II SA/Wa 1592/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Protokolant specjalista Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi K. L. i L. L. na decyzję Dyrektora Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia dziecka do przedszkola 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] kwietnia 2019 r., 2. zasądza od Dyrektora Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rzecz K. L. i L. L. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Państwo K. L. i L. L. reprezentując małoletnią L. L. złożyli skargę na decyzję dyrektora Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r, utrzymującą w mocy decyzję komisji rekrutacyjnej o nieprzyjęciu ich córki L. L. do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020. Dnia [...] marca 2019r. rodzice L. L. tj. K. i L. L. złożyli do dyrektora Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] wniosek o przyjęcie L. L. do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020. Na potwierdzenie spełnienia kryteriów rekrutacyjnych odwołujący załączyli do wniosku następujące załączniki: oświadczenie o zamieszkaniu, zaświadczenie z zakładu pracy o zatrudnieniu, zeznanie podatkowe za rok poprzedzający złożenie wniosku, pisemne oświadczenie rodziców o potrzebie zapewnienia dziecku opieki w czasie przekraczającym 5 godz. Dziennie, pisemne oświadczenie rodziców o dochodach. Komisja Rekrutacyjna przy Miejskim Przedszkolu nr [...] w [...] w wyniku przeprowadzonej weryfikacji merytorycznej złożonego wniosku o przyjęcie do przedszkola L. L. przyznała 85 punktów. Komisja Rekrutacyjna w rozstrzygnięciu z dnia [...] kwietnia 2019r. odmówiła przyjęcia kandydata do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...]. Rodziców kandydata poinformowano, że najniższa liczba punktów uprawniająca do przyjęcia dziecka do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020 wynosi 90 punktów. Dnia [...] kwietnia 2019r.skarżący wnieśli wniosek o sporządzenie uzasadnienia rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej. W odpowiedzi na wniosek komisja rekrutacyjna sporządziła uzasadnienie powyższego rozstrzygnięcia. Skarżący nie zgodzili się z rozstrzygnięciem komisji rekrutacyjnej. W odwołaniu do dyrektora z dnia [...] kwietnia 2019r. podnieśli w szczególności, że: o nieprzyjęciu dziecka zadecydowało dodatkowe kryterium, które jest niezgodne z cytowanym przez rodziców wyrokiem sądu, rodzice podali faktyczny czas potrzebny na zapewnienie opieki dziecku, gdyż matka dziecka nie pracuje, w przypadku podjęcia pracy przez matkę dziecka dziecko będzie dłużej pozostawało pod opieką przedszkola, Miejskie Przedszkole nr [...] w [...] jest najbliższe miejscu zamieszkania nieprzyjętego dziecka, wskazane przez Burmistrza miejsca, w których dziecko może korzystać w wychowania przedszkolnego na terenie miasta [...] uniemożliwiają podjęcie próby aktywizacji zawodowej matki dziecka oraz ponownie wnieśli o przyjęcie L. L. do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...]. Dyrektor Miejskiego Przedszkola Nr [...] w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2019r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję komisji rekrutacyjnej z dnia [...] kwietnia 2019r. Organ wskazał, iż kryteria rekrutacyjne do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020 zostały określone w art. 131 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 996 ze zm.) oraz uchwale nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówek z dnia 8 lutego 2017 r. w sprawie ustalenia kryteriów wraz z liczbą punktów, na drugim etapie rekrutacji do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, oraz określenia dokumentów niezbędnych do potwierdzenia tych kryteriów. Komisja rekrutacyjna stwierdziła, że kandydat L. L. nie spełnia kryteriów rekrutacyjnych zawartych w z art. 131 ust. 2 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 996 ze zm.) branych pod uwagę na pierwszym etapie rekrutacyjnym. W ocenie organu Komisja Rekrutacyjna prawidłowo stwierdziła, że L. L. - kandydat na wychowanka Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] - spełnia następujące kryteria rekrutacyjne uchwalone Uchwałą nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówek z dnia 8 lutego 2017 r. w sprawie ustalenia kryteriów wraz z liczbą punktów, na drugim etapie rekrutacji do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, oraz określenia dokumentów niezbędnych do potwierdzenia tych kryteriów: 1. Dziecko 3- letnie, zamieszkałe do 3 km od przedszkola do którego rodzice składają wniosek; 2. Dziecko, którego jeden z rodziców bądź oboje rodzice wychowujący dziecko pracują lub studiują w trybie dziennym lub prowadzą gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą; 3. Rodzice dziecka lub jedno z rodziców lub rodzic samotnie wychowujący dziecko mieszkają w [...] i złożyli w Urzędzie Skarbowym w [...] roczne zeznanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) za rok poprzedzający złożenie wniosku; 4. Istnieje potrzeba zapewnienia dziecku opieki w czasie przekraczającym 5 godz. dziennie. W związku z powyższym Komisja przyznała właściwą liczbę punktów za ich spełnienie, tj. odpowiednio: 55 punktów, 10 punktów, 10 punktów, 10 punktów, łącznie 85 punktów. Spełnienie wyżej wymienionych kryteriów rekrutacyjnych wynika z dokumentów dostarczonych przez rodziców, tj.: wniosku o przyjęcie dziecka do przedszkola, zaświadczenia z zakładu pracy o zatrudnieniu, zeznania podatkowego za rok poprzedzający złożenie wniosku, pisemnego oświadczenia rodziców o potrzebie zapewnienia dziecku opieki w czasie przekraczającym 5 godzin dziennie. Komisja Rekrutacyjna uznała, że kandydat L. L. nie spełnia drugiego kryterium uchwalonego Uchwałą Nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówek z dnia 8 lutego 2017r., tj. dziecko rodzica samotnie wychowującego, pracującego lub studiującego w trybie dziennym lub prowadzącego gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą. Komisja Rekrutacyjna uznała, że kandydat L. L. nie spełnia 6 kryterium uchwalonego Uchwałą Nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówek z dnia 8 lutego 2017r., tj. dochód na osobę w rodzinie dziecka wynosi nie więcej niż 80% kwoty, o której mowa w art. 5 ust 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018r. poz. 2220 z późn. zm.). Rodzice dziecka złożyli pisemne oświadczenie o dochodach, jednak komisja nie przyznała punktów za to kryterium, ponieważ komisja stwierdziła, że wnioskodawcy wykazali dochód, który wynosił więcej niż 80% kwoty o której mowa w art. 5 ust 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018r. poz. 2220 z późn. zm.) Aby zakończyć postępowanie rekrutacyjne, komisja rekrutacyjna z pośród 54 kandydatów, którzy otrzymali taką samą liczbę punktów (85) musiała wybrać 23 kandydatów na 23 wolne miejsca. Organ wskazał, że Komisja nie mogła uniknąć decyzji doboru dodatkowego kryterium ponieważ przedszkole nie dysponuje wystarczającą liczbą miejsc, aby przyjąć wszystkich kandydatów o tej samej liczbie punktów. Nie można odmówić im wszystkim przyjęcia, gdyż pozostałyby w przedszkolu wolne miejsca w sytuacji gdy są na nie kandydaci. Komisja rekrutacyjna uznała, że, że kandydat L. L. nie spełnia dodatkowego kryterium: "Istnieje potrzeba zapewnienia kandydatowi opieki w najdłuższym możliwym czasie tj.: w godzinach 7:00 -17:00" (wnioskodawcy wskazali, że istniej potrzeba zapewnienia dziecku opieki w godzinach 7:30-15:00). W związku z powyższym komisja rekrutacyjna nie przyznała punktów za spełnienie dodatkowego kryterium. Kandydat L. L. nie uzyskała liczby punktów wymaganej do przyjęcia do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020, tym samym nie została przyjęta do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020. K. L. i L. L. reprezentując małoletnią L. L. złożyli skargę na decyzję dyrektora Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r, utrzymującą w mocy decyzję komisji rekrutacyjnej o nieprzyjęciu ich córki L. L. do Miejskiego Przedszkola nr [...] w [...] na rok szkolny 2019/2020. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 77 § 1 w związku z art. 80 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), które to normy prawa obligują organ administracji do zebrania i oceny całokształtu materiału dowodowego, co ma wpływ na wynik sprawy i wnoszę o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, 2) wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego do czasu rozpoznania skargi przez Sąd (istnieją przesłanki naruszenia prawa wynikającego z Konstytucji RP, Prawa Oświatowego oraz uchwały Rady Miasta nr XXXIII/301/2017), 3) zasądzenie kosztów postępowania w sprawie. Skarżący podnosili, iż przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a., które to normy prawa obligują organ administracji do zebrania i oceny całokształtu materiału dowodowego, co ma wpływ na wynik sprawy. W skardze zgłosili naruszenie: art. 70 ust. 1 zdanie 1 Konstytucji, poprzez ograniczenie korzystania z konstytucyjnego prawa do edukacji, art. 32 Konstytucji, poprzez naruszenie zasady sprawiedliwego i równego traktowania obywateli wobec prawa, art. 31 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe, poprzez pozbawienie naszej córki prawa do realizacji wychowania przedszkolnego, poprzez zatwierdzenie przez komisję wyników rekrutacji opartych o kryterium nieprzewidziane w przepisach prawa. Komisja Rekrutacyjna na drugim etapie rekrutacyjnym przy stwierdzeniu 54 kandydatów o jednakowej liczbie punktów (85 pkt) i 23 wolnych miejscach, dodała samowolnie dodatkowe kryterium przyznając dodatkowe punkty (5 pkt) kandydatom, których rodzice we wnioskach zadeklarowali maksymalny czas pobytu w przedszkolu tj 7-17 godzinach. Artykuł 130 ust. 1-8 oraz art. 131 ust. 1-10 ustawy Prawo oświatowe, poprzez zastosowanie samowolnego kryterium, które nie jest przewidziane w przepisach dotyczących rekrutacji, a w wyniku którego podjęto decyzję o odmowie przyjęcia naszej córki do przedszkola, art. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty, który daje gwarancję realizacji prawa dzieci do wychowania i opieki odpowiednich do wieku i rozwoju, z uwagi na odmowę przyjęcia, która nie zawiera realnych i prawnych przyczyn odmowy komisji rekrutacyjnej oraz Dyrektora Przedszkola. Uchwały nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówek z dnia 8 lutego 2017, poprzez zastosowanie samowolnego kryterium, które nie jest przewidziane w przepisach dotyczących rekrutacji, a w wyniku którego podjęto decyzję o odmowie przyjęcia naszej córki do przedszkola. Artykuł 131 ust. 4-6 ustawy Prawo oświatowe przez niezapewnienie jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, mimo że jedno z rodziców pracuje a drugie przygotowuje się do aktywizacji zawodowej i musimy godzić obowiązki pracownicze, społeczne i wychowawcze. Artykułu 32 ust, 3 ustawy Prawo oświatowe - po odmownej decyzji dyrektora organ nadzorujący nie wskazał pisemnie placówki do której droga nie przekracza 3 km od miejsca zamieszkania kandydata. Skarżący podkreślali, że wskazane przez organ nadzorujący placówki oddalone są od miejsca zamieszkania skarżących o ponad 3 km, co w znacznym stopniu, a wręcz całkowicie uniemożliwiają podjęcie próby aktywizacji zawodowej matki L. Skarżący podnosili, że wybrano samowolnie dodatkowe kryterium rekrutacji, wiedząc że jest ono pozbawione podstawy prawnej. Komisja Rekrutacyjna czy też Dyrektor Przedszkola nie zakończyli rekrutacji na stwierdzeniu niemożności wyłonienia zgodnie z prawem 23 kandydatów, z pośród 54 z równą ilością punktów i nie przekazała tej informacji do organu prowadzącego w celu uchwalenia terminu rekrutacji uzupełniającej i ustalenia przez organ prowadzący procedury postępowania w przypadku kandydatów o równej ilości punktów, do czego w świetle obowiązujących przepisów byli zobligowani. Dyrektor Miejskiego Przedszkola Nr [...] w [...] wnosił o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie czy organ prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego. Kontrolując sprawę w ramach wskazanych wyżej kompetencji, Sąd uznał, iż skarga jest zasadna. Kryteria postępowania rekrutacyjnego unormowane zostały w art. 131 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe ( tj. z Dz.U. z 2017 r., poz. 59 ze zm.), zwana dalej "ustawą". Zgodnie z tym przepisem: 1.Do publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formy wychowania przedszkolnego przyjmuje się kandydatów zamieszkałych na obszarze danej gminy. 2. W przypadku większej liczby kandydatów spełniających warunek, o którym mowa w ust. 1, niż liczba wolnych miejsc w publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego, na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę łącznie następujące kryteria: 1) wielodzietność rodziny kandydata; 2) niepełnosprawność kandydata; 3) niepełnosprawność jednego z rodziców kandydata; 4) niepełnosprawność obojga rodziców kandydata; 5) niepełnosprawność rodzeństwa kandydata; 6) samotne wychowywanie kandydata w rodzinie; 7) objęcie kandydata pieczą zastępczą. 3. Kryteria, o których mowa w ust. 2, mają jednakową wartość. 4. W przypadku równorzędnych wyników uzyskanych na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego lub jeżeli po zakończeniu tego etapu dane publiczne przedszkole, oddział przedszkolny w danej publicznej szkole podstawowej albo dana publiczna inna forma wychowania przedszkolnego nadal dysponuje wolnymi miejscami, na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący, z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi, oraz lokalnych potrzeb społecznych. Organ prowadzący określa dokumenty niezbędne do potwierdzenia tych kryteriów. 5. Na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego może być brane pod uwagę kryterium dochodu na osobę w rodzinie kandydata. Kryterium dochodu określa organ prowadzący w stosunku procentowym do kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518 i 1579). Spełnianie tego kryterium jest potwierdzane oświadczeniem rodzica kandydata. 6. Organ prowadzący określa nie więcej niż 6 kryteriów, o których mowa w ust. 4 i 5, oraz przyznaje każdemu kryterium określoną liczbę punktów, przy czym każde kryterium może mieć różną wartość. 7. Kandydaci zamieszkali poza obszarem danej gminy mogą być przyjęci do publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formy wychowania przedszkolnego na terenie tej gminy, jeżeli po przeprowadzeniu postępowania rekrutacyjnego zgodnie z ust. 1-6, dana gmina nadal dysponuje wolnymi miejscami w tym przedszkolu, tym oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub tej innej formie wychowania przedszkolnego. W przypadku większej liczby kandydatów zamieszkałych poza obszarem danej gminy przeprowadza się postępowanie rekrutacyjne. Przepisy ust. 2-6 stosuje się odpowiednio. W przedmiotowej sprawie aby zakończyć postępowanie rekrutacyjne, Komisja Rekrutacyjna z pośród 54 kandydatów, którzy otrzymali taką samą liczbę punktów (85) musiała wybrać 23 kandydatów na 23 wolne miejsca. Komisja dokonała doboru dodatkowego kryterium ponieważ przedszkole nie dysponuje wystarczającą liczbą miejsc, aby przyjąć wszystkich kandydatów o tej samej liczbie punktów. Komisja rekrutacyjna uznała, że kandydat L. L. nie spełnia dodatkowego kryterium: "Istnienia potrzeby zapewnienia kandydatowi opieki w najdłuższym możliwym czasie tj.: w godzinach 7:00 -17:00" (wnioskodawcy wskazali, że istniej potrzeba zapewnienia dziecku opieki w godzinach 7:30-15:00). Zważyć przy tym należy, że tak przepisy omawianej ustawy o systemie oświaty, jak i przepisy aktu prawa miejscowego, tj. uchwały Nr XXXIII/301/2017 Rady Miasta Sulejówka z dnia 8 lutego 2017r. w sprawie ustalenia kryteriów wraz z liczbą punktów nie przewidują zastosowanego w niniejszej sprawie przez organy kryterium różnicującego, to godziny zapewnienia opieki dziecku, jako kryterium przyjęcia do przedszkola kandydata z równą ilością punktów. W niniejszej sprawie, organ wydając kwestionowane rozstrzygnięcie powołuje się jedynie na uprawnienie Komisji Rekrutacyjnej do rozwiązania takiego problemu ale bez wskazania konkretnej podstawy prawnej do takiego uprawnienia. Z przedstawionych dokumentów wynika, że nie ustalono takiego kryterium różnicującego kandydatów w drugim etapie rekrutacji. Brak jest zapisu o szczególnych uprawnieniach w tym zakresie Komisji Rekrutacyjnej. Ponadto, Komisja Rekrutacyjna nie jest organem prowadzącym w rozumieniu ustawy Prawo oświatowe, który ma uprawnienia do określenia kryteriów dodatkowych. Działanie, w tym przedmiocie Komisji Rekrutacyjnej narusza więc zarówno ustawę o systemie oświaty (przywołane wyżej przepisy), jak i prawo miejscowe (uchwała nr XXXIII/301/2017), a więc ustalenia ww. kryterium do przyjęciu do przedszkola w zaistniałej sytuacji, z tego to przede wszystkim względu, że to ustawodawca (art.20c ust.2 ustawy) oraz organ prowadzący (art.20c ust.4 i 6 ustawy) - są jedynie i wyłącznie władni (uprawnieni) do określenia kryteriów stosowanych w postępowaniu rekrutacyjnym. Uchwała nr XXXIII/301/2017 przewiduje jedynie w § 1 kryterium "Istnienia potrzeby zapewnienia dziecku opieki w czasie przekraczającym 5 godzin dziennie" (wartość ww. kryterium w punktach – 10 pkt). Przy tak skonstruowanym zapisie prawa miejscowego Komisja Rekrutacyjna nie ma uprawnień zmieniania powyższego zapisu prawa miejscowego, nawet na potrzeby niniejszego postępowania rekrutacyjnego. Wskazane wyżej akty prawne nie przewidują natomiast stosowania na jakimkolwiek etapie rekrutacji do przedszkola kryterium różnicującego, w przypadku równej ilości punktów, w postaci przewidywanego czasu pobytu dziecka w przedszkolu. Kryterium to było niedopuszczalne przy podejmowaniu decyzji w przedmiocie przyjęcia dziecka do przedszkola. Stwierdzone wyżej uchybienie, stanowi samoistną podstawę wyeliminowania z obrotu prawnego obu decyzji. Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie uznał skargę za uzasadnioną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach rozstrzygnięto zaś stosownie do normy art. 200 p.p.s.a.