II SA/Wa 153/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-27
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Danuta Kania, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, wydane w sytuacji, gdy skarżący nie usunął braków formalnych zażalenia (nie własnoręczny podpis), jest aktem lub czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia z powodu nieusunięcia braków formalnych (np. brak własnoręcznego podpisu) jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, która nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania i nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Skutek prawny pozostawienia podania bez rozpoznania jest czynnością materialno-techniczną. W przypadku, gdy skarżący uważa, że jego wniosek spełniał wymogi formalne, powinien złożyć skargę na bezczynność organu.Stan faktyczny
D. M. złożył skargę na postanowienie Komendanta Policji dotyczące udostępnienia jego danych osobowych. Skarga została zwrócona z powodu nieuiszczenia opłaty skarbowej. Następnie D. M. wniósł zażalenie na postanowienie o zwrocie skargi, jednak zażalenie to miało braki formalne (podpis w formie kopii). Organ wezwał do ich usunięcia, ale skarżący ponownie przesłał dokument z kopią podpisu. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych (GIODO) postanowieniem stwierdził niedopuszczalność zażalenia. D. M. zaskarżył to postanowienie do WSA, zarzucając m.in. naruszenie prawa do rzetelnego postępowania i ograniczenie prawa do otrzymania rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] listopada 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (sprawozdawca), Sędziowie WSA Danuta Kania, Janusz Walawski, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2016 r. sprawy ze skargi D. M. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia uchyla zaskarżone postanowienie.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 134 w zw. z art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 22 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1182 ze zm.), stwierdził niedopuszczalność wniesienia przez D. M. zażalenia na postanowienie o zwrocie skargi z dnia 15 września 2015 r. (znak: [...]).
W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ wskazał, że do Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wpłynęła skarga D. M. na Komendanta Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] oraz Komendanta Komendy Powiatowej Policji w [...] w związku z udostępnieniem jego danych osobowych w zakresie wizerunku na stronach internetowych. Od skargi nie została wniesiona opłata skarbowa.
Pismem z dnia [...] marca 2015 r. organ poinformował skarżącego o obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma oraz przesłania dowodu uiszczenia wpłaty i pouczył o treści art. 261 § 2 kpa. Ponadto wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi. Następnie pismem z dnia [...] maja 2015 r. ponownie wezwano skarżącego do uiszczenia należnej opłaty skarbowej. W związku z jej nieuiszczeniem w terminie, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. nr [...] zwrócił skargę D. M. wobec nieuiszczenia w wyznaczonym terminie należności tytułem opłaty skarbowej.
W dniu 23 września 2015 r. do organu wpłynęło zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie. Pismo to zostało niewłaściwie podpisane, bowiem podpis był w formie kopii. W związku z powyższym, organ pismem z dnia [...] października 2015 r. wezwał skarżącego, na podstawie art. 64 § 2 kpa, do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez przesłanie zażalenia wraz z własnoręcznym podpisem w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. Wezwanie to zostało skarżącemu doręczone w dniu 26 października 2015 r. Skarżący wysłał w dniu 4 listopada 2015 r. do organu po raz kolejny dokument z kopią podpisu. Termin do usunięcia braków formalnych upływał w dniu 2 listopada 2015 r.
Postanowienie z dnia [...] listopada 2015 r. stało się przedmiotem skargi D. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
1) nieprzeprowadzenie postępowania w sprawie naruszenia ustawy o ochronie danych osobowych pod pretekstem nieuiszczenia opłaty skarbowej w sytuacji, gdzie skarżący nie tylko opłacił wniosek, ale i w efekcie przesłał oryginał wpłaty do GIODO;
2) nieprzeprowadzenie postępowania sprawdzającego, potwierdzającego wniesienie opłaty od rozpoznania skargi D. M. ws. Naruszenia ustawy o ochronie danych osobowych;
3) naruszenie art. 45 ust. 1 w zw. z art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, wyroku TK z dnia 18 lipca 2011 r., sygn. K 25/09, OTK-A 2011, nr 6, poz. 57, art. 254 kpk, art. 3a ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926, ze zm.) poprzez ograniczenie prawa do postępowania i otrzymania wiążącego rozstrzygnięcia;
4) naruszenie dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych oraz swobodnego przepływu tych danych (Dz. Urz. WE L Nr 281, s. 31 ze zm.) oraz rozporządzenia (WE) Nr 45/2001 Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 13 maja 2014 r. Dane Osobowe – Ochrona osób fizycznych w zakresie przetwarzania tych danych – Dyrektywa 95/46/WE – Artykuły 2, 4, 12 i 14 – Przedmiotowy i terytorialny zakres stosowania – Wyszukiwarki internetowe – Przetwarzanie danych zawartych na stronach internetowych – Wyszukiwanie, indeksacja i przechowywanie tych danych poprzez niezapewnienie rzetelnego postępowania sprawdzającego zainicjowanego skargą;
5) naruszenie karty praw podstawowych Unii Europejskiej – Artykuły 7, 8, 11 i 16 poprzez nieprzeprowadzenie postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej odrzucenie, wskazując, iż skarżący nie zachował 30 dniowego terminu do zaskarżenia przedmiotowego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. W świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przede wszystkim wskazać należy, iż niezasadny jest zarzut organu, iż skarga została złożona po terminie. Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2001 r., sygn. akt F PS7/2000, jeżeli dzień wolny od pracy w pięciodniowym tygodniu pracy przypada w sobotę, to dzień ten należy uznać za równorzędny z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 kpa. Taka sytuacja występuje w przedmiotowej sprawie. Postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 2 grudnia 2015 r. Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi upływał dnia 1 stycznia 2016 r. (piątek). Strona przesłała skargę do Sądu w dniu 4 stycznia 2016 r., tj. w poniedziałek, za pośrednictwem poczty. Tym samym należy przyjąć, iż skarga została złożona w terminie.
Przechodząc ma grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane.
Zgodnie z art. 63 § 3 kpa, podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego. Wskazać należy, iż również zażalenie na postanowienie organu wniesione przez stronę będącą osobą fizyczną powinno być podpisane albo przez tę osobę, albo przez pełnomocnika, jeżeli takowy został ustanowiony. Jak wynika z akt postępowania administracyjnego, zażalenie skarżącego, które wpłynęło do organu w dniu 24 września 2015 r., nie zawierało własnoręcznego podpisu skarżącego.
Zgodnie z art. 64 § 1 k.p.a., podanie pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych. Natomiast, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.).
Zgodnie z tym przepisem organ wezwał skarżącego pismem z dnia [...] października 2015 r. do nadesłania zażalenia wraz z własnoręcznym podpisem w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia zażalenia bez rozpoznania. W odpowiedzi na to wezwanie, skarżący ponownie złożył wniesiony dokument z kopią podpisu.
Tym samym organ, zgodnie z treścią art. 64 § 2 kpa, winien był pozostawić zażalenie bez rozpoznania. Natomiast w przedmiotowej sprawie GIODO wydał postanowienie z dnia [...] listopada 2015 r., którym stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie o zwrocie skargi.
Wskazać należy, iż skutek prawny pozostawienia podania (zażalenia w przedmiotowej sprawie) mieścił się w grupie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej (innych niż decyzji i postanowienia), dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, tj. art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania jako czynność materialno-techniczna nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania, nie może być zatem przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Natomiast, jeżeli w ocenie skarżącego wniosek, jego wniosek spełnił kryterium kompletności, może on złożyć skargę na bezczynność organu. Wówczas wynik tego postępowania przesądzi o tym, czy wniosek spełniał wymogi formalne a zatem, czy organ pozostawał bezczynnym w sprawie . Tym samym wskazać należy, iż koniecznym było wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] listopada 2015 r.
Odnosząc się natomiast do zarzutów zawartych w skardze, stwierdzić należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie, bowiem są to zarzuty skierowane do postępowania objętego postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. dotyczącego zwrotu skargi, które nie jest przedmiotem niniejszego postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło