II SA/Wa 1543/05

WyrokWSA w Warszawie2005-11-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie funkcjonariusza celnego do służby w innej miejscowości, uzasadnione ważnymi względami służbowymi wynikającymi z reorganizacji całej Służby Celnej w związku z akcesją Polski do Unii Europejskiej, może być oparte na art. 18 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej, czy też powinno być oparte na art. 21 ust. 1 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przeniesienie funkcjonariusza celnego do służby w innej miejscowości, uzasadnione ważnymi względami służbowymi wynikającymi z reorganizacji całej Służby Celnej w związku z akcesją Polski do Unii Europejskiej, jest prawidłowo oparte na art. 18 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej. Przepis art. 21 ust. 1 tej ustawy, dotyczący reorganizacji jednostkowej Izby Celnej, nie ma zastosowania w sytuacji zmian obejmujących całą Służbę Celną.
Stan faktyczny
Szef Służby Celnej przeniósł funkcjonariusza J. K. z Izby Celnej w R. do Izby Celnej w P., uzasadniając to ważnym interesem służby wynikającym z reorganizacji Służby Celnej w związku z akcesją Polski do UE. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Szef Służby Celnej utrzymał w mocy swoją decyzję. Skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego, wskazując, że podstawą przeniesienia powinien być art. 21 ustawy o Służbie Celnej, a nie art. 18. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant: Arkadiusz Koziarski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia do służby w innej miejscowości oddala skargę. Szef Służby Celnej działając na podstawie art18 ust. 2 i ust. 6 w zw. z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 156 poz. 1641 ze zm.) decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. przeniósł starszego kontrolera celnego J. K. wraz z etatem z Izby Celnej w R. do Izby Celnej w P.. W uzasadnieniu organ wskazał, że akcesja polski do Unii Europejskiej spowodowała, że cześć granicy z państwami - członkami Unii uległa z punktu widzenia kontroli celnej zniesieniu. Jednocześnie należy mocniej zabezpieczyć granicę Polski z Rosją, Białorusią i Ukrainą, bowiem stała się ona wspólną granicą Unii. Stąd wynikła konieczność zwiększenia obsady Izb Celnych położonych na wschodzi kraju, w tym także Izby Celnej w O.. Wystąpił, więc ważny interes służby, aby przenieść funkcjonariusza. Organ stwierdził także, iż biorąc pod uwagę posiadane przez celnika kwalifikacje i przygotowanie zawodowe oraz sytuację rodziną - to spełnia on kryteria określone w pkt 7 części III kryteriów i kolejności wyłaniania osób do procesu alokacji kadr zawartych w "Protokole uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji kadr w Służbie Celnej" zawartym w dniu 30 września 2004 r. pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów do Spraw Alokacji Kadr Służby Celnej, a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej. W dniu 11 kwietnia 2005 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył pan J. K.. Szef Służby Celnej działając na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 81 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzja odnosi się indywidualnie do funkcjonariusza. Przed jej wydaniem organ bada bardzo dokładnie sytuację życiową celnika. W trakcie tych badań pan J, K. został wytypowany do alokacji, ponieważ spełnia warunki określone w pkt 7 części III kryteriów i kolejności wyłaniania osób do procesu alokacji kadr zawartych w "Protokole uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji kadr w Służbie Celnej" zawartym w dniu 30 września 2004 r. pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów do Spraw Alokacji Kadr Służby Celnej, a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej. Organ podniósł także, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusza w związku z reorganizacją urzędu można przenieść na inne równorzędne stanowisko służbowe w razie reorganizacji urzędu celnego. Konstrukcja tego przepisu prawnego uniemożliwia jego zastosowanie wobec strony, ponieważ przepis ten dotyczy stosunków wewnątrz jednostki organizacyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy niemożliwe było przeniesienie celnika wewnątrz Izby Celnej wówczas z kolei nastąpił "ważny interes służby", ze względu na reorganizację całej Służby Celnej i konieczność zwiększenia zadań w innych jednostkach organizacyjnych. W dniu 14 lipca 2005 r. skargę na powyższą decyzję złożył pan J. K.. Skarżący zarzucił Szefowi Służby Celnej obrazę prawa materialnego poprzez powołanie błędnej podstawy prawnej. Zdaniem pana J. K. organ powołał w treści uzasadnienia obu decyzji wydanych w jego sprawie art. 18 ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, podczas gdy z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że podstawą przeniesienia powinien być art. 21 w/w ustawy. Zdaniem skarżącego z treści decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r. wynika, że jej przyczyną była konieczność w reorganizacji Służby Celnej w związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Nie można, więc zatem mówić, że przyczyną przeniesienia był interes służby. Zdaniem skarżącego analiza przepisów ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej wskazuje, że przepis art. 18 ma charakter ogólny, który ulega konkretyzacji w określonym przypadku. Natomiast przepis art. 21 ma charakter szczególny i wyjątkowy, zatem powinien być zastosowany najpierw w przypadku wystąpienia okoliczności w nim przewidzianych. Tak, więc faktyczną podstawą przeniesienia pana J. K. była reorganizacja Służby celnej i powinien wobec niego być zastosowany tryb z art. 21 ustawy o Służbie Celnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy stwierdzić, iż podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 18 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej. Przepis ten statuuje zasadę, iż funkcjonariusza celnego można, gdy wymagają tego ważne względy służbowe, przenieść na takie samo lub równorzędne stanowisko do innego urzędu, w tej samej lub innej miejscowości. W sprawie organ wykazał, że w związku z wstąpieniem Polskim do Unii Europejskiej zmieniła się struktura zadań w całej Służbie Celnej. Zmniejsza się liczba zadań w Izbach Celnych położonych na granicy z państwami-członkami UE, a zwiększyła i to znacznie liczna zadań na granicy z państwami niebędącymi członkami Unii Europejskiej. W tej sytuacji musiało nastąpić przeniesienie celników z Izb, w których zmniejszyła się liczna zadań do Izb, w których ta liczba zadań ulęgła zwiększeniu. Jest oczywistym, iż w zaistniałej sytuacji nastąpiło przeniesienie na skutek zaistnienia "ważnych względów służbowych". Te ważne względy to koniczność dostosowania struktury organizacyjnej całej Służby Celnej do nowych zadań. Należy wskazać, że wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma tu zastosowania przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. Przepis ten, bowiem wskazuje, że w razie reorganizacji urzędu, funkcjonariusza celnego można przenieść na inne równorzędne lub niższe stanowisko służbowe w tym urzędzie, odpowiadające jego kwalifikacjom, jeżeli nie jest możliwe dalsze pełnienie służby na dotychczasowym stanowisku. Art. 1 ust. 7 cyt. ustawy z kolei podaje definicję "urzędu" w rozumieniu tej regulacji prawnej. Wedle tego przepisu urzędem jest Izba Celna wraz z podległymi jednostkami organizacyjnymi. Przepis art. 21 ust. 1 dotyczy, więc reorganizacji jednostkowej Izby Celnej, nie ma, więc zastosowania do zmian dotyczących całej Służby Celnej. Tak, więc jedyne okoliczności, które umożliwiałby przeniesienie celnika są ujęte, w art. 19 ustawy o Służbie Celnej. Przepis ten stanowi, iż nie można bez zgody zainteresowanego przenieść do pełnienia służby w innej miejscowości: 1) kobiety w ciąży; 2) funkcjonariusza celnego samodzielnie sprawującego opiekę nad dzieckiem do lat 14. Jednak, jak wynika z akt sprawy, skarżący nie spełnia żadnej z wymienionych w przepisie przesłanek. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło