest niewystarczająca do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego. Wezwanie do uzupełnienia wniosku miało na celu umożliwienie skarżącemu należytego udokumentowania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zakres żądanych dokumentów i informacji miał bowiem istotne znaczenie dla oceny zasadności wniosku. Skarżący konsekwentnie odmawia podania informacji dotyczących sytuacji majątkowej w prowadzonym gospodarstwie domowym. R. K. nie złożył stosownych wyjaśnień i nie przedstawił żądanych dokumentów na wezwanie referendarza sądowego. Nie przedstawił ich również składając sprzeciw od postanowienia referendarza, mimo że miał świadomość, iż ich brak był zasadniczym powodem odmowy przyznania prawa pomocy. Uchylając się od przedstawienia określonych dokumentów i oświadczeń na wezwanie sądu administracyjnego, strona powinna liczyć się z tym, że sąd nie będzie dysponował materiałem dowodowym wystarczającym do uwzględnienia jej wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 29 lipca 2009 r., sygn. akt II FZ 267/09). Sąd nie jest przy tym zobligowany do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń w sytuacji, gdy pełna ocena stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, z uwagi na postawę wnioskodawcy, nie jest możliwa. Analiza oświadczenia skarżącego złożonego na urzędowym formularzu PPF prowadzi do wniosku, iż wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, nie przedstawił on swojej sytuacji materialnej i rodzinnej w sposób wyczerpujący. R. K. nie nadsyłając żądanych dokumentów, a także nie wyjaśniając wszystkich wątpliwości, uniemożliwił Sądowi ustalenie, jakie są jego realne możliwości finansowe. Z uwagi na powyższe, nie można ocenić, czy w sprawie zaistniały przesłanki przyznania stronie prawa pomocy określone art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, co uzasadnia odmowę przyznania tego prawa. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.