II SA/Wa 154/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-28
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Andrzej Góraj, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie ochrony danych osobowych, jeśli administrator danych zaprzestał ich przetwarzania, mimo że pierwotny wniosek strony obejmował szerszy zakres żądań?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo umorzyć postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z powodu zaprzestania przez administratora danych przetwarzania danych osobowych strony. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji w granicach jej zakresu, a nie całego pierwotnego wniosku strony, jeśli część żądań nie została objęta zaskarżoną decyzją.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) wniosek dotyczący przetwarzania jego danych osobowych przez spółkę A., żądając m.in. zaprzestania przetwarzania, usunięcia skutków, wszczęcia postępowania wobec spółki oraz zabezpieczenia danych. GIODO odmówił uwzględnienia wniosku, a po ponownym rozpatrzeniu utrzymał decyzję w mocy. Po uchyleniu decyzji przez WSA i oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA, spółka A. oświadczyła, że zaprzestała przetwarzania danych wnioskodawcy, co zostało zweryfikowane przez GIODO. W związku z tym GIODO umorzył postępowanie, a następnie utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu po ponownym rozpatrzeniu wniosku. Wnioskodawca zaskarżył decyzję o umorzeniu, zarzucając organowi nierozpoznanie całości wniosku i nadużycie prawa.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędziowie WSA Andrzej Góraj (sprawozdawca) Eugeniusz Wasilewski Protokolant specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ochrony danych osobowych – oddala skargę –
W. P. w dniu [...] czerwca 2012 r. skierował do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wniosek o:
1) spowodowanie zaprzestania przetwarzania jego danych osobowych i usunięcia wynikłych z tego skutków przez spółkę A.;
2) wszczęcie z urzędu postępowania wobec Spółki ze względu na masowość tego zjawiska wobec ludzi pracujących w służbie zdrowia;
3) przekazanie sprawy w razie podejrzenia naruszenia prawa karnego i/lub handlowego do rozpatrzenia przez inne właściwe organy;
4) zabezpieczenie dla celów dowodowych zgromadzonych danych osobowych oraz korespondencji z systemu informatycznego Spółki.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 12 pkt 2, art. 22 i art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.), w dniu [...] lutego 2013 r. wydał decyzję, którą odmówił uwzględnienia wniosku.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 12 pkt 2, art. 22 i art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.), w dniu [...] lipca 2013 r. wydał decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych w uzasadnieniu decyzji powtórzył stanowisko przedstawione w uzasadnieniu decyzji poprzedzającej, iż w sprawie występuje przesłanka legalizująca przetwarzanie danych osobowych, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych.
Decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2013 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez W. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżący podniósł w skardze, że organ, poprzez zignorowanie i negowanie okoliczności niekorzystnych dla Spółki, dokonał błędnej wykładni art. 23 ustawy o ochronie danych osobowych. Podniósł, że celem działania Spółki jest zorganizowanie płatnego pośrednictwa w umawianiu konsultacji za pomocą portalu internetowego. W ocenie skarżącego, jego dane osobowe są wykorzystywane bez jego wiedzy, zgody i umowy oraz przy sprzeciwie do ogłaszania rodzaju i miejsca konsultacji medycznych, co jest niezgodne z zasadami współżycia społecznego.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 stycznia 2014 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1819/13 uchylił obydwie decyzje organu, stwierdzając, iż organ nie zbadał, czy w sprawie istotnie występuje przesłanka legalizująca przetwarzanie danych osobowych, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych.
Rozpoznając sprawę wskutek wniesionej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 kwietnia 2015 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I OSK 1480/14 skargę tę oddalił.
Ponownie rozpoznając sprawę organ zwrócił się więc do Spółki o dodatkowe wyjaśnienia.
W odpowiedzi na wezwanie Spółka poinformowała organ, iż nie przetwarza już danych osobowych skarżącego. Organ zweryfikował powyższe oświadczenie Spółki i ustalił, że na stronie internetowej portalu prowadzonego przez Spółkę istotnie nie jest możliwe znalezienie danych osobowych strony.
W tym stanie faktycznym organ decyzją z dnia [...] września 2015 r. umorzył postępowanie w sprawie.
Rozpoznając sprawę wskutek wniosku strony o jej ponowne rozpoznanie, decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. utrzymał w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu powołał przepis art. 105 § 1 K.p.a. Stwierdził też, że wskutek zaprzestania przetwarzania danych osobowych strony przez Spółkę, przestał istnieć przedmiot sprawy. Spółka nie jest już bowiem administratorem danych skarżącego gdyż ich nie przetwarza. To natomiast uniemożliwia organowi zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego.
Od powyższej decyzji skargę do tutejszego Sądu wywiódł W. P., wnosząc o jej uchylenie. Podniósł, że organ nie rozpoznał całości jego wniosku z [...] czerwca 2012 r., ograniczając się jedynie do kwestii przetwarzania przez Spółkę danych osobowych skarżącego.
Strona zwróciła też uwagę na to, że organ dokonał umyślnego, rażącego nadużycia w interpretacji przepisów, w celu uniknięcia realizacji wyroków Sądów administracyjnych wydanych w sprawie. Spółka zawiesiła zaś przetwarzanie danych osobowych strony tylko w obawie przed wyrokiem sądowym, a nie w wyniku przywrócenia stanu zgodnego z prawem przez organ.
W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła ww. zarzuty, podnosząc, że umorzenie postępowania jest możliwe tylko wtedy, gdy brak jest sprawy administracyjnej, a nie wtedy, gdy wydanie decyzji stało się zbędne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. W sytuacji więc, gdy przedmiotem skargi uczyniono konkretną decyzję administracyjną, to granice takiej sprawy zakreśla właśnie ta decyzja, czyli materia tego, co organ uczynił, a nie czego zaniechał.
Badaniu Sądu może więc podlegać tylko poprawność wydania tego skarżonego władczego rozstrzygnięcia organu. Sąd może oceniać wyłącznie to, czy organ wydając decyzję poruszał się w granicach obowiązującego prawa i istniejącego w dniu orzekania stanu faktycznego.
W świetle powyższego, istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny prawidłowości skarżonej decyzji.
Zgodnie z przepisem art. 105 § 1 K.p.a. organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Przedmiotem postępowania zainicjowanego przez stronę w niniejszej sprawie, było ustalenie, czy spółka A. przetwarza dane strony i czy ma do tego prawo. Przedmiot niniejszej sprawy istniał więc tak długo, jak długo ww. Spółka przetwarzała dane osobowe skarżącego. Tylko bowiem fakt przetwarzania tych danych przez Spółkę umożliwiał organowi podjęcie ewentualnych działań wobec Spółki w postaci zakazu ich przetwarzania.
Innymi słowy, po stronie organu istniał obowiązek prowadzenia postępowania tylko wtedy, gdy stan faktyczny sprawy umożliwiał mu podjęcie działań merytorycznych w oparciu o przepisy prawa materialnego.
Przechodząc do meritum sprawy wskazać należało, iż z materiału dowodowego w niej zgromadzonego wynikało, w sposób niezbity, że Spółka zaprzestała przetwarzania danych osobowych strony. Stosowne oświadczenie woli w tym zakresie złożyła bowiem Spółka. Organ zaś dokonał pozytywnej weryfikacji prawdziwości tego oświadczenia. W świetle powyższego, jako poprawne jawiły się konkluzje organu o bezprzedmiotowości niniejszego postępowania. Skoro bowiem Spółka na dzień rozstrzygania sprawy przez organ, nie przetwarzała danych osobowych skarżącego, to oczywistym i logicznym jest, że organ nie mógł wydać decyzji zobowiązującej Spółkę do zaprzestania działań, których już ona nie prowadzi.
Jedynym więc racjonalnym zachowaniem organu było wydanie decyzji umarzającej postępowanie w sprawie. Wobec zaprzestania przetwarzania danych strony przez Spółkę, odpadł bowiem przedmiot niniejszej sprawy.
Na marginesie dodania wymagało to, że organ poprawnie nie wiązał przetwarzania danych osobowych strony przez Spółkę, z faktem łączenia przez wyszukiwarki internetowe nazwiska skarżącego z portalem prowadzonym przez Spółkę. Nie świadczy to bowiem o przetwarzaniu danych osobowych strony przez Spółkę. Stanowi jedynie pozostałość po okresie, gdy Spółka istotnie dane te przetwarzała. Pamiętać jednak należy, iż Spółka nie odpowiada za to, iż obecnie, mimo zaprzestania przetwarzania danych osobowych strony, wyszukiwarki internetowe odzwierciedlają stan zaszły i obecnie nieaktualny.
Podkreślenia wymagało także to, że wydając skarżoną decyzję organ nie naruszył normy przepisu art. 153 P.p.s.a. Organ był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, zawartymi w uzasadnieniu wyroku uchylającego wcześniejsze decyzje, ale tylko w stanie faktycznym istniejącym w dacie wydawania ww. wyroku. W sytuacji zaś, gdy na dzień rozstrzygania sprawy przez organ, stan faktyczny uległ zmianie, organ musiał zmianę tę uwzględnić. Tym samym był zwolniony od realizacji przedmiotowych wytycznych, jako wydanych w stanie faktycznym innym od obecnie obowiązującego. Nie mógł bowiem obecnie, w sytuacji nie przetwarzania danych skarżącego przez Spółkę, badać czy prawnie usprawiedliwione jest działanie, jakiego Spółka już nie podejmuje.
Co się tyczyło pozostałych zarzutów zawartych w badanej skardze, a sprowadzających się do twierdzenia że organ nie rozpoznał w całości wniosku z [...] czerwca 2012 r., to uznać należało, iż pozostawały one w oderwaniu od istoty niniejszej sprawy. Jak już to bowiem podniesiono na wstępie niniejszego uzasadnienia, granice badanej przez Sąd sprawy oznaczył zakres skarżonej decyzji. Tutejszy Sąd mógł więc w niniejszym postępowaniu badać jedynie materię objętą skarżoną decyzją. Ewentualna bezczynność organu w rozpoznaniu niektórych żądań strony zawartych we wniosku inicjującym postępowanie, nie mogła zaś być przedmiotem niniejszego postępowania. Ta problematyka wykraczała bowiem poza zakres badanej sprawy.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło