II SA/Wa 1550/07

PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-05

Skład orzekający: Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazał wysokie dochody i posiadanie znacznego majątku, spełnia przesłankę "nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania" warunkującą przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wysokie dochody rodziny, znaczny majątek oraz ponoszone wydatki, w tym na cele rekreacyjne i zakup mebli, świadczą o dysponowaniu wolnymi środkami finansowymi, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Sytuacja materialna rodziny nie jest na tyle trudna, aby uniemożliwić poniesienie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w związku ze skargą na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych. Wnioskodawca podał, że jego miesięczny dochód brutto z żoną wynosi 13.800 zł i posiada dwa mieszkania w Warszawie oraz jedno w Poznaniu. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, okazało się, że łączny dochód miesięczny brutto wynosi 15.760,83 zł. Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. z dnia 28 listopada 2008 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 listopada 2008 r. odrzucił skargę M. Z. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych. Skarżący wnioskiem z dnia 28 listopada 2008 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i 4-letnią córką. Oświadczył, że dochód miesięczny brutto osiągany przez niego i żonę wynosi łącznie 13.800 zł. Jako majątek wymienił dwa mieszkania w W.: przy ul. [...] o powierzchni 54 m2 oraz mieszkanie w W. przy ul. [...] o powierzchni około 46 m2, które wynajmuje, a także mieszkanie w P. ul. [...] o powierzchni 70 m2. W związku z tym, że w formularzu nie podano żadnych dodatkowych informacji (oświadczono jedynie, że od dnia złożenia poprzedniego wniosku z 7 lipca 2008 r. sytuacja materialna rodziny nie uległa radykalnej poprawie) konieczne było ustalenie, czy zmieniła się sytuacja finansowa wnioskodawcy oraz jakie są rzeczywiste możliwości płatnicze. W tym celu skarżący wezwany został do nadesłania: zaświadczenia pracodawcy o wysokości średniego miesięcznego wynagrodzenia brutto uzyskiwanego przez niego i żonę z okresu ostatnich trzech miesięcy, wyciągu z posiadanych rachunków bankowych oraz kserokopii dokumentów (rachunków) wskazujących wysokość stałych miesięcznych wydatków (z ostatniego miesiąca – listopada 2008 r.), w tym opłat związanych z eksploatacją mieszkania, opłat za gaz i energię, telefon, ewentualnie innych stałych wydatków (np. opłaty za przedszkole). W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał kopie zaświadczeń o dochodach swoich i żony oraz kopię pokwitowania wpłaty 600 zł za przedszkole córki. Nadesłał również kopie wyciągów bankowych z października i listopada 2008 r. informując przy tym, że w nich zawarte są informacje o przychodach jak też o stałych wydatkach (opłaty zlecone są bowiem do realizacji bankom). Z nadesłanych zaświadczeń wynika, że kwota dochodu miesięcznego brutto we wspólnym gospodarstwie domowym jest wyższa niż podano w urzędowym formularzu i wynosi łącznie 15.760,83 zł. Z zaświadczenia pracodawcy wynika bowiem, że średnie wynagrodzenie miesięczne brutto skarżącego wynosi 6.560,83 zł a nie 4.600 zł brutto, jak oświadczono w formularzu. Wnioskodawca nie wymienił wprawdzie odrębnie stałych miesięcznych wydatków z wykazaniem ich wysokości, jednakże z analizy kopii wyciągów bankowych wynika, że w gospodarstwie domowym ponoszone są następujące wydatki (listopad 2008 r.): rata kredytu hipotecznego – 1.722,71 zł, [...] – 37 zł, podatek od nieruchomości – 225 zł (brak wskazania, czy jest to opłata roczna, czy też kwartalna), opłata [...] Sp. z o.o. opłata za lokal [...] – 441,72 zł (nie podano z jakiego tytułu ponoszona jest wskazana opłata), podatek z tytułu najmu mieszkania przy ul. [...] – 102 zł., [...] Bank SA rata (5/10)– 361, 07 zł., T. SA – 1,22 zł, M. SA 20 zł, Wspólnota Mieszkaniowa (dot. mieszkania przy ul. [...]) – opłata eksploatacyjna – 295 zł i fundusz remontowy – 95 zł, Spółdzielnia Mieszkaniowa (opłata za mieszkanie przy ul. [...]) – 415 zł, R. SA -165,90 zł (nie wskazano jakiego okresu dotyczy opłata), ubezpieczenie – 124,76 zł (nie podano, czy jest to opłata miesięczna, czy roczna), , P. Sp. z o.o. – 44,99 zł, kolejne ubezpieczenie – 95,96 oraz 147,32 zł (nie podano, czy jest to opłata miesięczna, kwartalna, czy roczna). Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej również ppsa, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego. Stosownie natomiast do art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na podstawie przedstawionych kopii zaświadczeń oraz wyciągów bankowych ustalono, że łączny miesięczny dochód w 3-osobowym gospodarstwie domowym wynosi 15.760,83 zł brutto. W przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie dochód brutto wynosi zatem – 5.253,61 zł. Nawet po uwzględnieniu jako stałych miesięcznych wydatków kosztów wynikających z wyciągu bankowego oraz opłaty za przedszkole stwierdzić należy, że koszty te nie stanowią 1/3 osiąganych dochodów i wynoszą około 4.000 zł. Kwota jaką miesięcznie dysponuje rodzina już po uwzględnieniu tych wydatków to około 6.000 zł netto. Powyższe nie pozwala uznać, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nadto, z nadesłanych kopii wyciągów bankowych wynika, że na konto bankowe skarżącego i żony w listopadzie 2008 r. (rachunek w Banku [...] SA) wpłynęły kwoty za czynsze od dwóch różnych osób, każda w wysokości 800 zł netto (łącznie 1600 zł netto), zaś z wyciągu Banku [...] z listopada 2008 r. wynika, że na konto skarżącego za wynajem mieszkania przy ul. [...] wpłynęła kwota 1.300 zł (wpłata dokonana przez jeszcze inną osobę). Powyższe ustalenie wywołuje wątpliwość, co do rzeczywistych dochodów wnioskodawcy. Wynika z tego bowiem, że skarżący wraz z żoną uzyskują również inne dochody, które nie zostały wykazane w urzędowym formularzu. Nadto wykazana kwota za wynajem mieszkania przy ul. [...] w wysokości 1.200 zł jest kwotą netto a nie brutto. Stan majątkowy i sytuacja finansowa strony wnioskującej o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie nie pozwala stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja finansowa rodziny z pewnością nie należy do trudnych. Biorąc pod uwagę kopię wyciągów bankowych nadesłanych przez wnioskodawcę można uznać, że skarżący jest w stanie samodzielnie uiścić koszty sądowe i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawca nie spełnił w niniejszej sprawie przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy. Dysponowanie dochodem, który także po uwzględnieniu stałych wydatków, należy zaliczyć do dochodów o znacznej wysokości, a także ponoszenie innych wydatków (wydatek na zakup mebli – [...] – 1.689 zł, materiały dekoracyjne sklep [...] – 142 zł listopad 2008 r.), wydatków na życie kulturalne –[...] – 80 zł listopad 2008 r., [...] – 41 zł), opłata 230 zł w październiku 2008 r. na rzecz [...] rezerwacja od 30 grudnia do 3 stycznia – 2 osoby dorosłe plus dziecko (wyciąg bankowy z października 2008 r.), świadczą o tym, że wnioskodawca dysponuje wolnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów postępowania sądowego. Wybór, jakiego dokonuje wnioskodawca dysponując wolnymi środkami finansowymi nie podlega jakiejkolwiek ocenie, pozwala jednakże stwierdzić, że skarżący nie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która czyni niemożliwym poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło