II SA/Wa 160/18

WyrokWSA w Warszawie2018-06-05

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Zdrowia prawidłowo zakwalifikował żądaną informację publiczną jako informację przetworzoną i czy skarżąca wykazała istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego uzasadniającego jej udostępnienie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję Ministra Zdrowia o odmowie udostępnienia informacji publicznej, uznając, że uzasadnienie organu było wadliwe. Organ nie wykazał w sposób wystarczający, dlaczego żądana informacja ma charakter przetworzony, nie podając konkretnych danych liczbowych dotyczących ilości decyzji do przeanalizowania, zaangażowania personelu i środków. Brak ten uniemożliwił sądowi kontrolę prawidłowości zastosowania przepisów o informacji przetworzonej i interesie publicznym.
Stan faktyczny
Skarżąca N. L. zwróciła się do Ministra Zdrowia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej ilości i szczegółów decyzji wydanych na podstawie art. 4 ust. 8 Prawa farmaceutycznego w określonych okresach. Minister Zdrowia wezwał skarżącą do wykazania interesu publicznego, uznając żądaną informację za przetworzoną ze względu na jej zakres i konieczność selekcji z wielu dokumentów. Po modyfikacji wniosku przez skarżącą, organ decyzją odmówił udostępnienia informacji, podtrzymując stanowisko o jej przetworzonym charakterze i braku wykazania interesu publicznego. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Zdrowia i zasądzono od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Przemysław Szustakiewicz, Protokolant sekretarz sądowy Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi N. L na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącej N. L. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] października 2017 r. N. L., dalej również jako skarżąca, zwróciła się do Ministra Zdrowia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, w postaci 1. Informacji o ilości decyzji wydanych przez Ministra Zdrowia na podstawie art. 4 ust. 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne, (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2142 z późn. zm., dalej: "Prawo Farmaceutyczne") z podziałem na okresy: a. 1 stycznia 2012 r. - 31 grudnia 2012 r. b. 1 stycznia 2013 r. - 31 grudnia 2013 r. c. 1 stycznia 2014 r. - 31 grudnia 2014 r. d. 1 stycznia 2015 r. - 31 grudnia 2015 r. e. 1 stycznia 2016 r. -31 grudnia 2016 r. f. 1 stycznia 2017 r. - 1 października 2017 r. 2. Informacji o podmiocie, na rzecz którego zostały wydane ww. decyzje oraz o objętych nimi produktach leczniczych. Pismem z dnia [...] października 2017 r. organ wezwał N. L. do wykazania umocowania do działania w imieniu Spółki - [...] Spółka [...], dalej jako "Spółka" albo oświadczenia, iż wniosek złożony został przez osobę fizyczną. Organ uzasadnił, że w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej konieczne jest ustalenie, czy osoby działające w imieniu osoby prawnej lub innego podmiotu niebędącego osobą fizyczną są umocowane do ich reprezentowania. Organ wskazał również, że jeżeli z takim wnioskiem występuje osoba prawna to należy badać, czy osoba w jej imieniu występująca jest upoważniona do jej reprezentowania (tak: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 kwietnia 2007 r., II SA/Wa. 2404/06). Pismem z dnia [...] listopada 2017 r. N. L. poinformowała, że wniosek został złożony przez osobę fizyczną, nie zaś przedstawiciela Spółki, a adres Spółki został wskazany jedynie, jako adres do doręczeń. Minister Zdrowia pismem z dnia [...] listopada 2017 r. wezwał N. L., w trybie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, ze zm.), dalej zwana "ustawą o dostępie do informacji publicznej", do wykazania interesu publicznego, uzasadniającego udostępnienie żądanych informacji, w terminie 5 dni od otrzymania wezwania. Organ w piśmie tym stwierdził, iż już wstępna analiza wniosku wskazuje, że zaistnieje konieczność wyselekcjonowania informacji z wielu różnych dokumentów, a żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Jednocześnie, na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, powiadomił N. L., iż wyznaczył nowy termin załatwienia wniosku - [...] listopada 2017 r. W piśmie z dnia [...] listopada 2017 r., będącym odpowiedzią na wezwanie Ministra Zdrowia z dnia [...] listopada 2017 r. N. L. wskazała, iż jej zdaniem żądana informacja nie ma charakteru informacji przetworzonej. Wskazała również, iż w razie uznania przez organ, że wnioskowana informacja ma charakter przetworzony - modyfikuje wniosek w ten sposób, że zwraca się o udostępnienie zanonimizowanych decyzji wydanych przez organ w okresie wskazanym we wniosku. N. L. wskazała, iż w przypadku gdy przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest treść decyzji administracyjnej, organ nie może żądać wykazania istnienia szczególnego interesu publicznego, ponieważ jest to informacja publiczna nieprzetworzona. Zdaniem N. L. również anonimizacja dokumentacji nie stanowi o przetworzeniu informacji publicznej. Ponadto wskazała, iż jako pacjent ma, na podstawie art. 6 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. Ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U z 2017 r. poz. 1318, z późn. zm.), dalej jako "ustawa o prawach pacjenta", prawo ubiegać się o informacje wskazujące, które świadczenia są w Polsce dostępne. Minister Zdrowia decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] odmówił udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie istotnym elementem dotyczącym realizacji wniosku jest skala żądanej informacji. Organ podkreślił, iż zaistniałaby konieczność wyselekcjonowania wielu informacji z tysięcy dokumentów. Organ wskazał, że szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia i wyselekcjonowania informacji znajdujących się w wielu dokumentach, będzie wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócą normalny tok działania organu i utrudnią wykonywanie przypisanych mu zadań. Organ wyjaśnił, że informacja wytworzona w ten sposób, pomimo iż składa się z wielu informacji prostych, będących w posiadaniu organu, zostaje uznana za informację przetworzoną. Organ podkreślił również, że modyfikacja wniosku i żądanie przekazania zanonimizowanych decyzji nie zmienia charakteru żądanej informacji, bowiem organ musiałby odnaleźć żądane dokumenty, skopiować je i zanonimizować, zgodnie z żądaniem Strony. Powstały w wyniku takich działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej, co również wskazuje na przetworzony charakter żądanej informacji. Organ uznał również, iż N. L. w przedmiotowej sprawie nie wykazała istnienia interesu publicznego, uzasadniającego udostępnienie jej informacji przetworzonej. Organ wskazał, iż także na podstawie ustawy o prawach pacjenta nie ma uzasadnienia dla zrealizowania żądania przedmiotowej informacji. Organ podkreślił, iż nie można wywodzić z treści art. 6 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy o prawach pacjenta, iż statuuje on po stronie skarżącej szersze uprawnienia, niż wynikające z ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwłaszcza, iż zapytanie dotyczy kwestii sprowadzania leków, które nie stanowią, w znacznej mierze, świadczenia gwarantowanego. Decyzja Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2017 r. stała się przedmiotem skargi N. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżonej decyzji zarzuciła ona: I. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. Art. 8 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: "K.p.a."), poprzez odstąpienie, bez uzasadnionej przyczyny, od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, 2. art. 7, 77 §1 i 107 § 3 K.p.a., polegające na zaniechaniu podjęcia przez Ministra Zdrowia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, braku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, po drugie, naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 3 ust. 1 pkt. 1 w zw. art. 12 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez błędne zakwalifikowanie żądanej informacji jako informacji przetworzonej oraz nieuwzględnienie istotnego interesu publicznego wskazanego przez wnioskodawczynię, 2. art. 6 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzecznik Praw Pacjenta, poprzez błędną jego wykładnie i przyjęcie, iż nie przyznaje on pacjentowi prawa do ubiegania się o informację dotyczącą dostępnych w Polsce świadczeń. Wskazując na powyższe naruszenia, skarżąca wniosła o: 1. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) PPSA; 2. zasądzenie dla skarżącej kosztów postępowania sądowego, zgodnie z art. 200 PPSA. W odpowiedzi na skargę organ, wniósł o jej oddalenie, nie podzielając argumentów skarżącej. Organ wskazał, że skarżąca nie wykazała, by uzyskanie przez nią żądanej informacji było szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ nie zgodził się z argumentacją skarżącej, która wskazuje, iż nakład pracy przy przygotowaniu żądanej informacji nie jest wystarczający do uznania wnioskowanej informacji za przetworzoną. Dodatkowo wyjaśnił, że w Departamencie Polityki Lekowej i Farmacji w Wydziale Dostępności i Bezpieczeństwa Produktów Leczniczych zatrudnionych jest na podstawie umowy o pracę 10 osób. Ponadto poinformował, że w samym roku 2017 do Ministerstwa Zdrowia wpłynęło znacznie ponad 25 tysięcy wniosków, które były rozpatrywane przez pracowników tego Wydziału. Wniosek skarżącej dotyczy natomiast decyzji wydawanych przez Ministra Zdrowia na podstawie art. 4 ust. 8 ustawy Prawo farmaceutyczne - tj. w istocie około 500 rozstrzygnięć rocznie, co z uwagi na zakres wniosku (blisko 6 lat) wymagałoby odnalezienia, zanonimizowania i skopiowania około 3000 decyzji. Ponadto organ zwrócił uwagę, że by nie ponosić ryzyka naruszenia tajemnic prawnie chronionych, w szczególności tajemnicy przedsiębiorstwa, musiałby zwrócić się do podmiotów wymienionych w tychże decyzjach, o stanowisko, co do charakteru danych w nich wymienionych. W opinii organu, informacja publiczna, której udostępnienia domaga się skarżąca w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, jest informacją przetworzoną. Ponadto organ stwierdził, że skarżąca nie wykazała istnienia interesu publicznego, uzasadniającego udostępnienie jej informacji przetworzonej. Skarżąca nie wskazała precyzyjnie grupy docelowej w interesie, której wnioskowana jest informacja. Skarżąca twierdzi bowiem, że występuje także w interesie, bliżej nie określonej, grupy pacjentów. W piśmie z dnia [...] listopada 2017 r. skarżąca wskazała, iż jako pacjent ma prawo ubiegać się o informacje, które świadczenia są dostępne w Polsce. Odnosząc się do powyższego organ wyjaśnił, iż świadczeniobiorcy, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy o z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2017. r. poz. 1938, z późn. zm.) - dalej zwana "ustawą o świadczeniach" przysługują świadczenia gwarantowane z zakresu wymienionego w art. 15 ust. 2 ww. ustawy. W art. 15 ust. 2 pkt 17 ustawy o świadczeniach mowa jest o lekach nieposiadających pozwolenia na dopuszczenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej sprowadzanych z zagranicy na warunkach i w trybie określonym w art. 4 ustawy Prawo farmaceutyczne, pod warunkiem jednak, że w stosunku do tych leków wydano decyzję o objęciu refundacją. W związku z powyższym organ stwierdził, że również na podstawie ustawy o prawach pacjenta, nie ma uzasadnienia dla żądania wnioskowanej informacji. Ponadto organ zwrócił uwagę, że osoba żądająca informacji publicznej przetworzonej powinna wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Powinno zostać również wykazane, w jaki sposób Wnioskodawca zamierza wykorzystać uzyskane informacje dla celu publicznego. W ocenie organu skarżąca nie wskazała, w jaki dokładnie sposób uzyskane dane będą miały wpływ na lepsze funkcjonowanie organów państwa i instytucji oraz będą mogły wpłynąć na ochronę praw pacjenta i racjonalne gospodarowanie środkami publicznymi. Organ stwierdził, że ze względu na brak rzeczowej argumentacji przemawiającej za realną możliwością poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego, a także istnieniem realnej możliwości wykorzystania tej informacji dla tego celu, zakres wnioskowanych danych należy oceniać, jako żądanie informacji, które ma znaczenie jedynie z punktu widzenia interesu prywatnego wnioskodawcy, jako kancelarii wyspecjalizowanej w obsłudze prawnej podmiotów z branży farmaceutycznej, w przypadku której pozyskane dane mogłyby zostać wykorzystane w realizacji zadań przez nią realizowanych na rzecz uczestników rynku. Organ stwierdził ponadto, iż suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie zobowiązanego podmiotu środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Organ ponownie wskazał, że wniosek skarżącej dotyczy decyzji wydawanych przez Ministra Zdrowia na podstawie art. 4 ust. 8 ustawy Prawo farmaceutyczne - tj. w istocie około 500 rozstrzygnięć rocznie, co z uwagi na zakres wniosku (blisko 6 lat) wymagałoby odnalezienia, zanonimizowania i skopiowania około 3000 decyzji. Dodatkowo, aby nie ponosić ryzyka naruszenia tajemnic prawnie chronionych, w szczególności tajemnicy przedsiębiorstwa, Organ musiałby zwrócić się do podmiotów wymienionych w tychże decyzjach, o stanowisko, co do charakteru danych w nich wymienionych, a to powodowałoby konieczność wysyłania tysięcy pism, do wielu podmiotów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ), oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Stosownie do art. 134 § 1 i 2 P.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określoną w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Przepis art. 61 ust. 4 stanowi, że tryb udzielania informacji publicznej określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu, ich regulaminy. Skonkretyzowanie prawa do informacji ma miejsce w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca doprecyzował zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa określa również podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej wskazując, że należą do nich władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, przyjąć należy, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 8/13, publ.: https://www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Żądane przez [...] Sp. z o.o. informacje dotyczące decyzji o objęciu refundacją i ustaleniu urzędowej ceny zbytu leku niemającego odpowiednika refundowanego w danym wskazaniu za okres od 1 stycznia 2015 r. do 1 stycznia 2017 r. stanowią informację publiczną. Zaznaczyć należy, że w świetle art. 61 Konstytucji oraz przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, zasadą jest udostępnianie informacji publicznej, zaś odmowa jej udostępnienia wyjątkiem. Minister Zdrowia bez wątpienia jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, co wynika wprost z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Nie jest też kwestionowane, że żądana informacja posiada walor informacji publicznej. Sporną pozostaje natomiast kwestia, czy wnioskowana informacja publiczna, stanowi informację prostą czy też przetworzoną, podlegającą udostępnieniu, na warunkach określonych w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wnioskujący o udzielenie informacji przetworzonej winien przed organem wykazać istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego, bowiem w przeciwnym razie musi się liczyć z decyzją odmowną wydaną w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Pojęcie "interesu publicznego" nie jest zdefiniowane i funkcjonuje jako pojęcie niedookreślone, jednakże w swej istocie odnosi się do spraw związanych z funkcjonowaniem podstawowych struktur państwowych i innych podmiotów publicznych. Działanie w ramach interesu publicznego wiąże się z realną możliwością wpływania na funkcjonowanie instytucji państwa. Informacje przetworzone, to zatem takie informacje, które są z jednej strony istotne z punktu widzenia interesu państwa, zaś z drugiej strony ich przetworzenie w sensie fizycznym musi się wiązać nie tyle z nakładem pracy i to nawet znacznym w zakresie czasowym, lecz wykonaniem czynności prowadzących do uzyskania informacji nowej w formie i treści, jaką organ dotychczas nie dysponował. Informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, nie istniejącą dotychczas w przyjętej treści i postaci, dopiero konieczność przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, intelektualnych może czynić z informacji prostej informację przetworzoną. W orzecznictwie i doktrynie wypracowane zostało rozumienie użytego w art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej pojęcia "informacja przetworzona", co stało się konieczne z uwagi na brak jego legalnej definicji. Przyjęto powszechnie podzielane przez skład orzekający stanowisko, że informacją prostą jest informacja, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w takiej formie, w jakiej ją posiada, z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 5 ustawy, przy czym wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów) nie jest związane z koniecznością poniesienia pewnych kosztów osobowych lub finansowych trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Informacja prosta poprzez sam proces anonimizacji, czyli czynność polegającą jedynie na przekształceniu, a nie przetworzeniu informacji nie zmienia się w informację przetworzoną. Informacja przetworzona w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje. Jej wytworzenie wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się też pogląd, że w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, zanonimizowania, sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy zauważyć, iż Minister Zdrowia poinformował skarżącą, że informacja publiczna, której się domaga stanowi informację przetworzoną i w związku z tym wezwał do wykazania, że uzyskanie żądanej przez stronę informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Zważyć jednak należy, iż na podstawie uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu nie sposób zweryfikować, czy istotnie w niniejszej sprawie mamy do czynienia z informacją przetworzoną, w rozumieniu wyżej wskazanym, a wypracowanym w orzecznictwie. Zaskarżona decyzja powinna zostać tak skonstruowana, aby można było ocenić rzetelność twierdzeń organu, iż żądana informacją jest informacją o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W przeciwnym razie wnioskodawca pozbawiony byłby realnej ochrony. Tym samym Minister Zdrowia winien wskazać konkretne okoliczności, z których wywodzi swe stanowisko o przetworzonym charakterze informacji publicznej, a nie powielać w tym zakresie jedynie tezy orzecznictwa, czy też piśmiennictwa, jak uczyniono w niniejszej sprawie bez odniesienia do realiów konkretnego wniosku. W orzecznictwie trafnie wskazuje się bowiem, iż nie można zaniechać indywidualnej klasyfikacji informacji publicznej w każdej konkretnej sprawie, poprzestając na mechanicznym odwołaniu się do tez judykatury czy doktryny, które w realiach tej sprawy mogą pozostawać w sprzeczności z celami i wartościami, jakie przyświecają tak całej ustawie, jak jej art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Sąd stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji w zakresie wykazania, że żądana informacja publiczna ma charakter informacji publicznej przetworzonej zostało wadliwie skonstruowane. Zdaniem Ministra, udostępnienie danych objętych wnioskiem wymagałoby zgromadzenia i wyselekcjonowania informacji znajdujących się w wielu dokumentach. Podał też, że modyfikacja wniosku i żądanie przekazania zanonimizowanych decyzji nie zmienia charakteru żądanej informacji, bowiem organ musiałby odnaleźć żądane dokumenty, skopiować je i zanonimizować, zgodnie z żądaniem strony. Rzeczą oczywistą jest, że liczba złożonych wniosków refundacyjnych jest z reguły zdecydowanie większa od wydanych pozytywnych decyzji, jednakże Minister nie zawarł w uzasadnieniu informacji o ilości wydanych pozytywnych decyzji refundacyjnych w poszczególnych latach, która to informacja musi być znana organowi z urzędu. Jest to informacja kluczowa dla oceny czy żądana informacja może mieć cechy informacji przetworzonej. Dodatkowo zakres wniosku nie dotyczy wszystkich decyzji refundacyjnych lecz tych wydanych w odniesieniu do leków, które nie mają odpowiednika refundowanego w danym wskazaniu, zatem zbioru węższego zawierającego się w zbiorze wszystkich pozytywnych decyzji refundacyjnych wydanych w badanym okresie. Takiej informacji uzasadnienie zaskarżonej decyzji też nie zawiera. Dopiero tak wyodrębniony zbiór będzie wymagał głębszej analizy z uwzględnieniem kryteriów wskazanych przez skarżącą. Sąd stwierdza, że tak sporządzone uzasadnienie nie pozwala na zweryfikowanie prawidłowości stanowiska Ministra Zdrowia. Organ nie podaje żadnych liczb, które mogłyby świadczyć o ilości potrzebnych do zbadania decyzji ani też konkretnej liczby osób koniecznych do przeprowadzenia czynności jak również przypuszczalnego czasu ich realizacji oraz zaangażowania środków finansowych. Zaskarżona decyzja jest w tym zakresie nieprecyzyjna, nie wyjaśnia dostatecznie stanu faktycznego. Stwierdzić należy, że dopiero konkretne okoliczności sprawy mogą doprowadzić do konstatacji, iż mamy do czynienia z informację przetworzoną. Brak wyczerpującego wyjaśnienia powyższych kwestii uniemożliwia kontrolę Sądu prawidłowości dokonanej przez organ oceny kwalifikacji informacji z punktu widzenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Wymaga to bowiem właściwego wyjaśnienia sprawy zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz prawidłowego uzasadnienia decyzji o odmowie, zgodnie z zasadami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2014 r., VII SA/Wa 971/13, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 734/12, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt II SA/Go 653/16 ; dost ), czego w niniejszej sprawie zabrakło. Zważyć bowiem należy, iż do decyzji o odmowie udostępnienia informacji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z wyjątkami wskazanymi w art. 16 ust. 2 pkt 1 i 2. Oznacza to, że decyzja musi zawierać wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 107 § 1 k.p.a. Natomiast uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji powinno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., zatem wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W realiach niniejszej sprawy uzasadnienie kontrolowanej decyzji narusza przepis art.107 § 3 k.p.a., a to poprzez brak prawidłowego rozważenia, czy wnioskowana przez skarżącą informacja publiczna stanowi informację przetworzoną. Tymczasem tego typu analiza jest wymagana przez art.107 § 3 k.p.a. pozostający w związku z art.3 ust.1 pkt 1 i art.16 u.d.i.p. Ponownie rozpoznając sprawę Minister Zdrowia uwzględni przedstawioną powyżej ocenę prawną oraz dokona szczegółowych ustaleń, które pozwolą na rozstrzygnięcie, czy w niniejszej sprawie mamy do czynienia z informacją prostą, czy też przetworzoną. Wobec naruszenia wskazanych powyżej przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Orzeczenie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło