II SA/Wa 1521/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędziowie WSA Olga Żurawska - Matusiak Sławomir Antoniuk Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 5 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej Kpa), art. 95 ust. 2 pkt 4 i ust. 3a i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.) oraz § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 1170), w dniu [...] czerwca 2014 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. wzywającą K. R. i A. R. do opróżnienia z osób i rzeczy lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w K.. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że przedmiotowy lokal mieszkalny został przydzielony decyzją nr [...] Naczelnika Wydziału Inwestycji i Remontów WUSW w K. z dnia [...] kwietnia 1989 r. K. R.. Uprawnieni do zamieszkania w lokalu zostali także jego żona A. R., córka J. R. oraz syn M. R.. Zarząd Budynków Komunalnych w K. w dniu [...] sierpnia 2010 r. wypowiedział K. R. umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego zawartą w dniu [...] czerwca 1989 r. z uwagi na powstałe zaległości czynszowe. KGP wyjaśnił, że zgodnie z art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, w przypadku zajmowania lokalu, pozostającego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby bez tytułu prawnego, wydaje się decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego. Natomiast w świetle art. 90 powołanej ustawy, na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Krąg osób uprawnionych do zajmowania lokalu mieszkalnego, pozostającego w dyspozycji organów Policji, został wyczerpująco określony w przepisach ustawy o Policji oraz ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r., poz. 667 z późn. zm.). Organ wskazał również, że na podstawie art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się m. in., jeżeli policjant jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzenia na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności. Zgodnie zaś z art. 95 ust. 3a tej ustawy, decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się również, jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu. K. R., rencista policyjny, zamieszkuje wraz z żoną A. R. w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, który pozostaje w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K.. W związku z zaległościami czynszowymi, pomimo pisemnego uprzedzenia o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego oraz w związku ze skutecznym wypowiedzeniem umowy najmu przez jego właściciela, zaistniały podstawy prawne do wydania decyzji o jego opróżnieniu i wydanie takiej decyzji było obligatoryjne. K. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], w której podał, że jest rencistą policyjnym i znajduje się w trudnej sytuacji życiowej ze względu na stan zdrowia (choruje na [...]) i "pętlę zadłużeniową", którą ma nadzieję przerwać przez ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu, w piśmie procesowym z dnia 9 września 2015 r. zarzucił organowi, że wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: 1. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kpa w zw. z art. 138 § 1 Kpa, polegające na braku podjęcia wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w celu ustalenia personaliów wszystkich osób zamieszkałych w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, a nie objętych zaskarżoną decyzją, tj. np. syna skarżącego i uczestnika postępowania – M. R., co doprowadziło do niewłaściwego zastosowania art. 95 ust. 4 ustawy o Policji obligującego organ do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu w stosunku do wszystkich osób w nim zamieszkujących; 2. art. 80 Kpa, polegające na powieleniu przez organ odwoławczy dowolnej oceny materiału dowodowego dokonanej przez organ I instancji, a w szczególności na niepopartym wyczerpującym materiale dowodowym wniosku o zamieszkiwaniu przedmiotowego lokalu mieszkalnego wyłącznie przez skarżącego i uczestnika bez uwzględnienia faktu, że uprawnionym do zamieszkiwania w nim jest również M. R.; 3. art. 138 § 2 Kpa, polegające na nieuchyleniu przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, pomimo tego że wydając decyzję organ ten naruszył art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kpa, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Pełnomocnik skarżącego, podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, stwierdzenie, że nie podlega ona wykonaniu oraz wstrzymanie jej wykonania i przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – dalej P.p.s.a.). Z kolei art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, że sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, nawet, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Skarga jest uzasadniona. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 95 ust. 2 pkt 4 i ust. 3a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm. – dalej ustawa), które stanowią, że decyzje o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, wydaje się, jeżeli policjant jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzenia na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności. Decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się również, jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu. Natomiast art. 95 ust. 4 ustawy stanowi, że decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w tym lokalu. Na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 1989 r. skarżącemu został przydzielony przedmiotowy lokal mieszkalny, a uprawnionymi do zamieszkiwania w nim zostali członkowie jego rodziny – żona A. R., córka J. R. oraz syn M.R.. W dniu [...] sierpnia 2010 r. Zarząd Budynków Komunalnych wypowiedział K. R. i A. R. umowę najmu zajmowanego lokalu mieszkalnego. Tym samym zaistniała przesłanka określona w art. 95 ust. 3a ustawy o Policji. Nie jest sporne w sprawie, że zaistniała również przesłanka, o której mowa w art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy. W tej sytuacji należy zgodzić się z organem, że zaistniały przesłanki wydania decyzji o opróżnieniu przedmiotowego lokalu mieszkalnego, ale mogło to nastąpić po uprzednim prawidłowo ustalonym stanie faktycznym i na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Obowiązek ten nie został przez organ spełniony, gdyż organ nie ustalił wszystkich osób uprawnionych do zamieszkiwania i mieszkających w przedmiotowym lokalu mieszkalnym. Z akt sprawy wynika, że wśród tych osób znajduje się syn skarżącego i uczestnika postępowania M. R.. Natomiast decyzja o opróżnieniu lokalu mieszkalnego została wydana w stosunku do skarżącego i uczestnika. Takie rozstrzygnięcie zawiera istotną wadę w świetle art. 95 ust. 4 ustawy o Policji, która skutkuje potrzebą usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak również utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Podkreślić należy, że intencją ustawodawcy wyrażoną w art. 95 ust. 2, 3 i 3a ustawy było stworzenie właściwym organom Policji możliwości odzyskiwania lokali mieszkalnych, którymi dysponują w sytuacjach w nim określonych. Aby mówić o odzyskaniu lokalu mieszkalnego, wydając decyzję o jego opróżnieniu, należy dopełnić obowiązku wynikającego z art. 95 ust. 4 ustawy o Policji. W sytuacji, w której decyzja nie została wydana w stosunku do wszystkich osób zamieszkujących w lokalu mieszkalnym trudno przyjąć, że lokal został odzyskany i może być przeznaczony na zaspokojenie potrzeb lokalowych innych policjantów (emerytów lub rencistów). Z powyższych względów Sąd uznał skargę za zasadną i stwierdził, że podniesione w niej zarzuty naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany jest uwzględnić stwierdzone uchybienia i wydać rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 135 i art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.