II SA/Wa 1564/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Andrzej Kołodziej (spr.), Protokolant Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2009 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w administracji oddala skargę. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w S. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 34 par. 4 i 5 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) oraz art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej: kpa, po rozpatrzeniu zarzutów A. G. z dnia [...] grudnia 2007 r. w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w administracji na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] września 2007 r. przeciwko ww. dot. należności z tytułu opłat za lokal mieszkalny położony w Ś. przy ul. [...], oddalił przedmiotowe zarzuty. Pismem z dnia [...] lipca 2008 r. A. G. złożył do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. (dalej – Prezes WAM) zażalenie na ww. postanowienie Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w S. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...]. W treści zażalenia podniósł, iż zaskarżone postanowienie nie odnosi się do całokształtu sprawy, zarzutów odwołującego się oraz zgromadzonej dokumentacji. Zarzucił ponadto manipulowanie faktami i przepisami, przy uwzględnieniu jedynie uprawnień Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, bez "odniesienia się do obowiązków w zakresie przestrzegania kultury prawnej". Po rozpatrzeniu przedmiotowego zażalenia Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.), [...] września 2008 r. wydał postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], zaznaczając, że podziela uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonego postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia wyjaśnił, iż [...] sierpnia 2007 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. wysłał do A. G. upomnienie, w którym wskazał na istnienie należności z tytułu opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego w Ś. przy ul. [...], z pouczeniem o obowiązku zapłaty należności w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Brak wpłaty wskazanej należności doprowadził do wystawienia przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w S. w dniu [...] września 2007 r. tytułu wykonawczego nr [...], doręczonego zobowiązanemu [...] października 2007 r. wraz z zawiadomieniem z dnia [...] października 2007 r. o zajęciu wynagrodzenia dłużnika. Następnie organ wskazał, że [...] października 2007 r. A. G. wysłał do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w S. pisma nr [...] oraz [...], w których wystąpił o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie wymaganych od niego należności, zakończenie postępowania w sprawie zadłużenia, odroczenie wniesienia zarzutów i uzupełnienie pouczenia w sprawie wniesienia zarzutu do tytułu wykonawczego. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. pismem z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] wezwał ww. do sprecyzowania w terminie 7 dni jego pisma nr [...] z dnia [...] października 2007 r. – czy stanowi ono zarzut w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, dodatkowo poinformował ww., że zarzuty należy zgłaszać do organu egzekucyjnego – Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w S., jak również o tym, że termin do wniesienia zarzutów upłynął [...] listopada 2007 r. Pismem z dnia [...] listopada 2007 r. organ przedłużył ww. termin do udzielenia odpowiedzi na pismo z dnia [...] listopada 2007 r., do dnia [...] grudnia 2007 r. Następnie pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] poinformowano A. G., że wobec nieustosunkowania się przez niego do wezwania z dnia [...] listopada 2007 r. jego pismo nr [...] z dnia [...] października 2007 r. zostanie pozostawione bez rozpoznania. W dniu [...] grudnia 2007 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w S. wpłynęła odpowiedź A. G. na pismo z dnia [...] listopada 2007 r., w którym sprecyzował zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, a Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] stwierdził bezskuteczność ww. zarzutów, jako wniesionych z uchybieniem terminu. Po rozpatrzeniu zażalenia A. G. na ww. postanowienie, Prezes WAM wydał [...] marca 2008 r. postanowienie nr [...], którym uchylił zaskarżone postanowienie, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie w dniu [...] kwietnia 2008 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. wezwał A. G. do wskazania, w terminie 7 dni, czy podtrzymuje zarzuty złożone pismem z dnia [...] października 2007 r. nr [...] oraz pismem z dnia [...] grudnia 2007 r., a w dniu [...] maja 2008 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w S. wpłynęło pismo, w którym ww. podtrzymał zarzuty złożone we wcześniejszych pismach. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] oddalił zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w administracji na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] września 2007 r., po czym [...] lipca 2007 r. A. G. wniósł na ww. postanowienie zażalenie. Organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] A. G. została przydzielona osobna kwatera stała w Ś. przy ul. [...], co oznacza, że jest on obowiązany do uiszczania opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego. Prezes WAM wyjaśnił, że zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych z dnia 22 czerwca 1995 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnych stanowiących podstawę prawną do zajmowania lokalu mieszkalnego, nieuiszczone w terminie płatności, podlegają wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tym samym, zdaniem organu odwoławczego zarzut skarżącego o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej jest bezzasadny. Odnosząc się do zarzutu A. G. zawartego w piśmie z dnia [...] grudnia 2007 r. o zastosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, organ odwoławczy wyjaśnił, że jest on bezzasadny, albowiem w przypadku gdy istnieje kilka środków egzekucyjnych prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku, organ egzekucyjny winien stosować te środki, które są najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (art. 7 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), natomiast jeśli organ egzekucyjny ma do dyspozycji tylko jeden środek egzekucyjny, wtedy jest zobowiązany go zastosować. Na podstawie art. 19 par. 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w S. jest organem egzekucyjnym w administracji, uprawnionym do stosowania dwóch środków egzekucyjnych: egzekucji z wynagrodzenia za pracę oraz ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego albo z ubezpieczenia społecznego w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich związanych z zajmowaniem lokali mieszkalnych będących w dyspozycji WAM. Ustosunkowując się do informacji zawartej w piśmie A. G. z dnia [...] grudnia 2007 r., w którym ww. podniósł, że od [...] maja 2007 r. dokonał nadpłaty w wysokości [...] zł, jako kwoty raty, celem zredukowania zadłużenia, Prezes WAM wyjaśnił, iż pomiędzy Dyrektorem Oddziału Regionalnego WAM w S., a zainteresowanym nie została zawarta umowa o rozłożeniu spłaty powstałego zadłużenia na raty. Pismem z dnia [...] października 2008 r. A. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa WAM z dnia [...] września 2008 r. nr [...]. W uzasadnieniu skargi zarzucił zaskarżonemu postanowieniu, iż w sposób wybiórczy stosuje fakty i przepisy prawa, bez odniesienia się do całokształtu sprawy. Zdaniem skarżącego w toku postępowania organ stosował niezgodne z prawem i stanem faktycznym rozstrzygnięcia. Podkreślił, że egzekucja z wynagrodzenia za pracę, która wpłynęła na pogorszenie sytuacji materialnej jego rodziny, została przeprowadzona pomimo regularnego uiszczania przez skarżącego opłat czynszowych i dodatkowych, których dokonywał na podstawie analiz przesłanych mu przez WAM dokumentów. Analizom tym zarzucił brak rzetelności, który znalazł po kilku latach konsekwencje w postaci "skumulowanego błędu ewidencji". Nie informowano go o powstałych błędach i ich przyczynach, natomiast przesłano mu upomnienie na kwotę [...] zł. Skarżący wskazał, że zaległości finansowe, którymi został obciążony, powstały wskutek nadużyć i łamania prawa przez pracowników WAM. Zarzucił organowi, iż dokonuje poprawek i skreśleń w swojej ewidencji stanów licznika wody kilka lat wstecz i opiera na tym naliczenia finansowe i roszczenia egzekucyjne, a poprawek dokonuje w sposób odbiegający od standardów obowiązujących w tym względzie, dodatkowo WAM lekceważy swoje obowiązki w zakresie legalizowania urządzeń pomiarowych. Wskazał, że WAM informuje go o możliwości spłaty ratalnej bez wspomnienia o obowiązku zawarcia umowy z dyrektorem w sytuacji chęci rozłożenia długu na raty, a następnie kwestionuje zasadność uiszczanych przez niego rat. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w rozpatrywanej sprawie organ I i II instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego rozstrzyganej sprawy, a zarzuty stawiane przez skarżącego uznać należy za bezpodstawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 138 par. 1 pkt 1 kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Utrzymanie w mocy decyzji (postanowienia) organu I instancji jest konsekwencją stwierdzenia przez organ odwoławczy, że jego ocena jest co do istoty taka sama, jak rozstrzygnięcie organu I instancji. Podstawę prawną wydania tytułu wykonawczego w rozpoznawanej sprawie stanowił art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), zgodnie z którym opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnych stanowiących podstawę prawną do zajmowania lokalu mieszkalnego, nieuiszczone w ustalonym terminie płatności, podlegają, wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie tytułu wykonawczego, w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powołany przepis wystawienie tytułu wykonawczego uzależnia od łącznego spełnienia następujących przesłanek: istnienie decyzji dającej prawo do zajmowania lokalu mieszkalnego; zajmowanie lokalu przez adresata decyzji oraz nieuiszczenie stosownych płatności związanych z zajmowanym lokalem. W rozpoznawanej sprawie wszystkie z przesłanek niezbędnych do wystawienia tytułu wykonawczego zostały spełnione. Jak bowiem wynika z akt sprawy, skarżącemu decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] została przydzielona kwatera stała położona w Ś. przy ul. [...], którą A. G. zajmuje do dnia dzisiejszego, a wobec przedmiotowej kwatery ww. dopuścił się zaległości z tytułu opłat. Stosownie do treści art. 34 par. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, co też miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 par. 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Zobowiązany kwestionujący prowadzenie postępowania egzekucyjnego może w jego trakcie wnieść zarzuty tylko z przyczyn wymienionych enumeratywnie w cyt. art. 33, natomiast wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do ich rozpatrzenia. W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosił zarzuty określone w pkt 6 i 8 cytowanego przepisu. Skarżący zakwestionował zastosowany wobec niego środek egzekucyjny, twierdząc, że egzekucja z wynagrodzenia za pracę została przeprowadzona pomimo regularnego uiszczania przez niego opłat czynszowych i dodatkowych, dokonywanych na podstawie analiz przesyłanych mu przez WAM. Podkreślił ponadto zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, wskazując, że egzekucja z wynagrodzenia za pracę wpłynęła na pogorszenie sytuacji materialnej jego rodziny. Odnosząc się do stawianych zarzutów stwierdzić należy, iż nie znajdują one potwierdzenia w mających w sprawie zastosowanie przepisach prawa. W myśl art. 7 par. 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Natomiast stosownie do art. 19 par. 7 powołanej ustawy, Dyrektor oddziału regionalnego WAM jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania egzekucji z wynagrodzenia za pracę oraz ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego albo z ubezpieczenia społecznego, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich związanych z zajmowaniem lokali mieszkalnych będących w dyspozycji WAM. Zgodnie z powyższym organ egzekucyjny miał prawo do zastosowania egzekucji z wynagrodzenia za pracę skarżącego, a nadto, co należy podkreślić, nie posiadał uprawnień do stosowania innych środków egzekucyjnych. Natomiast odnośnie zarzutu przeprowadzenia egzekucji pomimo regularnego uiszczania opłat czynszowych, jak i opłat dodatkowych, dokonywanych na poczet spłaty istniejącego zadłużenia, stwierdzić należy, że stosownie do treści art. 45 par. 1 omawianej ustawy, organ egzekucyjny i egzekutor są obowiązani odstąpić od czynności egzekucyjnych, jeśli zobowiązany okazał dowody stwierdzające m.in. rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych, co w przypadku skarżącego nie miało miejsca. Z akt sprawy nie wynika bowiem aby pomiędzy A. G. a Dyrektorem Oddziału Regionalnego WAM w S. doszło do zawarcia umowy o rozłożeniu istniejącego zadłużenia na raty. Nie jest natomiast możliwe uznanie za ratalne spłacanie przez skarżącego przedmiotowych należności pieniężnych, poprzez dokonywanie niewielkich miesięcznych wpłat (rzędu [...] zł) ponad wysokość opłat czynszowych. W ocenie Sądu również zarzut, jakoby zaległości finansowe, którymi skarżący został obciążony powstały wskutek nadużyć i łamania prawa przez pracowników WAM, nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ramach zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zgłoszonych na podstawie art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie jest dopuszczalne zakwestionowanie tytułu wykonawczego. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.