II SA/Wa 1594/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-12-17
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy substytut pełnomocnika ustanowionego z urzędu może domagać się zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?Ratio decidendi
Substytut pełnomocnika ustanowionego z urzędu nie może domagać się zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu przysługuje wyłącznie pełnomocnikowi wyznaczonemu przez właściwą Okręgową Radę Adwokacką lub Okręgową Izbę Radców Prawnych. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa (substytucji) nie powoduje zmiany osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu ani nie uprawnia substytuta do występowania o przyznanie kosztów pomocy prawnej w imieniu wyznaczonego pełnomocnika.Stan faktyczny
Wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej złożył adwokat działający z substytucji, który reprezentował stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Pełnomocnikiem z urzędu był pierwotnie wyznaczony inny adwokat. Skarżący domagał się zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazując, że nie zostały one opłacone w całości.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. W., działającego z substytucji adwokata P. K. pełnomocnika z urzędu skarżącego W. K. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: odmówić przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 8 października 2008 r. zostało przyznane W. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, w celu wniesienia skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku.
Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła pełnomocnikiem dla skarżącego adw. P. K., któremu zostało udzielone stosowne pełnomocnictwo. W trakcie postępowania zostało złożone do akt pełnomocnictwo substytucyjne, w którym wyznaczony pełnomocnik upoważnił adwokata A. W. do działania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącego.
Substytut - adw. A. W. w dniu 8 kwietnia 2009 r. (data stempla pocztowego) złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wydanego w niniejszej sprawie w dniu 4 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 1594/08, w której wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczył, że nie zostały one opłacone w całości.
Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 13 listopada 2009 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 654/09 ze skargi kasacyjnej W. K., w imieniu skarżącego - z substytucji adw. P. K. - stawiła się r. pr. G. S., która również wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Ponadto wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Powołany wyżej art. 250 powołanej ustawy jednoznacznie stanowi, że wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu otrzymuje wyznaczony pełnomocnik. Przez wyznaczonego adwokata, czy radcę prawnego rozumieć należy adwokata, radcę prawnego wskazanego przez właściwą Okręgową Radę Adwokacką, czy właściwą Okręgową Izbę Radców Prawnych.
W niniejszej sprawie ORA w Warszawie pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego wyznaczyła adw. P. K.
Ponadto należy stwierdzić, iż przyznanie – wyznaczonemu pełnomocnikowi – kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nastąpić może wyłącznie na wniosek tego pełnomocnika. Znajdujące się w aktach postępowania sądowoadministracyjnego pełnomocnictwo substytucyjne nie stanowi bowiem podstawy do uznania, że substytut staje się pełnomocnikiem pełnomocnika strony, który udzielił substytucji. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa nie powoduje zwolnienia wyznaczonego przez ORA w W. adwokata od udzielenia pomocy prawnej z urzędu, nie oznacza też, że substytut może wystąpić o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w imieniu wyznaczonego pełnomocnika. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa powoduje powstanie określonego stosunku jedynie pomiędzy substytutem i stroną (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt III CZP 27/06, Lex nr 182874, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2006 r. sygn. akt I CZ 78/06, Lex nr 276382). Natomiast w wyniku powyższego nie następuje zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez właściwą korporację.
Również wymagane oświadczenie, dotyczące opłacenia kosztów udzielonej pomocy prawnej z urzędu, powinno być złożone przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu.
Z tego względu, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło