II SA/Wa 1552/16

PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-21

Skład orzekający: Paulina Paczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym w zakresie podatku od towarów i usług?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, obejmujące sporządzenie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie, powinno być ustalone zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. 'a' rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, z uwzględnieniem stawki podatku od towarów i usług zgodnie z § 4 ust. 3 tego rozporządzenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata P. D. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Adwokat został ustanowiony dla skarżącej T. K. po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił jej skargę na postanowienie Prezesa ZUS. Adwokat sporządził skargę kasacyjną, która została oddalona przez NSA. Wniosek dotyczy wynagrodzenia za te czynności, w tym podatku VAT.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. D. kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł tytułem podatku od towarów i usług, łącznie 295,20 zł, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. D. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. D., kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług – łącznie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lutego 2017 r. oddalił skargę T. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego. W związku z wnioskiem skarżącej, postanowieniem referendarza sądowego z dnia 30 marca 2017 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła adw. P. D. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej. Wyznaczony adwokat sporządził i złożył w dniu 5 czerwca 2017 r. w imieniu skarżącej skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku, wnosząc o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pełnomocnik oświadczył, że koszty nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2017 r. oddalił skargę kasacyjną. Na rozprawie przed Naczelny Sądem Administracyjnym reprezentowała stronę skarżącą adw. K. B. z substytucji pełnomocnika ustanowionego z urzędu adw. P. D. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie natomiast do art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje w rozpatrywanej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714) – dalej jako "rozporządzenie". W myśl § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. Natomiast w myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi reguluje Rozdział 4 rozporządzenia. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia, opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Przy czym opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł (§ 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia). W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu skarżącej, wyznaczony od II instancji, sporządził skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawierający oświadczenie o nieopłaceniu tych kosztów ani w całości ani w części. Nadto, w rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym wzięła udział adw. K. B. z substytucji pełnomocnika ustanowionego z urzędu adw. P. D. Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów oraz uwzględniając charakter sprawy, nakład pracy pełnomocnika, postanowiono przyznać wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia w kwocie 240 zł, jest to bowiem 100 % stawki podstawowej określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c". Powyższą kwotę, w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, podwyższono o stawkę 23 % podatku od towarów i usług tj. o kwotę 55,20 zł, co łącznie stanowi kwotę 295,20 zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "a" i pkt 1 lit. "c" oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia, orzeczono jak w postanowieniu. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło