II SA/Wa 1590/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Teresa Zyglewska Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2011 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2011 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 168 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. B. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, iż zgodnie z art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, stanowiącym materialnoprawną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń przez organ I instancji, właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie zasad przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji, o których mowa w art. 32. Stosownie zaś do tego przepisu, broń i amunicję należy przechowywać i nosić w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieuprawnionych. Ponadto w myśl § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343), osoby posiadające broń palną są obowiązane przechowywać ją w kasetach metalowych na stałe przymocowanych do elementów konstrukcyjnych budynku lub w metalowych szafach albo w sejfach, posiadających zamki atestowane. Organ stwierdził, że R. B. przechowywał broń myśliwską i amunicję w metalowej szafie z atestowanym zamkiem, umiejscowionej w pomieszczeniu bez okien i przytwierdzonej jedną kotwą do podłogi i dwiema kotwami do ściany, w miejscu niewidocznym przy wejściu do garderoby, z którego to pomieszczenia korzystał tylko on i jego żona. Natomiast klucze do szafy przechowywał w kotłowni 1,5 kondygnacji niżej, w szafce do przełączy ogrzewania podłogowego, o czym według oświadczenia strony, nie wiedział nikt z domowników. Jednakże syn strony zabrał jedną sztukę broni bez wyłamywania zamka, a zatem wiedział zarówno gdzie znajduje się szafa z bronią, jak i gdzie są przechowywane klucze do niej, co skończyło się tragicznie. W ocenie organu posiadacz broni nie dochował więc wszelkich starań, aby jego broń nie dostała się w ręce osób nieuprawnionych. Nie wykazał też wystarczającej zapobiegliwości w zakresie uniemożliwienia dostępu do broni innym osobom wskutek czego klucze przejął jego syn, [...]. Świadczy to, zdaniem organu, o naruszeniu § 5 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Komendant Główny Policji wskazując na fakultatywny charakter przepisu art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji podniósł, iż w świetle okoliczności sprawy, mających istotne znaczenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, cofnięcie stronie pozwolenia na broń jest słuszne celowe. Zwrócił też uwagę na szczególny charakter prawa do posiadania broni, wyrażający się ograniczonym do niego dostępem, poddaniem go ścisłej administracyjnej reglamentacji i określeniem w sposób rygorystyczny m.in. warunków jej przechowywania i noszenia, w celu uniemożliwienia, a co najmniej utrudnienia, dostania się broni w ręce osób nieuprawnionych, dla ochrony interesu społecznego. Właśnie interes społeczny, który wymaga, by bronią dysponowały jedynie osoby gwarantujące bezpieczne i zgodne z przepisami jej posiadanie, sprzeciwia się zachowaniu stronie prawa do posiadania broni. Okoliczności ustalone w sprawie wskazują bezspornie, że posiadacz broni swoim zachowaniem stworzył poważne zagrożenie dla interesów bezpieczeństwa i porządku publicznego. W ocenie organu okoliczność umorzenia przez Prokuraturę Rejonową [...] śledztwa w sprawie doprowadzenia B. B. do targnięcia się na życie, tj. o czyn z art. 151 kk., wobec braku znamion czynu zabronionego, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bowiem materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu administracyjnym jednoznacznie wskazuje na naruszenia przez stronę przepisów dotyczących przechowywania broni. Za bezzasadny uznał ponadto organ zarzut strony naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Poczynione bowiem przez organ I instancji ustalenia wynikają z zebranego materiału dowodowego, którego ocena nie budzi zastrzeżeń. Wskazany organ wyczerpująco ustalił stan faktyczny sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Dokonał również wszechstronnej oceny znaczenia i wartości dowodów dla sprawy (art. 80 k.p.a.). Natomiast swoje rozstrzygnięcie uzasadnił zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. B. reprezentowany przez pełnomocnika zarzucił jej: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 18 ust. 5 pkt 4 w zw. z art. .32 ustawy o broni i amunicji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie przechowywania oraz ewidencjonowania broni i amunicji, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, 2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w postaci: a) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez brak wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, nierozpatrzenie wszystkich dowodów w ich wzajemnej łączności, niedokonanie przez organ odwoławczy kompleksowej oceny mocy i wiarygodności dowodów przedłożonych w toku postępowania przez skarżącego, a nadto niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, b) art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów w postaci uznania, iż skarżący nie wykazał wystarczającej zapobiegliwości w zakresie uniemożliwienia dostępu do broni, czego skutkiem było przejęcie kluczy przez jego syna, a to z kolei doprowadziło do uznania słuszności i celowości cofnięcia pozwolenia na broń dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, c) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz na podstawie jakich realnych okoliczności wywiódł, iż zachowanie skarżącemu pozwolenia na broń nie leży w interesie społecznym, w tym stwarza poważne zagrożenie dla interesów bezpieczeństwa i porządku publicznego, 3. sprzeczność istotnych ustaleń Komendanta Głównego Policji z treścią zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na uznaniu, iż: a) skarżący nie zabezpieczył prawidłowo kluczy do szafy, w której przechowywał broń przez co naruszył § 5 rozporządzenia, b) broń z amunicją nie były przechowywane właściwie w sytuacji, gdy skarżący spełnił wszelkie wymogi stawiane przepisami ustawy o broni i amunicji oraz rozporządzenia z dnia 3 kwietnia 2000 r. Z uwagi na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości, a nadto o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych i przeprowadzenie postępowania również pod nieobecność skarżącego. W uzasadnieniu podniósł w szczególności, że organ dokonał wybiórczej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, zmarginalizował znaczenie kluczowych, przedłożonych przez skarżącego dowodów wskazujących na istotne z punktu widzenia sprawy fakty (nienaganne zachowanie, spełnienie wszelkich wymogów prawidłowego przechowywania broni i amunicji, w tym również dochowanie wymogu poufności informacji o miejscu przechowywania kluczy do spełniającej wymogi przewidziane przepisami prawa, szafy na broń). Ponadto wskazał, iż skarżący na podstawie swojego dotychczasowego zachowania daje rękojmię przestrzegania wymogów prawidłowego przechowywania broni oraz zgodnego z interesem społecznym i porządkiem publicznym jej używania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), zgodnie z którym właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie zasad przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji, o których mowa w art. 32. Natomiast stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy, broń i amunicję należy przechowywać i nosić w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieuprawnionych. Niewątpliwie decyzja wydawana na podstawie przepisu art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji ma charakter uznaniowy, na co wskazuje przede wszystkim zwrot "może cofnąć". Uznaniowość nie oznacza jednak pozostawienia organowi całkowitej i niekontrolowanej swobody przy podejmowaniu rozstrzygnięcia na powołanej podstawie, albowiem jej granice wyznaczają z jednej strony przesłanki zawarte w przepisie art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy, z drugiej zaś reguły postępowania administracyjnego określone w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. Organ Policji podejmując więc rozstrzygnięcie w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń z uwagi na naruszenie zasad przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji, obowiązany jest do przestrzegania zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), a więc podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Winien też w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz wnikliwie go ocenić (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). Musi wreszcie swoje rozstrzygnięcie uzasadnić zgodnie z wymogami określonymi w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie zarówno Komendant Wojewódzki Policji [...], jako organ pierwszej instancji, jak również Komendant Główny Policji, jako organ odwoławczy, nie naruszyli wskazanych przepisów prawa materialnego oraz reguł postępowania administracyjnego. Bezsporne jest bowiem, iż R. B. posiadający pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, naruszył zasady przechowywania broni i amunicji określone w art. 32 ust. 1 ustawy, poprzez umożliwienie dostępu do niej jego synowi B. jako osobie nieuprawnionej. [...]. Nie ulega przy tym wątpliwości, że szafa, w której była przechowywana broń, została otwarta za pomocą kluczy, które według oświadczenia skarżącego były przechowywane w miejscu nieznanym domownikom, w tym synowi B.. Jednakże z uwagi na zaistniałe zdarzenie, oświadczeniu temu nie sposób dać wiary. Tym samym uzasadniona jest teza, że skarżący co najmniej nie dołożył należytej staranności, aby zabezpieczyć klucze od szafy z bronią i amunicją w miejscu niedostępnym dla osób nieuprawnionych. W orzecznictwie przyjmuje się zaś, że to na posiadaczu broni ciąży obowiązek zabezpieczenia broni i żaden przepis ani żadna sytuacja nie zwalnia go z tego obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 13 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1192/06, Lex nr 374371). Ponadto w świetle orzecznictwa, przepis art. 32 ust. 1 ustawy o broni i amunicji nie daje podstaw do stopniowania jego naruszenia, zatem każde, nawet jednorazowe odstępstwo od powinności przechowywania i noszenia broni i amunicji w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieuprawnionych, stwarza podstawę do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na posiadanie broni, zgodnie z art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji (por. wyrok NSA z dnia 18 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1200/06, Lex nr 374355). W powyższym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyraził też pogląd, który Sąd orzekający podziela, że wystarczającym powodem do zastosowania przepisu art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji może być nawet jednokrotne narażenie broni na utratę. Należy wobec tego podkreślić, iż w niniejszej sprawie nie miało miejsca jedynie narażenie broni na utratę lecz utrata broni, co doprowadziło do tragicznych następstw. Tym bardziej krytycznie zatem trzeba ocenić postępowanie skarżącego, który dopuścił do takiej sytuacji. Sąd podziela stanowisko organu, iż prawo do posiadania broni podlega ścisłej reglamentacji, a warunki jej przechowywania i noszenia są określone rygorystycznie w celu ochrony interesu społecznego. To w interesie społecznym leży, by broń posiadały osoby dające rękojmię nie tylko zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego jej używania, lecz także takiego jej przechowywania, by te interesy nie doznały uszczerbku. Wbrew zarzutowi skargi, organy Policji zebrały obszerny materiał dowodowy, którego ocena nie budzi zastrzeżeń. Ustalony stan faktyczny nie nasuwa wątpliwości, zaś uzasadnienia rozstrzygnięć w sposób przekonujący wyjaśniają motywy, którymi kierowały się organy Policji podejmując swoje decyzje w oparciu o prawidłowe przepisy prawa materialnego. Nie jest zaś uzasadniony zarzut pominięcia dowodów korzystnych dla skarżącego, w postaci jego dotychczasowego postępowania i nienagannej opinii. Okoliczności te nie mają w sprawie istotnego znaczenia, gdyż to nie osobowość posiadacza broni, jego cechy charakteru i dotychczasowe postępowanie, legły u podstaw cofnięcia pozwolenia na broń, lecz naruszenie zasad jej przechowywania. Zasadny jest jedynie zarzut polegający na przyjęciu przez organy naruszenia przez skarżącego przepisu § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343), który ustanawia "techniczne wymogi", jakim winny odpowiadać kasety (szafy) do przechowywania broni. Nie ulega wątpliwości, że skarżący te wymagania spełnił, gdyż przechowywał broń w szafie metalowej, trwale przymocowanej do elementów konstrukcyjnych budynku, posiadającej zamki atestowane. Jednakże okoliczność powyższa nie ma większego znaczenia dla prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia z uwagi na bezsporne naruszenia przez skarżącego przepisu art. 32 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.